nieuwsbrief
Asset 14

Een tuin in de hel // Letters from Utopia

Twee disciplines werpen hun licht op hetzelfde onderwerp: Helena Hoogkamp schreef het verhaal ‘Een tuin in de hel’ over een terminaal ziek meisje en 'de pauzestand'. Daan Paans onderzoekt met zijn camera voor zijn project ‘Letters from Utopia’ groeperingen die de menselijke levensspanne extreem willen verlengen of zelfs tot doel hebben onsterfelijk te worden.

Mail

I. Een tuin in de hel

Geschokt en bleek lag ze in mijn bed, met hemelsgrote ogen die alles wat ze aanraakten interessant maakten: het plafond, de deken, mijn voeteneind. Het werden elementen uit een verhaal waarin nog van alles kon gebeuren. Ik hield haar hand vast, er was nog nooit een huisarts in mijn kamer geweest. "Wat erg", dacht ik, "om zulk nieuws te moeten horen in het bijzijn van vreemden." 
Ik vroeg haar dat later, hoe het was om van een kalende man met roos op zijn schouder te horen dat je dood gaat. Ze moest lachen. 
“Ach ja, wildvreemden hebben je tenminste nog nooit teleurgesteld."
 Ik dacht: “Ze bedoelt de huisarts."

Ouders had Valentina niet, over vriendinnen deed ze vaag. Ik vulde in dat ze leed aan de vloek van mooie meisjes: jongens willen met haar naar bed, meisjes haatten haar daarom. "Vertrouw nooit een meisje zonder vrienden,” zou mijn moeder zeggen. 
Mijn ouders woonden in een rijtjeshuis aan de andere kant van het land, ik stelde Valentina niet voor. Het werd steeds moeilijker om in het wekelijkse telefoongesprek te verhullen dat er een terminaal meisje in mijn bed lag. “Mam, ze viel van haar fiets in mijn armen.” Eigenlijk had ik alleen David verteld over onze relatie. Ik moest het kwijt, de reden dat ik niet meer naar de singlemingle van ons kantoor ga. Ik was niet alleen, ik kookte soep voor Valentina en herinnerde haar aan haar medicijnen, labelde potjes blauw, groen en rood voor de verschillende dagen van de week. Ze moest lachen om mijn systeem, de zondag was paars, haar lievelingskleur. Het was allemaal een sprookje, van afscheid voor de voordeur en altijd alleen de trap op naar veertig jaar getrouwd, naar haar uit haar gezicht houden als ze overgaf, naar haar wassen op een oranje plastic stoel in de douche.

En nu zit David te wachten tot ik het vraag. Elke ochtend als ik mijn broodtrommel op het bureau tegenover het zijne leg zie ik hem denken: 
“Vandaag?” Nee David, vandaag weer niet. Ik heb het thuis niet verteld en hier niet gevraagd. Of we niet iets voor haar kunnen doen. Of er geen plek is voor Valentina. Of we niet een heel klein beetje kunnen schuiven met de wachtlijst totdat ze helemaal bovenaan staat. 
“Nog een geluk dat je dit werk doet.” 
Dat zei David niet toen hij hoorde dat ze ziek was, hij keek me alleen aan alsof ik een cadeau kreeg. Alsof ik hem nodig had om me er aan te herinneren op wat voor plek wij werken. Wat eufemismen uit de folder: 
“Oplossingen tegen de toekomst.” 
“De pauzestand.” 
“Oases voor wie te snel brandt.” “
Eufemismen die toevallig heel goed aanslaan bij meisjes zonder haar. Kaal zijn staat Valentina beter dan de meeste meisjes die we hier elke dag op consult hebben. David praat, ik doe het knipwerk. Het is niet makkelijk om kale mensen uit elkaar te houden. Ik kan aan de manier waarop David peinzend op zijn klembord kijkt zien of hij weet wie hij voor zich heeft. Zelf gebruik ik een ezelsbruggetje, ik onthoud hoe ze kijken als David de behandeling beschrijft. Vandaag haal ik weer een boterham uit mijn trommel en denk aan gradaties van wanhoop. Aan Valentina die plaats neemt tegenover David, zodat ik alleen haar rug zie. Ik weet precies hoe ze zou kijken. Heel erg mooi.

Morgen, David, echt. Of gisteren, vandaag, of nooit. Hij denkt dat hij het snapt, dat ik onze joker bewaar voor het laatst. Zoals het zo mooi in onze folder staat: “Er is geen alternatief voor hoop.” David denkt dat ik een goed mens ben, alleen nog een beetje in ontkenning. Dat ik het vraag als ze nog meer verslechtert. Dat ik dapper word als het telt.

Ik ken geen meisjes zoals Valentina. Er heeft er nog nooit één in mijn bed gelegen. Ik ken ze van straten, uit clubs, van rijen voor je in de bioscoop. Meisjes die hoog lachen met hun hand op hun borst, zo dat je wel moet denken aan wat er onder die hand ligt, maar tegelijkertijd weet je dat ze je nooit zal aanraken, nog niet eens als je ergens vanaf valt. Dat ze dat nu toevallig even vergeten is omdat ze dood gaat, verandert niets aan de realiteit. Als je ziek bent maken sexappeal en vlotte babbels ineens niet meer uit, dan weet je betrouwbaarheid, geborgenheid en soep tenminste op waarde te schatten. Dan begrijp je dat de mannen waar je normaal mee naar huis gaat, dat alleen maar kunnen doen omdat jongens zoals ik daar te netjes voor zijn. We respecteren jou zo erg, we proberen het niet eens. We respecteren mooie meisjes zo erg dat we het niet eens proberen. En zie daar: mijn beloning. Het prachtigste meisje ter wereld, in mijn bed. En die zou ik eraan moeten herinneren dat ze hier niet hoeft te zijn?

 

II. Letters from Utopia

‘Letters from Utopia’ is een documentair fotografisch onderzoek naar groeperingen die de menselijke levensspanne extreem willen verlengen of zelfs tot doel hebben onsterfelijk te worden. Voor dit project bezocht documentair fotograaf Daan Paans vijf uiteenlopende bewegingen die een gooi doen naar een utopische wereldorde. De verhalen lopen van een occulte overtuiging uit het verleden tot een wetenschappelijke verwachting voor de toekomst.

Het Cryonics Instituut in Michigan.
Momenteel zijn er 110 mensen in deze 'cryostats' opgeslagen onder een temperatuur van -130 graden, met de hoop dat de wetenschap zo ver komt dat ze in de toekomst een nieuw leven zullen krijgen.

De TA-65 capsule en ingevroren DNA voor experimenten hiermee.
Door het slikken van de TA 65 capsule ga je veroudering tegen, en zou je zo 120 kunnen worden, claimt het bedrijf die deze pil op de markt brengt.

Documenten van transhumanist en futurist F.M. Esfandiary.
F.M. Esfandiary hield zich in de jaren '70 en '80 bezig met de maakbaarheid van het menselijk lichaam en hoe we ervoor kunnen zorgen dat we onsterfelijk worden.

-

Meer informatie over 'Letters from Utopia' vind je op Voordekunst en op de website van Daan. Helena Hoogenkamp (1986) schrijft onder andere theaterteksten, proza en poëzie.

Helena Hoogenkamp

We willen je iets vertellen. Hard//hoofd is al bijna tien jaar een vrijhaven voor jonge en experimentele kunst, journalistiek en literatuur. Een walhalla voor hemelbestormers en constructieve twijfelaars, een speeltuin voor talentvolle dromers en ontheemde jonge honden. Elke dag verschijnen op onze site eigenzinnige artikelen, verhalen, poëzie, kunst, fotografie en illustraties van onze jonge makers. Én onze site is helemaal gratis.

Hoe graag we ook zouden willen; zonder jou kunnen we dit niet blijven doen. We hebben namelijk te weinig inkomsten om dit vol te houden. Met jouw hulp kunnen we de journalistiek, kunst en literatuur van de toekomst mogelijk blijven maken, en zelfs versterken.

Als je ons steunt, dan maken wij jou meteen kunstverzamelaar door je speciaal geselecteerde kunstwerken toe te sturen. Verzamel kunst en help je favoriete tijdschrift het volgende decennium door. We zullen je eeuwig dankbaar zijn. Draag Hard//hoofd een warm hart toe.

Word kunstverzamelaar
het laatste
Tip: Kijk slechte televisie

Kijk slechte televisie

'Ik heb afleveringen van The Real Housewives waar Shakespeares beste stukken niet aan kunnen tippen.' Lees meer

 Kamikazeplastics

Kamikazeplastics

Immuuncellen die de minuscule deeltjes onschadelijk proberen te maken, bekopen dat vervolgens met hun eigen leven. Lees meer

Alles vijf sterren: DEZE SERIE IS GEWOON ZO GOED

Het voert te ver om het hele verhaal uit te leggen

Deze week worden we blij van stekjes, een queer Lees meer

Over wulken en burgemeesters 2

Over wulken en burgemeesters

'Een huis is een constructie, maar een huis is ook een gevoel dat gedeeld wordt. Er blijven sporen achter wanneer bewoners sterven. Een huis verandert terwijl het blijft staan.' Lees meer

We laten ons niet sussen 1

We laten ons niet sussen

Twee weken geleden onthaalden politici en de media 2500 protesterende boeren met open armen op het Malieveld. De 35.000 klimaatstakers en de bezorgde burgers van Extinction Rebellion konden rekenen op een stuk minder steun. Wat is er nodig om de urgentie van de klimaatcrisis echt te laten voelen?, vraagt Jarmo Berkhout zich af. De legers... Lees meer

Tip: Leer een ambacht

Leer een ambacht

Nora van Arkel ging spontaan een dag in de leer bij een Berlijnse Meisterbacker. Daar leerde ze minder te denken en meer te doen. Een tip om eens te vragen of iemand je een ambacht wil leren. Lees meer

 Staakt-het-boeren

Staakt-het-boeren

Duizenden boeren toogden naar het Malieveld met hooivork en tractor. Lees meer

Column: September Blues

September Blues

De maand september is weer voorbij en dat betekent voor Trudy afscheid nemen en opnieuw beginnen. Van haar zomerhuisje op het platteland keert ze terug naar het leven in de stad. Lees meer

Filmtrialoog: Manta Ray

Manta Ray

Redacteuren Eva van den Boogaard, Mat Hoogenboom en Oscar Spaans bezochten de bioscoop om het speelfilmdebuut van de Thaise regisseur Phuttiphong Aroonpheng te zien. Het werd een magische ervaring: Manta Ray bleek een even eenvoudige als betoverende vertelling over een voor dood achtergelaten man die door een visser uit de mangrove wordt gered. Mat: Wat... Lees meer

Hard//talk: Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. In tegenstelling tot Ella Kuijpers ziet Gatool Katawazi er wél het belang van in om voorkeur te geven aan de sollicitant die de diversiteit binnen een organisatie versterkt. Afgelopen zomer schreef Ella Kuijpers een Hard//talk waarin zij pleit tegen positieve discriminatie in sollicitatieprocedures. Juist... Lees meer

Inclusiviteit

Echte inclusiviteit is nog ver weg

Het debat over diversiteit en inclusiviteit in de culturele sector gaat niet ver genoeg. Lees meer

Tip: Geef het voordeel van de twijfel

Geef het voordeel van de twijfel

Redacteur Else Boer schippert tussen cynisme en naïviteit. 'Om naïviteit te vermijden, besloot ik dat cynisme een adequate reactie op de wereld was. Maar het continu bevragen van mensen en hun beweegredenen is vermoeiend.' Lees meer

Alles vijf sterren: 14

Geen douche, geen geloof, geen adem

Deze week worden we blij van een zeiltripje naar het Markermeer, een serie over verkeerd geplaatste bewijslast, en een dansvoorstelling van Arnhemse meisjes. Lees meer

Hard//talk: Greta Thunbergs requiem voor een droom

Greta Thunbergs requiem voor een droom

Thunberg deinst er niet voor terug een onderdeel te worden van haar eigen verhaal. Lees meer

Automatische concepten 26

Over de column (niets dan goeds?)

Iduna schrijft al jaren columns voor Hard//hoofd en vraagt zich af: hoe komt het toch dat ze ergens alsnog verwarde gevoelens heeft bij het fenomeen 'column'? Een overpeinzing die terugvoert naar Iduna's jaren op de universiteit en de twijfel over de plek die ze in mag nemen in de wereld. Lees meer

Het verlies van succes 2

Het verlies van succes

In een tijd waarin het steeds noodzakelijker lijkt te worden om prestaties te etaleren, denkt Mare Groen na over het systeem achter onze opvattingen aangaande succes dan wel mislukking. Ik lig nog steeds op bed en ben de hele dag niet buiten geweest. Het is 20.00 uur. Ik heb afgesproken om naar de film te... Lees meer

Tip: Durf hardop te dromen

Durf hardop te dromen

Rose Doolan vertrok jaren geleden naar San Francisco, met wilde plannen en weinig budget. Lees meer

 De blinddoek komt af

De blinddoek komt af

Vrouwe Justitia heeft haar blinddoek afgenomen. Lees meer

Column: Mammie

Mammie

'Arme mammie, sorry mammie!', hoort Trudy in de wachtkamer van het ziekenhuis. De irritatie die dit oproept komt vanuit een nooit gedichte kloof in het verleden. En dat heeft alles met het woord 'mammie' te maken. Lees meer

Alles vijf sterren: Lava, zonlicht en Dracula

Lava, zonlicht en Dracula

Deze week sterren voor twee klassieke films en een zonnige wekker. Lees meer