nieuwsbrief
Asset 14

Marokkanenfictie

In de rubriek Re: kijken redacteuren van een afstandje naar het nieuws. Deze week: Marokkanen.

Mail

We weten allemaal dat er in onze verder op geen onrechtvaardigheid te betrappen balanssamenleving problemen zijn met 'bepaalde groepen' en dat 'de politiek' het maar al te vaak laat afweten wanneer het gaat om het 'benoemen' van die problemen, laat staan dat ze worden opgelost. En dat terwijl iedereen kan zien dat het de spuigaten uitloopt. Een losgeslagen vijfde horde of Mongoolse colonne kan de boel hier ieder moment overnemen. En dan zal je zien dat de hoge Haagse heren het gewoon laten gebeuren.

Nee, daar in de hofstad hebben ze geen oog voor de problemen van de gewone mensen. Blind zijn ze voor de gruwelijke praktijken waar hardwerkende achtentwintigjarige jongens van geringe lengte, die ook nog eens gebukt gaan onder bossen rood haar die nodig geknipt zouden moeten worden, te vaak mee te maken krijgen.

Maar eerst iets anders. Eerder vanmiddag kon ik – omdat het geen zondag is – op de website van het Reformatorisch Dagblad lezen hoe een redacteur een fictief Marokkaans personage had geïnterviewd. Dit waarschijnlijk om voor de RD-lezer invoelbaar te maken hoe "de ander" denkt. Denk ik. Raouad, noemde de redacteur deze jongen. De redacteur zelf heet Bert Monster. En ergens schuilt er een Frankenstein-ironie in die naam. Monster laat zijn creatie criminaliteitscijfers bevestigen en buitengewoon verstandige maar verder niet erg plausibele dingen zeggen als "over de oorzaken denken de bobo's in grote lijnen hetzelfde."

Hoe is je thuissituatie, vraagt Monster zijn creatie. "Pa is streng, dominant en thuis de baas […] Mijn ouders weten eigenlijk niet zo goed wat ze met me aan moeten, precies zoals een vertegenwoordiger van het Landelijk Beraad Marokkanen gisteren zei. […] Met de Nederlandse samenleving voel ik me niet tot nauwelijks betrokken."
Hier houd ik maar op, u heeft het misschien, of zelfs waarschijnlijk zelf ook al gelezen. Ergens hoop ik dat tegen de tijd dat u dit leest, het RD heeft toegegeven dat het om "een verwijzing naar een misplaatste 1-april-grap ging", zoals die jongen die per ongeluk via de e-mail moest vernemen dat hij niet uitgenodigd werd voor een sollicitatiegesprek omdat hij “[t]en eerste een donker gekleurde (neger)” was.

Ik hoop het. Maar ik ben er niet gerust op.

Foto: Marokkaanse jongen probeert de auteur van dit stukje te intimideren.

Marokkanenfictie. Het is natuurlijk schandalig – zegt u mij maar na: "schandalig", en nee, niet meteen "er zijn natuurlijk wel problemen met bepaalde groepen…" erachteraan zeggen – maar is het vreemd? Monster liet zijn creatie heel netjes ieder vooroordeel bevestigen: Monsters monster was maar al te herkenbaar, zou je kunnen zeggen. Het is de normaalste zaak van de wereld om zonder je al te zeer in de feiten te verdiepen een buitengewoon afgeronde mening te hebben over wat nog niet zo heel lang geleden op de agenda van onze, laten we wel wezen, door en door racistische Tweede Kamer stond als "het Marokkanenprobleem". "Wilders zaait geen haat, hij oogst het", betoogde Zihni Özdil een week of twee geleden.

Vanochtend zag ik een kop in de Volkskrant. Hij stond boven een artikel over een rechtszaak naar aanleiding van een eerdere overval op een juwelier. Voor de rechter staan twee mensen die hun laffe daad niet met de dood hebben hoeven bekopen. In tegenstelling tot de twee jongens die vorige week postuum iets beangstigends wisten bloot te leggen: namelijk hoe gemakkelijk bepaalde groepen in onze samenleving bereid zijn onze rechtsstaat te verruilen voor een systeem waarin het recht op eigenrichting bovenaan een nieuwe Déclaration des droits de l'homme et du citoyen prijkt.

"Terwijl er langzaam een beeld ontstaat van de Marokkaanse daders, vindt in Utrecht de rechtszaak plaats over de gewelddadige overval op juwelier Ben de Vries, precies een jaar geleden", zo journailleerde een verder ongetwijfeld buitengewoon beschaafde Volkskrant-redacteur gisterenavond. Misschien wel een brave Vara-gidslezer die schande spreekt van Wilders' “minder minder minder” en in het dagelijks leven blind is voor kleur. Dat gratuite "Marokkaanse" voor het al alleszeggende woord "daders", dat is waar ons veel grotere maatschappelijke probleem in schuilt. Dat woordje 'Marokkanen' staat daar alleen omdat het op enig moment bij iemand een vooroordeel heeft bevestigd – vast en zeker onbewust, maar daarmee niet direct onschuldig. Alleen daarom staat het er, en laat niemand je iets anders wijsmaken. Het argument is vaker aangedragen, maar zou het bij iemand zijn opgekomen om in plaats van dat “Marokkaanse” melding te maken van in Frankrijk geboren ouders? Had er “Nederlandse”, “Grieks-Orthodoxe”, “Limburgse”, “Drentse”, “Joodse” of “dikwijls vpro-kijkende” kunnen staan? Schrijf dan gewoon ook achter het woord slachtoffer: “wien Neêrlands bloed door d'aderen vloeit”. Desnoods tussen haakjes.

Toen ik vanmiddag met een lichte hoofdpijn de deur van ons kantoor achter me dichttrok en naar mijn fiets liep, stonden er vier ongeveer vijftienjarige Marokkaans-Nederlandse meisjes op de stoep. "Doe dan! Dit is je kans", zei een meisje met lang zwart haar en een rood t-shirt tegen een vriendin. Haar vriendin verzamelde moed en zei recht in mijn gezicht: "Je billen steken echt mooi in je broek. Meneer." Zonder enige twijfel een geval van seksuele intimidatie. Maar het bevestigde op hetzelfde moment niet minder dan twee vermoedens die ik al heel lang koesterde: 1) mijn billen mogen er best zijn; en 2) deze maatschappij loopt inmiddels een straatlengte achter op zichzelf.

Jan Postma Jan Postma (Delft, 1985) is politicoloog, fotograaf, journalist, parttime einzelgänger en meer. Maar, voordat u zich een beeld denkt te kunnen vormen, toch vooral dat laatste.

We willen je iets vertellen. Hard//hoofd is al bijna tien jaar een vrijhaven voor jonge en experimentele kunst, journalistiek en literatuur. Een walhalla voor hemelbestormers en constructieve twijfelaars, een speeltuin voor talentvolle dromers en ontheemde jonge honden. Elke dag verschijnen op onze site eigenzinnige artikelen, verhalen, poëzie, kunst, fotografie en illustraties van onze jonge makers. Én onze site is helemaal gratis.

Hoe graag we ook zouden willen; zonder jou kunnen we dit niet blijven doen. We hebben namelijk te weinig inkomsten om dit vol te houden. Met jouw hulp kunnen we de journalistiek, kunst en literatuur van de toekomst mogelijk blijven maken, en zelfs versterken.

Als je ons steunt, dan maken wij jou meteen kunstverzamelaar door je speciaal geselecteerde kunstwerken toe te sturen. Verzamel kunst en help je favoriete tijdschrift het volgende decennium door. We zullen je eeuwig dankbaar zijn. Draag Hard//hoofd een warm hart toe.

Word kunstverzamelaar
het laatste
Tip: Kijk slechte televisie

Kijk slechte televisie

'Ik heb afleveringen van The Real Housewives waar Shakespeares beste stukken niet aan kunnen tippen.' Lees meer

 Kamikazeplastics

Kamikazeplastics

Immuuncellen die de minuscule deeltjes onschadelijk proberen te maken, bekopen dat vervolgens met hun eigen leven. Lees meer

Alles vijf sterren: DEZE SERIE IS GEWOON ZO GOED

Het voert te ver om het hele verhaal uit te leggen

Deze week worden we blij van stekjes, een queer Lees meer

Over wulken en burgemeesters 2

Over wulken en burgemeesters

'Een huis is een constructie, maar een huis is ook een gevoel dat gedeeld wordt. Er blijven sporen achter wanneer bewoners sterven. Een huis verandert terwijl het blijft staan.' Lees meer

We laten ons niet sussen 1

We laten ons niet sussen

Twee weken geleden onthaalden politici en de media 2500 protesterende boeren met open armen op het Malieveld. De 35.000 klimaatstakers en de bezorgde burgers van Extinction Rebellion konden rekenen op een stuk minder steun. Wat is er nodig om de urgentie van de klimaatcrisis echt te laten voelen?, vraagt Jarmo Berkhout zich af. De legers... Lees meer

Tip: Leer een ambacht

Leer een ambacht

Nora van Arkel ging spontaan een dag in de leer bij een Berlijnse Meisterbacker. Daar leerde ze minder te denken en meer te doen. Een tip om eens te vragen of iemand je een ambacht wil leren. Lees meer

 Staakt-het-boeren

Staakt-het-boeren

Duizenden boeren toogden naar het Malieveld met hooivork en tractor. Lees meer

Column: September Blues

September Blues

De maand september is weer voorbij en dat betekent voor Trudy afscheid nemen en opnieuw beginnen. Van haar zomerhuisje op het platteland keert ze terug naar het leven in de stad. Lees meer

Filmtrialoog: Manta Ray

Manta Ray

Redacteuren Eva van den Boogaard, Mat Hoogenboom en Oscar Spaans bezochten de bioscoop om het speelfilmdebuut van de Thaise regisseur Phuttiphong Aroonpheng te zien. Het werd een magische ervaring: Manta Ray bleek een even eenvoudige als betoverende vertelling over een voor dood achtergelaten man die door een visser uit de mangrove wordt gered. Mat: Wat... Lees meer

Hard//talk: Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. In tegenstelling tot Ella Kuijpers ziet Gatool Katawazi er wél het belang van in om voorkeur te geven aan de sollicitant die de diversiteit binnen een organisatie versterkt. Afgelopen zomer schreef Ella Kuijpers een Hard//talk waarin zij pleit tegen positieve discriminatie in sollicitatieprocedures. Juist... Lees meer

Inclusiviteit

Echte inclusiviteit is nog ver weg

Het debat over diversiteit en inclusiviteit in de culturele sector gaat niet ver genoeg. Lees meer

Tip: Geef het voordeel van de twijfel

Geef het voordeel van de twijfel

Redacteur Else Boer schippert tussen cynisme en naïviteit. 'Om naïviteit te vermijden, besloot ik dat cynisme een adequate reactie op de wereld was. Maar het continu bevragen van mensen en hun beweegredenen is vermoeiend.' Lees meer

Alles vijf sterren: 14

Geen douche, geen geloof, geen adem

Deze week worden we blij van een zeiltripje naar het Markermeer, een serie over verkeerd geplaatste bewijslast, en een dansvoorstelling van Arnhemse meisjes. Lees meer

Hard//talk: Greta Thunbergs requiem voor een droom

Greta Thunbergs requiem voor een droom

Thunberg deinst er niet voor terug een onderdeel te worden van haar eigen verhaal. Lees meer

Automatische concepten 26

Over de column (niets dan goeds?)

Iduna schrijft al jaren columns voor Hard//hoofd en vraagt zich af: hoe komt het toch dat ze ergens alsnog verwarde gevoelens heeft bij het fenomeen 'column'? Een overpeinzing die terugvoert naar Iduna's jaren op de universiteit en de twijfel over de plek die ze in mag nemen in de wereld. Lees meer

Het verlies van succes 2

Het verlies van succes

In een tijd waarin het steeds noodzakelijker lijkt te worden om prestaties te etaleren, denkt Mare Groen na over het systeem achter onze opvattingen aangaande succes dan wel mislukking. Ik lig nog steeds op bed en ben de hele dag niet buiten geweest. Het is 20.00 uur. Ik heb afgesproken om naar de film te... Lees meer

Tip: Durf hardop te dromen

Durf hardop te dromen

Rose Doolan vertrok jaren geleden naar San Francisco, met wilde plannen en weinig budget. Lees meer

 De blinddoek komt af

De blinddoek komt af

Vrouwe Justitia heeft haar blinddoek afgenomen. Lees meer

Column: Mammie

Mammie

'Arme mammie, sorry mammie!', hoort Trudy in de wachtkamer van het ziekenhuis. De irritatie die dit oproept komt vanuit een nooit gedichte kloof in het verleden. En dat heeft alles met het woord 'mammie' te maken. Lees meer

Alles vijf sterren: Lava, zonlicht en Dracula

Lava, zonlicht en Dracula

Deze week sterren voor twee klassieke films en een zonnige wekker. Lees meer