nieuwsbrief
Asset 14

De Rijdende Rechter

Ook in de polder botsen de meningen wel eens. In deze reeks doet Joris verslag van alledaagse en minder alledaagse conflicten. Deze keer: een kijkje achter de schermen bij De Rijdende Rechter.

Mail

Ik ben in het huis van familie Van de Ark in de bloemenbuurt in Den Haag. Het is een oud huis voor oude mensen. Familie Van de Ark heeft ruzie met de buren. Maar een burenruzie is nog geen televisie.

Regisseur en eindredacteur Hansje Bunschoten heeft me streng toegesproken. “De camera beweegt snel en in alle richtingen, dus kijk goed uit dat je niet door het beeld loopt.” Daarom blijf ik in de woonkamer staan en kijk ik door het raam naar de tuin waar meester Frank Visser met een waterspuit een schutting besproeit. Hij is omringd door vier experts: twee mannen van het kadaster en twee mannen van het Bureau voor Bouwpathologie. Ze werken min of meer gratis mee aan het programma. “Ik doe het een beetje voor de publiciteit”, vertelt ‘huizenarts’ Jos van Leeuwen, waarna hij mij zijn kaartje overhandigd. Later geeft hij me nog een tweede kaartje.

Naast me in de woonkamer staat mevrouw Visser. Vier dagen per week is haar man kantonrechter, maar hij is vooral bekend in de rol van Rijdende Rechter. “In het begin vonden de meeste juristen het maar niks wat hij ging doen, rechtspraak op televisie. Maar nu zijn ze er wel aan gewend, hij heeft zijn sporen echt wel verdiend”, vertelt ze.

Ik vraag: waarom gaan mensen met zo’n persoonlijke burenruzie naar hem in plaats van een gewone rechter? Zij antwoordt: “Mensen kennen hem van televisie en ze vertrouwen hem, dat maakt hem toegankelijker dan gewone rechters.” De schoonzoon van familie Van de Ark vult aan: “En het is gratis, dat helpt natuurlijk ook.” Hij kijkt wat misnoegd naar buiten, naar zijn schoonouders. De ruzie speelt al jaren, vertelt hij. De buren, die al sinds 1941 naast elkaar wonen, kibbelen over een schutting die verrot zou zijn en niet op de erfgrens zou staan. “Als je ze daar bezig ziet met z’n allen, denk je: waar maken ze zich druk om. Ik vind het echt behoorlijk kinderachtig allemaal.”

Beeld: Joris Bellwinkel

Een uitzending van de Rijdende Rechter gaat eigenlijk nooit over groot onrecht. Het zijn altijd minieme ergernissen - luidruchtige windorgels, overhangende bomen en lelijke vogelhuisjes - die leiden tot slapeloze nachten, kleine irritaties die uitgroeien tot grote frustraties. Omdat nieuwe dingen altijd eng zijn of omdat regels regels zijn. Ik denk aan het huis van mijn moeder. Ze klaagt over de kettingzaag van de buurvrouw, de pleegkinderen van de buurman en de hond van de achterburen. “Hoor je dat? Dat is toch niet normaal? Daar wordt je toch gek van?”.

Het programma toont de samenleving op zijn smalst en trekt daarmee wekelijks meer dan een miljoen kijkers. Daar ben ik er een van. De redactie van het programma houdt zich intensief met de kijkcijfers bezig. Mocht een aflevering bijvoorbeeld minder geslaagd zijn dan wordt deze bewaard voor een avond dat er ook Champions League voetbal wordt uitgezonden. Zo blijft de schade beperkt. “Maar het gaat uiteindelijk vooral om de kijkdichtheid”, vertelt een van de redacteurs.

Beeld: Joris Bellwinkel

De cameraman loopt door de woonkamer dus ik spring opzij om niet in beeld te komen. De opnames verplaatsen zich naar de voorkant van het huis. Daar wordt de discussie wat emotioneel. Een van de buren loopt haar huis uit - steunend op het hekje van de voortuin – en beklaagt zich over de hele toestand. Ze schaamt zich tegenover de nieuwsgierige buurtgenoten die zich hebben verzameld voor het huis. Regisseuse Bunschoten staat er bovenop. Ze zorgt dat de emoties in beeld worden gebracht.

“Het is soms even afwachten, maar het lukt altijd,” zegt Bunschoten. Ze vertelt dat alle betrokkenen voor de opnames een contract tekenen waarmee ze toezeggen mee te werken aan het programma en zich houden aan de uitspraak van meester Visser. Wijken ze hier toch vanaf dan betalen ze een boete van vijfduizend euro. Maar wat als de buren het al voor de hoorzitting zouden bijleggen met elkaar? Bunschoten lacht: “Het komt altijd goed, daar zorg ik wel voor.”

We vertrekken naar het plaatselijke partycentrum, ‘Genieten’, waar een zaal wordt klaargemaakt voor de hoorzitting. In het midden van de zaal staat de tafel van meester Visser met daarop een bloemetje en twee wetboeken, het tafelblad is bedekt met een cafetariakleedje.
Van Bunschoten: “Ik vind dat tafelkleedje wel heel erg.” Een technicus: “Ja, dat dachten we al, we zullen het weghalen.” Even later verdwijnt ook het bloemetje.

“Ik heb de goot weggehaald.”
“U heeft de goot er afgerukt omdat u boos was.”
“Ik heb de goot wat hardhandig verwijderd.”

Meester Frank Visser is scherper dan ik had verwacht tijdens de hoorzitting, venijniger ook. “Er zijn geen advocaten aanwezig dus u zult zelf alles moeten zeggen wat u kwijt wilt”, zegt hij. En als dat dan niet genoeg gebeurt, deelt hij kleine plaagsteekjes uit om beide partijen te prikkelen het achterste van hun tong te laten zien. Af en toe nuanceert hij de problemen, maakt hij grapjes, of ondervraagt hij een van de buren.

Als de hoorzitting afgelopen is, bedankt meester Visser alle aanwezigen en gaan de camera’s uit. De zaal applaudisseert. Bunschoten is tevreden met de opnames. De burenruzie is televisie geworden.

Joris Bellwinkel

We willen je iets vertellen. Hard//hoofd is al bijna tien jaar een vrijhaven voor jonge en experimentele kunst, journalistiek en literatuur. Een walhalla voor hemelbestormers en constructieve twijfelaars, een speeltuin voor talentvolle dromers en ontheemde jonge honden. Elke dag verschijnen op onze site eigenzinnige artikelen, verhalen, poëzie, kunst, fotografie en illustraties van onze jonge makers. Én onze site is helemaal gratis.

Hoe graag we ook zouden willen; zonder jou kunnen we dit niet blijven doen. We hebben namelijk te weinig inkomsten om dit vol te houden. Met jouw hulp kunnen we de journalistiek, kunst en literatuur van de toekomst mogelijk blijven maken, en zelfs versterken.

Als je ons steunt, dan maken wij jou meteen kunstverzamelaar door je speciaal geselecteerde kunstwerken toe te sturen. Verzamel kunst en help je favoriete tijdschrift het volgende decennium door. We zullen je eeuwig dankbaar zijn. Draag Hard//hoofd een warm hart toe.

Word kunstverzamelaar
het laatste
Tip: Kijk slechte televisie

Kijk slechte televisie

'Ik heb afleveringen van The Real Housewives waar Shakespeares beste stukken niet aan kunnen tippen.' Lees meer

 Kamikazeplastics

Kamikazeplastics

Immuuncellen die de minuscule deeltjes onschadelijk proberen te maken, bekopen dat vervolgens met hun eigen leven. Lees meer

Alles vijf sterren: DEZE SERIE IS GEWOON ZO GOED

Het voert te ver om het hele verhaal uit te leggen

Deze week worden we blij van stekjes, een queer Lees meer

Over wulken en burgemeesters 2

Over wulken en burgemeesters

'Een huis is een constructie, maar een huis is ook een gevoel dat gedeeld wordt. Er blijven sporen achter wanneer bewoners sterven. Een huis verandert terwijl het blijft staan.' Lees meer

We laten ons niet sussen 1

We laten ons niet sussen

Twee weken geleden onthaalden politici en de media 2500 protesterende boeren met open armen op het Malieveld. De 35.000 klimaatstakers en de bezorgde burgers van Extinction Rebellion konden rekenen op een stuk minder steun. Wat is er nodig om de urgentie van de klimaatcrisis echt te laten voelen?, vraagt Jarmo Berkhout zich af. De legers... Lees meer

Tip: Leer een ambacht

Leer een ambacht

Nora van Arkel ging spontaan een dag in de leer bij een Berlijnse Meisterbacker. Daar leerde ze minder te denken en meer te doen. Een tip om eens te vragen of iemand je een ambacht wil leren. Lees meer

 Staakt-het-boeren

Staakt-het-boeren

Duizenden boeren toogden naar het Malieveld met hooivork en tractor. Lees meer

Column: September Blues

September Blues

De maand september is weer voorbij en dat betekent voor Trudy afscheid nemen en opnieuw beginnen. Van haar zomerhuisje op het platteland keert ze terug naar het leven in de stad. Lees meer

Filmtrialoog: Manta Ray

Manta Ray

Redacteuren Eva van den Boogaard, Mat Hoogenboom en Oscar Spaans bezochten de bioscoop om het speelfilmdebuut van de Thaise regisseur Phuttiphong Aroonpheng te zien. Het werd een magische ervaring: Manta Ray bleek een even eenvoudige als betoverende vertelling over een voor dood achtergelaten man die door een visser uit de mangrove wordt gered. Mat: Wat... Lees meer

Hard//talk: Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. In tegenstelling tot Ella Kuijpers ziet Gatool Katawazi er wél het belang van in om voorkeur te geven aan de sollicitant die de diversiteit binnen een organisatie versterkt. Afgelopen zomer schreef Ella Kuijpers een Hard//talk waarin zij pleit tegen positieve discriminatie in sollicitatieprocedures. Juist... Lees meer

Inclusiviteit

Echte inclusiviteit is nog ver weg

Het debat over diversiteit en inclusiviteit in de culturele sector gaat niet ver genoeg. Lees meer

Tip: Geef het voordeel van de twijfel

Geef het voordeel van de twijfel

Redacteur Else Boer schippert tussen cynisme en naïviteit. 'Om naïviteit te vermijden, besloot ik dat cynisme een adequate reactie op de wereld was. Maar het continu bevragen van mensen en hun beweegredenen is vermoeiend.' Lees meer

Alles vijf sterren: 14

Geen douche, geen geloof, geen adem

Deze week worden we blij van een zeiltripje naar het Markermeer, een serie over verkeerd geplaatste bewijslast, en een dansvoorstelling van Arnhemse meisjes. Lees meer

Hard//talk: Greta Thunbergs requiem voor een droom

Greta Thunbergs requiem voor een droom

Thunberg deinst er niet voor terug een onderdeel te worden van haar eigen verhaal. Lees meer

Automatische concepten 26

Over de column (niets dan goeds?)

Iduna schrijft al jaren columns voor Hard//hoofd en vraagt zich af: hoe komt het toch dat ze ergens alsnog verwarde gevoelens heeft bij het fenomeen 'column'? Een overpeinzing die terugvoert naar Iduna's jaren op de universiteit en de twijfel over de plek die ze in mag nemen in de wereld. Lees meer

Het verlies van succes 2

Het verlies van succes

In een tijd waarin het steeds noodzakelijker lijkt te worden om prestaties te etaleren, denkt Mare Groen na over het systeem achter onze opvattingen aangaande succes dan wel mislukking. Ik lig nog steeds op bed en ben de hele dag niet buiten geweest. Het is 20.00 uur. Ik heb afgesproken om naar de film te... Lees meer

Tip: Durf hardop te dromen

Durf hardop te dromen

Rose Doolan vertrok jaren geleden naar San Francisco, met wilde plannen en weinig budget. Lees meer

 De blinddoek komt af

De blinddoek komt af

Vrouwe Justitia heeft haar blinddoek afgenomen. Lees meer

Column: Mammie

Mammie

'Arme mammie, sorry mammie!', hoort Trudy in de wachtkamer van het ziekenhuis. De irritatie die dit oproept komt vanuit een nooit gedichte kloof in het verleden. En dat heeft alles met het woord 'mammie' te maken. Lees meer

Alles vijf sterren: Lava, zonlicht en Dracula

Lava, zonlicht en Dracula

Deze week sterren voor twee klassieke films en een zonnige wekker. Lees meer