nieuwsbrief
Asset 14

Hommelen

Dat fietsje in Google Maps is zo verraderlijk. Je kunt inderdaad van Amsterdam naar Bobeldijk (in de buurt van Hoorn) fietsen – volgens de reisplanner doe je daar twee uur over, vooropgesteld dat je in een keer goed fietst.
Mijn heenweg besloeg vier uur (een wegversperring in de polder dwong mij tot een toeristische omweg). De terugweg ging inderdaad aanzienlijk sneller, ware het niet dat de routebeschrijving die ik had uitgeprint geen rekening had gehouden met een veerdienst die was opgeheven.

Mail

Volgens mijn vriend schat ik afstanden te positief in. Misschien komt dat door mijn bijen, lijken we niet allemaal op onze huisdieren? Een bijenvolk is fantastisch georganiseerd. Als ik naar mijn desktop kijk, die weliswaar op dit moment leeg is, maar waarop een mapje desktop staat met daarin een zooi bestanden én een mapje desktop met daarin een zooi bestanden én een mapje desktop, moet ik concluderen dat ik nog veel van hen kan leren. Maar hun harde werk, de devotie waarmee ze er, koste wat het kost, op uit trekken om honing te maken (een bij vliegt soms wel 250 kilometer per dag), daar herken ik mezelf in. Of, in ieder geval, de persoon die ik vind dat ik moet zijn, wanneer ik weer eens te optimistisch ben gaan fietsen.

Hommels – die dikke, harige gezelligen die zo van bloem tot bloem schommelen – vond ik wel lief, maar ook een beetje suf. De hommel (die officieel ook nog eens “Bombus” heet) is zo onhandig in vergelijking met de honingbij. Ze leven onder de grond, vaak in verlaten knaagdierholletjes en moeten elk voorjaar opnieuw beginnen. De bevruchte koningin is namelijk de enige van het volk die de winter overleeft. In het voorjaar moet zij keihard werken om genoeg voedsel te verzamelen voor alle larven, die uiteindelijk haar onderdanen zullen worden. Ter vergelijking: in een honingbijkolonie sterven aan het eind van de zomer alleen de mannetjes. De koningin overwintert met een paar duizend werksters, die gaan foerageren zodra de eerste winterklokjes de kop op steken. Een bijenkoningin gaat in het voorjaar dus gewoon aan de leg, terwijl een hommelkoningin zich uit de naad werkt. Wanneer de hommelkoningin te zwak is, of de voedselbronnen te ver van haar nest zijn, gaat ze alsnog dood. Hommels zijn zo inefficiënt gebouwd dat ze tijdens het vliegen veel energie gebruiken. Een mens verbrandt de calorieën die in een Marsreep zitten tijdens een uurtje hardlopen. Als een hommel even groot zou zijn als ik, zou hij die calorieën binnen dertig seconden verbranden. Hommels blijven dus liever in de buurt van hun bed.

Dat ik de afgelopen weken een nieuwe waardering voor de hommel heb gekregen, is te danken aan het boekje A Sting in the Tale van Dave Goulson. Deze Professor of Life Sciences is al zijn hele leven gefascineerd door dieren, in het speciaal vliegende insecten, in het bijzonder hommels. Met veel humor vertelt hij over de meest uiteenlopende, bizarre onderzoeken die hij naar hommels doet. Heel grappig, en buitengewoon informatief. Ook als je niets van bijen wil weten is dit boekje een aanrader.

Toeval of niet, ik kocht A Sting in the Tale toen ik een paar weken geleden met een collega in Londen was voor een project. Normaal gesproken zouden we als bezige bijtjes van afspraak naar afspraak zijn gesjeesd, maar twee van de drie interviews gingen niet door, waardoor we opeens een dag vrij hadden. Als twee lome hommels stapten we in een dubbeldekker, lieten ons, niet geheel expres, de verkeerde kant op rijden, namen de bus weer terug, dronken om 14:00 uur ons eerste glas wijn en lagen om 21:00 uur rozig in bed. Het leven van een hommel, bedacht ik me toen, is zo gek nog niet.

Maartje Smits Maartje Smits is schrijvend detective en imker. In 2015 verscheen haar dichtbundel Als je een meisje bent bij uitgeverij De Harmonie.

We willen je iets vertellen. Hard//hoofd is al bijna tien jaar een vrijhaven voor jonge en experimentele kunst, journalistiek en literatuur. Een walhalla voor hemelbestormers en constructieve twijfelaars, een speeltuin voor talentvolle dromers en ontheemde jonge honden. Elke dag verschijnen op onze site eigenzinnige artikelen, verhalen, poëzie, kunst, fotografie en illustraties van onze jonge makers. Én onze site is helemaal gratis.

Hoe graag we ook zouden willen; zonder jou kunnen we dit niet blijven doen. We hebben namelijk te weinig inkomsten om dit vol te houden. Met jouw hulp kunnen we de journalistiek, kunst en literatuur van de toekomst mogelijk blijven maken, en zelfs versterken.

Als je ons steunt, dan maken wij jou meteen kunstverzamelaar door je speciaal geselecteerde kunstwerken toe te sturen. Verzamel kunst en help je favoriete tijdschrift het volgende decennium door. We zullen je eeuwig dankbaar zijn. Draag Hard//hoofd een warm hart toe.

Word kunstverzamelaar
het laatste
Tip: Kijk slechte televisie

Kijk slechte televisie

'Ik heb afleveringen van The Real Housewives waar Shakespeares beste stukken niet aan kunnen tippen.' Lees meer

 Kamikazeplastics

Kamikazeplastics

Immuuncellen die de minuscule deeltjes onschadelijk proberen te maken, bekopen dat vervolgens met hun eigen leven. Lees meer

Alles vijf sterren: DEZE SERIE IS GEWOON ZO GOED

Het voert te ver om het hele verhaal uit te leggen

Deze week worden we blij van stekjes, een queer Lees meer

Over wulken en burgemeesters 2

Over wulken en burgemeesters

'Een huis is een constructie, maar een huis is ook een gevoel dat gedeeld wordt. Er blijven sporen achter wanneer bewoners sterven. Een huis verandert terwijl het blijft staan.' Lees meer

We laten ons niet sussen 1

We laten ons niet sussen

Twee weken geleden onthaalden politici en de media 2500 protesterende boeren met open armen op het Malieveld. De 35.000 klimaatstakers en de bezorgde burgers van Extinction Rebellion konden rekenen op een stuk minder steun. Wat is er nodig om de urgentie van de klimaatcrisis echt te laten voelen?, vraagt Jarmo Berkhout zich af. De legers... Lees meer

Tip: Leer een ambacht

Leer een ambacht

Nora van Arkel ging spontaan een dag in de leer bij een Berlijnse Meisterbacker. Daar leerde ze minder te denken en meer te doen. Een tip om eens te vragen of iemand je een ambacht wil leren. Lees meer

 Staakt-het-boeren

Staakt-het-boeren

Duizenden boeren toogden naar het Malieveld met hooivork en tractor. Lees meer

Column: September Blues

September Blues

De maand september is weer voorbij en dat betekent voor Trudy afscheid nemen en opnieuw beginnen. Van haar zomerhuisje op het platteland keert ze terug naar het leven in de stad. Lees meer

Filmtrialoog: Manta Ray

Manta Ray

Redacteuren Eva van den Boogaard, Mat Hoogenboom en Oscar Spaans bezochten de bioscoop om het speelfilmdebuut van de Thaise regisseur Phuttiphong Aroonpheng te zien. Het werd een magische ervaring: Manta Ray bleek een even eenvoudige als betoverende vertelling over een voor dood achtergelaten man die door een visser uit de mangrove wordt gered. Mat: Wat... Lees meer

Hard//talk: Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. In tegenstelling tot Ella Kuijpers ziet Gatool Katawazi er wél het belang van in om voorkeur te geven aan de sollicitant die de diversiteit binnen een organisatie versterkt. Afgelopen zomer schreef Ella Kuijpers een Hard//talk waarin zij pleit tegen positieve discriminatie in sollicitatieprocedures. Juist... Lees meer

Inclusiviteit

Echte inclusiviteit is nog ver weg

Het debat over diversiteit en inclusiviteit in de culturele sector gaat niet ver genoeg. Lees meer

Tip: Geef het voordeel van de twijfel

Geef het voordeel van de twijfel

Redacteur Else Boer schippert tussen cynisme en naïviteit. 'Om naïviteit te vermijden, besloot ik dat cynisme een adequate reactie op de wereld was. Maar het continu bevragen van mensen en hun beweegredenen is vermoeiend.' Lees meer

Alles vijf sterren: 14

Geen douche, geen geloof, geen adem

Deze week worden we blij van een zeiltripje naar het Markermeer, een serie over verkeerd geplaatste bewijslast, en een dansvoorstelling van Arnhemse meisjes. Lees meer

Hard//talk: Greta Thunbergs requiem voor een droom

Greta Thunbergs requiem voor een droom

Thunberg deinst er niet voor terug een onderdeel te worden van haar eigen verhaal. Lees meer

Automatische concepten 26

Over de column (niets dan goeds?)

Iduna schrijft al jaren columns voor Hard//hoofd en vraagt zich af: hoe komt het toch dat ze ergens alsnog verwarde gevoelens heeft bij het fenomeen 'column'? Een overpeinzing die terugvoert naar Iduna's jaren op de universiteit en de twijfel over de plek die ze in mag nemen in de wereld. Lees meer

Het verlies van succes 2

Het verlies van succes

In een tijd waarin het steeds noodzakelijker lijkt te worden om prestaties te etaleren, denkt Mare Groen na over het systeem achter onze opvattingen aangaande succes dan wel mislukking. Ik lig nog steeds op bed en ben de hele dag niet buiten geweest. Het is 20.00 uur. Ik heb afgesproken om naar de film te... Lees meer

Tip: Durf hardop te dromen

Durf hardop te dromen

Rose Doolan vertrok jaren geleden naar San Francisco, met wilde plannen en weinig budget. Lees meer

 De blinddoek komt af

De blinddoek komt af

Vrouwe Justitia heeft haar blinddoek afgenomen. Lees meer

Column: Mammie

Mammie

'Arme mammie, sorry mammie!', hoort Trudy in de wachtkamer van het ziekenhuis. De irritatie die dit oproept komt vanuit een nooit gedichte kloof in het verleden. En dat heeft alles met het woord 'mammie' te maken. Lees meer

Alles vijf sterren: Lava, zonlicht en Dracula

Lava, zonlicht en Dracula

Deze week sterren voor twee klassieke films en een zonnige wekker. Lees meer