tickets
Asset 14

Zilt

Een verhaal van Ruth Koops van 't Jagt over een dochter en haar vader de kapitein.

Hij draagt zeven levens onder zijn zeiljekker. Zelfs zijn wenkbrauwen zitten in de war. Als hij me stevig vastpakt ruik ik de zee. "Kom meisje, het is tijd. We gaan naar huis." Het huis van mijn vader is een schip. Zijn huis is er één van weinig woorden; van met grote halen de zeilen hijsen. Hij woont onder de hemel. Hij weet alle dingen zeker. Ik weet niet meer waar mijn huis is. Er hangen zeekaarten aan de muur van mijn studentenkamer, maar mijn vissen zijn dood en mijn haar ruikt naar shampoo. Soms sta ik op mijn tenen en kus ik een jongen. Ik slaap zonder te schommelen en ik lees mezelf in slaap. Mijn hoofd werkt harder dan mijn handen nu. Ik bouw muren van boeken om mij heen. Ik geloof dat mijn huis uit vele woorden bestaat.

Mijn vader kan niet zwemmen. "Een goede kapitein heeft genoeg houvast aan zijn schip," zegt hij. Met een grote armzwaai had hij me drie maanden geleden in Zoutkamp van boord gezet. "Hup, naar school jij," en hij haalde de meerlijnen los. "Universiteit, pap, ik ga naar de universiteit" had ik geschreeuwd, maar de wind blies mijn woorden aan stukken. Ik begon richting de bushalte in de Marnestraat te lopen. Met elke stap wist ik steeds minder zeker. Maar ik had onmiskenbaar vaste grond onder mijn voeten.
En nu ben ik terug. Ik wil hem dingen vertellen. Dat hij me leerde dat er meer water is dan land, maar dat ik nu weet dat er nog veel meer te leren is dan dat. Dat je calciumionen in zeewater kunt aantonen met een ammoniumoxolaatoplossing. Dat zeegrassen eigenlijk geen grassen zijn maar familie van de fonteinkruidachtigen. Dat je chaostheorie kunt gebruiken om golf- en getijdenbewegingen beter te begrijpen.

Voorzichtig pluk ik de makkelijkste woorden uit mijn tas en reik ze hem aan. Ik wil niet meer weten dan hij.

"Maar wat doe je nu eigenlijk daar in Groningen?" Hij spuwt de woorden uit, met de nadruk op "doe" en een onverholen minachting voor de stad. Ik slik. Hij doet een stap dichterbij, doet zijn mond open en dan weer dicht. Alsof hij iets zeggen wil maar niet kan vinden wat. Wanneer mijn vader de woorden kwijt is bokst hij zachtjes tegen mijn schouder.

Ik weeg mijn woorden, wil geen aanvaring. "Ik leer allemaal nieuwe dingen. Ik leer kritisch naar teksten te kijken, theorieën en ideeën toe te passen. Ik sta stil bij wat het eigenlijk betekent om een wetenschapper te zijn."

"Op het water staat niemand stil." Hij rochelt en tuft een fluim op het dek.

Illustratie: XF&M

Ik durf het niet te zeggen, dat ik graag even stil wil staan. Dat ik soms meer zie als ik langer kijk. Dat je iemand niet kunt kussen in volle vaart.

"Mag ik op je wachten, meisje?" Hij strekt zich in volle lengte uit, de deining deert hem niet. "Tot je thuiskomt." Mijn vader is iemand die niet wacht.

We varen de haven uit. De meeuwen dansen om de mast. "Aan iemands handen kun je zien of hij het leven heeft vastgepakt, dat weet je toch?" schreeuwt hij. Dat weet ik. Zijn handen zijn een schatkaart. Als klein meisje trok ik sporen tussen de korstjes, aaide ik heel zachtjes de plekken waar de grootschoot de huid had opengescheurd.

Ik kijk naar mijn eigen handen, leg ze op mijn wangen. Het wad is zijn thuis.

Langzaam vallen we droog. Hij werpt de touwladder over bakboordzijde en klimt op het wad. Ik klim hem achterna. Hij graaft kokkels uit het zand, wrikt ze open met zijn mes en zuigt ze naar binnen. Ik pak zijn hand vast. Het schuurt.

We zeggen niet veel. We klimmen over de mosselbanken en hij wijst me de steltlopers in de verte. Dan staat hij abrupt stil. Ik kijk hoe zijn voeten geleidelijk wegzakken in het slik. Hij pakt me stevig vast, ademt diep in en uit. Ik kijk hem aan, pluk aan zijn wenkbrauwen. Hij knikt.

"Kom meisje, het is tijd, ga maar naar huis."

Mijn vader weet alle dingen zeker. Ik kijk niet achterom. Met elke stap komt het schip dichterbij. De wind buldert. Ik proef zout op mijn lippen. Het is een goede dag om te zwemmen als je niet zwemmen kunt.

--
Ruth Koops van 't Jagt(geboren in de koude elfstedentochtwinter van 1985) studeerde Psychologie en Nederlandse Taal & Cultuur aan de Rijksuniversiteit Groningen en was daar in 2006/2007 huisdichter. Samen met Lieke van den Krommenacker schreef ze de novelle Hogelandlopers, die ook bewerkt zal worden tot hoorspel. Ruth is promovendus Gezondheidscommunicatie en onderzoekt de kracht van verhalen.

Mail

XF&M zijn een illustratie duo uit Groningen. Vanuit hun studio/huis werken zij samen aan hun illustraties, laag voor laag, met pen en papier, wat potlood, verf, krijt, inkt, stiften…en misschien nog wat spuitbus…

We willen je iets vertellen. Hard//hoofd is al bijna tien jaar een vrijhaven voor jonge en experimentele kunst, journalistiek en literatuur. Een walhalla voor hemelbestormers en constructieve twijfelaars, een speeltuin voor talentvolle dromers en ontheemde jonge honden. Elke dag verschijnen op onze site eigenzinnige artikelen, verhalen, poëzie, kunst, fotografie en illustraties van onze jonge makers. Én onze site is helemaal gratis.

Hoe graag we ook zouden willen; zonder jou kunnen we dit niet blijven doen. We hebben namelijk te weinig inkomsten om dit vol te houden. Met jouw hulp kunnen we de journalistiek, kunst en literatuur van de toekomst mogelijk blijven maken, en zelfs versterken.

Als je ons steunt, dan maken wij jou meteen kunstverzamelaar door je speciaal geselecteerde kunstwerken toe te sturen. Verzamel kunst en help je favoriete tijdschrift het volgende decennium door. We zullen je eeuwig dankbaar zijn. Draag Hard//hoofd een warm hart toe.

Word kunstverzamelaar
het laatste
10 jaar HH

10 jaar HH

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor verbeelding en verhalen. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. Het bestaan van zo’n plek is niet vanzelfsprekend. Sluit je daarom bij ons aan. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een... Lees meer

Tip: Kijk slechte televisie

Kijk slechte televisie

'Ik heb afleveringen van The Real Housewives waar Shakespeares beste stukken niet aan kunnen tippen.' Lees meer

 Kamikazeplastics

Kamikazeplastics

Immuuncellen die de minuscule deeltjes onschadelijk proberen te maken, bekopen dat vervolgens met hun eigen leven. Lees meer

Alles vijf sterren: DEZE SERIE IS GEWOON ZO GOED

Het voert te ver om het hele verhaal uit te leggen

Deze week worden we blij van stekjes, een queer Lees meer

Over wulken en burgemeesters 2

Over wulken en burgemeesters

'Een huis is een constructie, maar een huis is ook een gevoel dat gedeeld wordt. Er blijven sporen achter wanneer bewoners sterven. Een huis verandert terwijl het blijft staan.' Lees meer

We laten ons niet sussen 1

We laten ons niet sussen

Twee weken geleden onthaalden politici en de media 2500 protesterende boeren met open armen op het Malieveld. De 35.000 klimaatstakers en de bezorgde burgers van Extinction Rebellion konden rekenen op een stuk minder steun. Wat is er nodig om de urgentie van de klimaatcrisis echt te laten voelen?, vraagt Jarmo Berkhout zich af. De legers... Lees meer

Tip: Leer een ambacht

Leer een ambacht

Nora van Arkel ging spontaan een dag in de leer bij een Berlijnse Meisterbacker. Daar leerde ze minder te denken en meer te doen. Een tip om eens te vragen of iemand je een ambacht wil leren. Lees meer

 Staakt-het-boeren

Staakt-het-boeren

Duizenden boeren toogden naar het Malieveld met hooivork en tractor. Lees meer

Column: September Blues

September Blues

De maand september is weer voorbij en dat betekent voor Trudy afscheid nemen en opnieuw beginnen. Van haar zomerhuisje op het platteland keert ze terug naar het leven in de stad. Lees meer

Filmtrialoog: Manta Ray

Manta Ray

Redacteuren Eva van den Boogaard, Mat Hoogenboom en Oscar Spaans bezochten de bioscoop om het speelfilmdebuut van de Thaise regisseur Phuttiphong Aroonpheng te zien. Het werd een magische ervaring: Manta Ray bleek een even eenvoudige als betoverende vertelling over een voor dood achtergelaten man die door een visser uit de mangrove wordt gered. Mat: Wat... Lees meer

Hard//talk: Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. In tegenstelling tot Ella Kuijpers ziet Gatool Katawazi er wél het belang van in om voorkeur te geven aan de sollicitant die de diversiteit binnen een organisatie versterkt. Afgelopen zomer schreef Ella Kuijpers een Hard//talk waarin zij pleit tegen positieve discriminatie in sollicitatieprocedures. Juist... Lees meer

Inclusiviteit

Echte inclusiviteit is nog ver weg

Het debat over diversiteit en inclusiviteit in de culturele sector gaat niet ver genoeg. Lees meer

Tip: Geef het voordeel van de twijfel

Geef het voordeel van de twijfel

Redacteur Else Boer schippert tussen cynisme en naïviteit. 'Om naïviteit te vermijden, besloot ik dat cynisme een adequate reactie op de wereld was. Maar het continu bevragen van mensen en hun beweegredenen is vermoeiend.' Lees meer

Alles vijf sterren: 14

Geen douche, geen geloof, geen adem

Deze week worden we blij van een zeiltripje naar het Markermeer, een serie over verkeerd geplaatste bewijslast, en een dansvoorstelling van Arnhemse meisjes. Lees meer

Hard//talk: Greta Thunbergs requiem voor een droom

Greta Thunbergs requiem voor een droom

Thunberg deinst er niet voor terug een onderdeel te worden van haar eigen verhaal. Lees meer

Automatische concepten 26

Over de column (niets dan goeds?)

Iduna schrijft al jaren columns voor Hard//hoofd en vraagt zich af: hoe komt het toch dat ze ergens alsnog verwarde gevoelens heeft bij het fenomeen 'column'? Een overpeinzing die terugvoert naar Iduna's jaren op de universiteit en de twijfel over de plek die ze in mag nemen in de wereld. Lees meer

Het verlies van succes 2

Het verlies van succes

In een tijd waarin het steeds noodzakelijker lijkt te worden om prestaties te etaleren, denkt Mare Groen na over het systeem achter onze opvattingen aangaande succes dan wel mislukking. Ik lig nog steeds op bed en ben de hele dag niet buiten geweest. Het is 20.00 uur. Ik heb afgesproken om naar de film te... Lees meer

Tip: Durf hardop te dromen

Durf hardop te dromen

Rose Doolan vertrok jaren geleden naar San Francisco, met wilde plannen en weinig budget. Lees meer

 De blinddoek komt af

De blinddoek komt af

Vrouwe Justitia heeft haar blinddoek afgenomen. Lees meer

Column: Mammie

Mammie

'Arme mammie, sorry mammie!', hoort Trudy in de wachtkamer van het ziekenhuis. De irritatie die dit oproept komt vanuit een nooit gedichte kloof in het verleden. En dat heeft alles met het woord 'mammie' te maken. Lees meer