nieuwsbrief
Asset 14

Zachte heelmeesters

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. Hard//talk is de seismograaf die de trillingen van de tand des tijds registreert. Wat heeft ons afgelopen week bezig gehouden? Wat bespraken we bij de koffieautomaat en waar lagen we wakker van? Deze week vier commentaren van onze redacteuren, in woord en beeld.

Mail

Commentaar

Populaire zieligheid

Met stijgende verbazing was ik de afgelopen dagen getuige van het circus rondom de gestrande bultrug. Wat begon als een berichtje in de marge van het nieuws mondde uit in een mediastorm van absurde proporties die ook na de dood van het dier nog niet is uitgeraasd. Terwijl Johannes (Johanna) niet half zo aaibaar was als de gemiddelde zeehond wist de bultrug – buiten komkommertijd – een enorme hoeveelheid aandacht en sympathie te genereren. Het is bijna Kerst, dus een zielig verhaal gaat erin als koek.
“All animals are equal, but some animals are more equal than others,” schreef George Orwell in zijn klassieke roman Animal Farm. Dat dit citaat over de Bolsjewistische revolutie van 1917 ging, schuif ik even terzijde, want niets vat de ophef rondom Johannes momenteel zo goed samen. Ons land zit vol met zielige dieren, waarvan de meeste in volledige onzichtbaarheid en anonimiteit lijden. Menig plofkip, kistkalf of verwaarloosde asielhond mocht willen dat er in zijn naam een stille tocht georganiseerd zou worden. Ho eens even, denkt u nu, kom niet aan met die versleten dierenactivisten-retoriek! Toch wel. Want Johannesgate geeft aan dat betrokkenheid en medelijden arbitrair zijn en doorgaans enkel ten goede komen aan dat ene zielige geval temidden van al die ontelbare zielige gevallen. Onze empathie beperkt zich tot de individuele casus; anders wordt het te ingewikkeld en onoverzichtelijk.
Johannes was de Mauro onder de onfortuinlijke dieren, een eenling wiens leed boven dat van de rest uitstak. Hulpeloos, met een traan in de ooghoek. En wij huilden met hem mee.

Door Miriam van Ommeren

Commentaar

De grond in stampen

De afgelopen weken pleegden drie Nederlandse pestslachtoffers zelfmoord, de laatste zelfs door in het bijzijn van medeleerlingen voor een trein te springen. In de VS vermoordde een verguisde jongeman twintig jonge kinderen, zes volwassenen en zichzelf. Er kwamen veel (voormalige) gepesten aan het woord, zoals schrijver Arthur Japin en de achttienjarige Jeffrey Arenz, die in een open brief aan premier Rutte opriep om pesten strafbaar te maken. Maar de treiteraars zelf hoorden we niet of nauwelijks, terwijl daar toch het probleem ligt.
Ik heb gepest. Op de middelbare school heb ik een klasgenoot en voormalige vriend samen met andere jongens een half jaar lang het leven zuur gemaakt. Ik was daarvoor zelf gepest door diezelfde vrienden en steeds eenzamer geraakt. Dit was mijn manier om terug te keren in hun veilige kring. Ik was niet sterk, maar wel goed met woorden, en een kleinerende grap kon altijd op een lach van de rest van de klas rekenen. Ik was bang, onzeker en aan het overleven in de keiharde tienerwereld.
Een reden is niet hetzelfde als een excuus. Maar het zegt iets over de sociale dynamiek waarvan pesten een onvermijdelijk onderdeel lijkt te zijn. Uiteindelijk grepen mijn ouders in. Ze zeiden: “Wie weet stapt zo’n jongen op een dag voor de tram. Hoe zou je je dan voelen?”
Het meest beangstigende aan deze periode is dat ik genoot van de macht. Hoe zwakker, ja hoe nederiger ons slachtoffer zich opstelde, hoe sterker de behoefte was om hem nog verder te grond in te stampen. Het is verschrikkelijk om toe te geven, maar misschien herkent u dit wel, van het werk, of van het voetbalveld. Er zijn talloze onderzoeken die aantonen dat in ieder mens een sadist huist.
Door daders een uitzonderingspositie in te laten nemen, als eendimensionale evil geniuses, maken we onszelf er te gemakkelijk van af. Het kwaad is, zoals Hannah Arendt al schreef, veel banaler dan dat.

Door Rutger Lemm

Nieuws in Beeld

"Drugstoerisme"

Illustratie: Canan Yurdakul

Ver weg

Gevaarlijk land

Op een vergeten foto zie ik mezelf op de Citadel van Aleppo staan, met achter mij uitzicht over de stad. De houten deuren van dit verdedigingsfort die nog op mijn foto's staan zijn inmiddels verwoest en de muren zitten vol kogelgaten. Het fort wordt, zoals een journalist uit Aleppo schrijft, helaas weer gebruikt waarvoor het ooit bedoeld was.
Sinds de protesten in maart 2011 ontbrandden in een burgeroorlog gaat het geweld nog altijd onverminderd door, ondanks dat de Syrische vice-president bekent dat noch de regering, noch de rebellen deze oorlog kunnen winnen. Veel Syriërs lijken zelfs zo uitgeput na eenentwintig maanden oorlog, dat ze nog liever Assad weer terug op zijn plek zien dan de rebellen. Het ene toekomstscenario ziet er nog slechter uit dan het andere en de enige zekerheid is dat de gevechten nog lang niet over zullen zijn.
Sommige vrienden verklaarden me voor gek toen ik drie jaar geleden voor vakantie naar Syrië vertrok omdat het gevaarlijk zou zijn. Maar de meeste vrienden hadden simpelweg geen idee wat ze zich bij Syrië moesten voorstellen en besloten daarom maar dat het gevaarlijk was. Moet je een hoofddoek op? (Alleen bij een moskeebezoek). Ben je niet gekidnapt? (Nee). Ik wist het ook niet, maar alleen door het te bezoeken kwam ik erachter hoe weinig vreemd en ontzettend mooi dit vreemde land kon zijn. Ik koester mijn herinnering aan het Syrië dat ik bezocht maar besef maar al te goed dat dat Syrië er niet meer is. Nu past Syrië voor ons westerlingen gewoon weer in het clichébeeld van 'zo'n gevaarlijk land in het Midden-Oosten'.

Door Roos Euwe

De Hofstad

Zachte heelmeesters

Waar de PvdA vooraan stond bij de protesten tegen de bezuinigingen van Rutte 1, doet zij nu niets om het leed van die bezuinigingen te verzachten, zo stampvoette Martin Bosma tijdens het Tweede Kamerdebat over cultuurbeleid. “De PvdA wilde kennelijk een wit voetje halen bij de kunstsector,” aldus het PVV-kamerlid. In weerwoord op Bosma liet PvdA-kamerlid Jacques Monasch weten dat er ten minste “weer waardering” is “voor waar mensen mee bezig zijn.” Aan de ene kant is dat natuurlijk een holle frase, maar aan de andere kant is het wel degelijk een valide punt.
In 2011, aan de vooravond van de Mars der Beschaving, schreef ik dat mijn woede rond de cultuurbezuinigingen zich primair richt op het totale gebrek aan respect, inlevingsvermogen en begrip. Het was de minachting waarmee werd gesproken over mensen die hun ziel en zaligheid stoppen in werk waar ze in veel gevallen net hun huur van kunnen betalen, die mij te veel werd. Het wegzetten van hardwerkende mensen als sociale paria’s en luie handophouders en de schofterige toon waarmee dit gepaard ging.
Het wel of niet verlenen van subsidie is een politieke beslissing waarover je van mening kan verschillen. De koude, botte en gevoelloze toon waarop die bezuinigingen werden gerechtvaardigd, verdiende echter een harde en provocerende tegenstem, die de Mars der Beschaving heeft geboden. Een veranderde toon is een eerste stap in de goede richting, maar de PvdA moet natuurlijk niet denken dat al die mensen die ondertussen hun werk kwijtraken daar iets om geven. Zachte heelmeesters maken stinkende wonden en de PvdA mag zich alsnog stevig achter de oren krabben.

Door Melle Kromhout

We willen je iets vertellen. Hard//hoofd is al bijna tien jaar een vrijhaven voor jonge en experimentele kunst, journalistiek en literatuur. Een walhalla voor hemelbestormers en constructieve twijfelaars, een speeltuin voor talentvolle dromers en ontheemde jonge honden. Elke dag verschijnen op onze site eigenzinnige artikelen, verhalen, poëzie, kunst, fotografie en illustraties van onze jonge makers. Én onze site is helemaal gratis.

Hoe graag we ook zouden willen; zonder jou kunnen we dit niet blijven doen. We hebben namelijk te weinig inkomsten om dit vol te houden. Met jouw hulp kunnen we de journalistiek, kunst en literatuur van de toekomst mogelijk blijven maken, en zelfs versterken.

Als je ons steunt, dan maken wij jou meteen kunstverzamelaar door je speciaal geselecteerde kunstwerken toe te sturen. Verzamel kunst en help je favoriete tijdschrift het volgende decennium door. We zullen je eeuwig dankbaar zijn. Draag Hard//hoofd een warm hart toe.

Word kunstverzamelaar
het laatste
Tip: Kijk slechte televisie

Kijk slechte televisie

'Ik heb afleveringen van The Real Housewives waar Shakespeares beste stukken niet aan kunnen tippen.' Lees meer

 Kamikazeplastics

Kamikazeplastics

Immuuncellen die de minuscule deeltjes onschadelijk proberen te maken, bekopen dat vervolgens met hun eigen leven. Lees meer

Alles vijf sterren: DEZE SERIE IS GEWOON ZO GOED

Het voert te ver om het hele verhaal uit te leggen

Deze week worden we blij van stekjes, een queer Lees meer

Over wulken en burgemeesters 2

Over wulken en burgemeesters

'Een huis is een constructie, maar een huis is ook een gevoel dat gedeeld wordt. Er blijven sporen achter wanneer bewoners sterven. Een huis verandert terwijl het blijft staan.' Lees meer

We laten ons niet sussen 1

We laten ons niet sussen

Twee weken geleden onthaalden politici en de media 2500 protesterende boeren met open armen op het Malieveld. De 35.000 klimaatstakers en de bezorgde burgers van Extinction Rebellion konden rekenen op een stuk minder steun. Wat is er nodig om de urgentie van de klimaatcrisis echt te laten voelen?, vraagt Jarmo Berkhout zich af. De legers... Lees meer

Tip: Leer een ambacht

Leer een ambacht

Nora van Arkel ging spontaan een dag in de leer bij een Berlijnse Meisterbacker. Daar leerde ze minder te denken en meer te doen. Een tip om eens te vragen of iemand je een ambacht wil leren. Lees meer

 Staakt-het-boeren

Staakt-het-boeren

Duizenden boeren toogden naar het Malieveld met hooivork en tractor. Lees meer

Column: September Blues

September Blues

De maand september is weer voorbij en dat betekent voor Trudy afscheid nemen en opnieuw beginnen. Van haar zomerhuisje op het platteland keert ze terug naar het leven in de stad. Lees meer

Filmtrialoog: Manta Ray

Manta Ray

Redacteuren Eva van den Boogaard, Mat Hoogenboom en Oscar Spaans bezochten de bioscoop om het speelfilmdebuut van de Thaise regisseur Phuttiphong Aroonpheng te zien. Het werd een magische ervaring: Manta Ray bleek een even eenvoudige als betoverende vertelling over een voor dood achtergelaten man die door een visser uit de mangrove wordt gered. Mat: Wat... Lees meer

Hard//talk: Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. In tegenstelling tot Ella Kuijpers ziet Gatool Katawazi er wél het belang van in om voorkeur te geven aan de sollicitant die de diversiteit binnen een organisatie versterkt. Afgelopen zomer schreef Ella Kuijpers een Hard//talk waarin zij pleit tegen positieve discriminatie in sollicitatieprocedures. Juist... Lees meer

Inclusiviteit

Echte inclusiviteit is nog ver weg

Het debat over diversiteit en inclusiviteit in de culturele sector gaat niet ver genoeg. Lees meer

Tip: Geef het voordeel van de twijfel

Geef het voordeel van de twijfel

Redacteur Else Boer schippert tussen cynisme en naïviteit. 'Om naïviteit te vermijden, besloot ik dat cynisme een adequate reactie op de wereld was. Maar het continu bevragen van mensen en hun beweegredenen is vermoeiend.' Lees meer

Alles vijf sterren: 14

Geen douche, geen geloof, geen adem

Deze week worden we blij van een zeiltripje naar het Markermeer, een serie over verkeerd geplaatste bewijslast, en een dansvoorstelling van Arnhemse meisjes. Lees meer

Hard//talk: Greta Thunbergs requiem voor een droom

Greta Thunbergs requiem voor een droom

Thunberg deinst er niet voor terug een onderdeel te worden van haar eigen verhaal. Lees meer

Automatische concepten 26

Over de column (niets dan goeds?)

Iduna schrijft al jaren columns voor Hard//hoofd en vraagt zich af: hoe komt het toch dat ze ergens alsnog verwarde gevoelens heeft bij het fenomeen 'column'? Een overpeinzing die terugvoert naar Iduna's jaren op de universiteit en de twijfel over de plek die ze in mag nemen in de wereld. Lees meer

Het verlies van succes 2

Het verlies van succes

In een tijd waarin het steeds noodzakelijker lijkt te worden om prestaties te etaleren, denkt Mare Groen na over het systeem achter onze opvattingen aangaande succes dan wel mislukking. Ik lig nog steeds op bed en ben de hele dag niet buiten geweest. Het is 20.00 uur. Ik heb afgesproken om naar de film te... Lees meer

Tip: Durf hardop te dromen

Durf hardop te dromen

Rose Doolan vertrok jaren geleden naar San Francisco, met wilde plannen en weinig budget. Lees meer

 De blinddoek komt af

De blinddoek komt af

Vrouwe Justitia heeft haar blinddoek afgenomen. Lees meer

Column: Mammie

Mammie

'Arme mammie, sorry mammie!', hoort Trudy in de wachtkamer van het ziekenhuis. De irritatie die dit oproept komt vanuit een nooit gedichte kloof in het verleden. En dat heeft alles met het woord 'mammie' te maken. Lees meer

Alles vijf sterren: Lava, zonlicht en Dracula

Lava, zonlicht en Dracula

Deze week sterren voor twee klassieke films en een zonnige wekker. Lees meer