Asset 14

Bijen in mijn borstkas

Ko van ‘t Hek bekijkt elke maand kunst. Deze keer zag hij het kunstwerk Springtime van Jeroen Eisinga in Museum Boijmans van Beuningen.

Het is een heldere vrijdag in april en ik zit gevangen in een claustrofobisch en krankzinnig videokunstwerk. Een beeld dat me altijd bij zal blijven, omdat het iconisch is én omdat het zo unheimisch is. Een beeld dat niet is te ‘ontzien’. Er komt een koelte vanaf die botst met wat ik zie, een koelte die botst met buiten.

Het zwart-wit beeld toont een kale man in een snuggie van bijen. Hij is volledig door de bijen bezeten en ik zie angst in zijn ogen. Maar naar mate de minuten verstrijken lijkt hij er kalmte in te vinden dat hij wordt opgeslorpt door de bende bijen. Hij zit stil, maar geleidelijk verdrinkt hij in zijn zwarte, levende sprei. De bijen nemen hem helemaal over. Als een externe tumor, als een kamikazeleger die al martelend zijn drager de dood injaagt.

Ik zie een onheilspellende sereniteit, waarvan ik niet wist dat die kon bestaan. Eén die nog het meest lijkt op het oog van een orkaan. Terwijl de bijen voorbijrazen en over hem heen kroelen, lijkt niets hem te kunnen gebeuren. Maar ondertussen kan het niet anders dan dat er bulten ontstaan onder de insectendeken. De enorme rust van de video is een soort onaardse antipaniek.

Als ik sta te kijken, lopen er allerlei mensen langs: van dikke Duitsers tot door hormonen gedreven scholieren met pen en opdracht in de hand. Iedereen, echt iedereen, wordt even stil als ze de bijenman zien. Iedereen bekijkt even de film door zijn iPhone en de meesten maken een foto van het museumbordje: Jeroen Eisinga, Springtime, 2010-2011.

Ondanks de rust zindert er iets in Eisinga. Zijn constant bewegende pak van bijen is onrustig, het is een groot bevend multi-organisme. De analoge film waarmee het beeld geschoten is, versterkt dit huiveringwekkende effect. Ik merk dat mijn hoofd rustig wordt, maar mijn lichaam van binnen onwillekeurig rilt. Alsof er duizenden bijen in mij zitten. Bijen die aandacht vragen, puur omdat het bijen zijn. De bijen lijken uit de borst van Eisinga te kruipen, want ze moeten toch ergens vandaan komen? En langzaam verwerven ze zijn hele gezicht. Het ziet er letterlijk zwart van.

Een pubermeisje komt naast me staan, denk ik, want echt wegkijken lukt niet. Ze wil weten of het bijen of wespen zijn. Het is de schoolklas opgevallen dat ik al een tijdje naar niets anders kan kijken. ‘Bijen,’ zeg ik, maar dat ik het ook niet zeker weet. Ze vraagt of het eigenlijk wel echt is, want het lijkt nep. Niemand trekt toch vrijwillig een morphsuit van bijen aan, en bovendien trilt het beeld. Daar kan je aan zien dat het nep is. ‘Het is wel echt hoor,’ zeg ik zachtjes. Ze kijkt nog eens en gelooft me: ‘Doodziek.’

Waar hij eerst nog zijn bange ogen geopend heeft, is zijn hele hoofd na 20 minuten bezaaid met de bijen. Aan het einde van de film zijn zijn ogen dicht. Hij is opgegaan in zijn bijenjas, opgegaan in de achtergrond en naar binnen, in zichzelf. Dan, als Eisinga bijna niet meer bestaat (kon hij nog onzichtbaarder worden? Nee dat kon niet: weg was hij), eindigt de film.

Ik loop naar buiten, de eerste echte mooie lentedag in. Ik ben niet meer bang voor één bij. Hooguit voor een zwerm, in mijn borstkas.

-

Springtime is te zien in de tentoonstelling La La La Human Steps, t/m 25 mei in Museum Boijmans Van Beuningen.

Ko van ’t Hek (1985) weet niet zo veel van kunst, maar is er wel verslaafd aan. Samen met Yuki Kho geeft hij elke maand vijf kunsttips in je inbox: Kunst Kijken met Ko & Kho. Hij studeerde filosofie en is mede-oprichter van tekstbureau Hotel Content. Daarnaast is hij een leuke jongen ook om te zien.@KOKOKO3000

Mail

We willen je iets vertellen. Hard//hoofd is al bijna tien jaar een vrijhaven voor jonge en experimentele kunst, journalistiek en literatuur. Een walhalla voor hemelbestormers en constructieve twijfelaars, een speeltuin voor talentvolle dromers en ontheemde jonge honden. Elke dag verschijnen op onze site eigenzinnige artikelen, verhalen, poëzie, kunst, fotografie en illustraties van onze jonge makers. Én onze site is helemaal gratis.

Hoe graag we ook zouden willen; zonder jou kunnen we dit niet blijven doen. We hebben namelijk te weinig inkomsten om dit vol te houden. Met jouw hulp kunnen we de journalistiek, kunst en literatuur van de toekomst mogelijk blijven maken, en zelfs versterken.

Als je ons steunt, dan maken wij jou meteen kunstverzamelaar door je speciaal geselecteerde kunstwerken toe te sturen. Verzamel kunst en help je favoriete tijdschrift het volgende decennium door. We zullen je eeuwig dankbaar zijn. Draag Hard//hoofd een warm hart toe.

Word kunstverzamelaar

Notice: Undefined variable: articleCount in /home/hardhoof/staging.hardhoofd.com/releases/20200503005100/public/content/themes/hardhoofd6/components/ctas/latest-posts.php on line 24
het laatste
10 jaar HH

10 jaar HH

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor verbeelding en verhalen. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. Het bestaan van zo’n plek is niet vanzelfsprekend. Sluit je daarom bij ons aan. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een... Lees meer

Tip: Kijk slechte televisie

Kijk slechte televisie

'Ik heb afleveringen van The Real Housewives waar Shakespeares beste stukken niet aan kunnen tippen.' Lees meer

 Kamikazeplastics

Kamikazeplastics

Immuuncellen die de minuscule deeltjes onschadelijk proberen te maken, bekopen dat vervolgens met hun eigen leven. Lees meer

Alles vijf sterren: DEZE SERIE IS GEWOON ZO GOED

Het voert te ver om het hele verhaal uit te leggen

Deze week worden we blij van stekjes, een queer Lees meer

Over wulken en burgemeesters 2

Over wulken en burgemeesters

'Een huis is een constructie, maar een huis is ook een gevoel dat gedeeld wordt. Er blijven sporen achter wanneer bewoners sterven. Een huis verandert terwijl het blijft staan.' Lees meer

We laten ons niet sussen 1

We laten ons niet sussen

Twee weken geleden onthaalden politici en de media 2500 protesterende boeren met open armen op het Malieveld. De 35.000 klimaatstakers en de bezorgde burgers van Extinction Rebellion konden rekenen op een stuk minder steun. Wat is er nodig om de urgentie van de klimaatcrisis echt te laten voelen?, vraagt Jarmo Berkhout zich af. De legers... Lees meer

Tip: Leer een ambacht

Leer een ambacht

Nora van Arkel ging spontaan een dag in de leer bij een Berlijnse Meisterbacker. Daar leerde ze minder te denken en meer te doen. Een tip om eens te vragen of iemand je een ambacht wil leren. Lees meer

 Staakt-het-boeren

Staakt-het-boeren

Duizenden boeren toogden naar het Malieveld met hooivork en tractor. Lees meer

Column: September Blues

September Blues

De maand september is weer voorbij en dat betekent voor Trudy afscheid nemen en opnieuw beginnen. Van haar zomerhuisje op het platteland keert ze terug naar het leven in de stad. Lees meer

Filmtrialoog: Manta Ray

Manta Ray

Redacteuren Eva van den Boogaard, Mat Hoogenboom en Oscar Spaans bezochten de bioscoop om het speelfilmdebuut van de Thaise regisseur Phuttiphong Aroonpheng te zien. Het werd een magische ervaring: Manta Ray bleek een even eenvoudige als betoverende vertelling over een voor dood achtergelaten man die door een visser uit de mangrove wordt gered. Mat: Wat... Lees meer

Hard//talk: Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. In tegenstelling tot Ella Kuijpers ziet Gatool Katawazi er wél het belang van in om voorkeur te geven aan de sollicitant die de diversiteit binnen een organisatie versterkt. Afgelopen zomer schreef Ella Kuijpers een Hard//talk waarin zij pleit tegen positieve discriminatie in sollicitatieprocedures. Juist... Lees meer

Inclusiviteit

Echte inclusiviteit is nog ver weg

Het debat over diversiteit en inclusiviteit in de culturele sector gaat niet ver genoeg. Lees meer

Tip: Geef het voordeel van de twijfel

Geef het voordeel van de twijfel

Redacteur Else Boer schippert tussen cynisme en naïviteit. 'Om naïviteit te vermijden, besloot ik dat cynisme een adequate reactie op de wereld was. Maar het continu bevragen van mensen en hun beweegredenen is vermoeiend.' Lees meer

Alles vijf sterren: 14

Geen douche, geen geloof, geen adem

Deze week worden we blij van een zeiltripje naar het Markermeer, een serie over verkeerd geplaatste bewijslast, en een dansvoorstelling van Arnhemse meisjes. Lees meer

Hard//talk: Greta Thunbergs requiem voor een droom

Greta Thunbergs requiem voor een droom

Thunberg deinst er niet voor terug een onderdeel te worden van haar eigen verhaal. Lees meer

Automatische concepten 26

Over de column (niets dan goeds?)

Iduna schrijft al jaren columns voor Hard//hoofd en vraagt zich af: hoe komt het toch dat ze ergens alsnog verwarde gevoelens heeft bij het fenomeen 'column'? Een overpeinzing die terugvoert naar Iduna's jaren op de universiteit en de twijfel over de plek die ze in mag nemen in de wereld. Lees meer

Het verlies van succes 2

Het verlies van succes

In een tijd waarin het steeds noodzakelijker lijkt te worden om prestaties te etaleren, denkt Mare Groen na over het systeem achter onze opvattingen aangaande succes dan wel mislukking. Ik lig nog steeds op bed en ben de hele dag niet buiten geweest. Het is 20.00 uur. Ik heb afgesproken om naar de film te... Lees meer

Tip: Durf hardop te dromen

Durf hardop te dromen

Rose Doolan vertrok jaren geleden naar San Francisco, met wilde plannen en weinig budget. Lees meer

 De blinddoek komt af

De blinddoek komt af

Vrouwe Justitia heeft haar blinddoek afgenomen. Lees meer

Column: Mammie

Mammie

'Arme mammie, sorry mammie!', hoort Trudy in de wachtkamer van het ziekenhuis. De irritatie die dit oproept komt vanuit een nooit gedichte kloof in het verleden. En dat heeft alles met het woord 'mammie' te maken. Lees meer