nieuwsbrief
Asset 14

Sentimenteel

Koen Alfons schrijft elke twee weken een column voor Hard//hoofd, afgewisseld door Kasper van Royen.

Mail

Volgens A.L. Snijders dient een schrijver te allen tijde het sentiment te vermijden. Het sentiment is een vloek. Ik ben het daarmee eens. Het probleem is echter dat ik graag schrijf, maar eigenlijk ook gewoon een sentimentele lul ben. Wanneer mijn zoon mij een zoen geeft krijg ik een brok in mijn keel. Niet omdat hij mij een zoen geeft, maar omdat hij de techniek van het zoenen nog niet beheerst. Hij tuit zijn lippen niet maar duwt zijn volledige gezicht tegen mijn wang, snot en kwijl inbegrepen.

Sentimentaliteit is het op een overdreven manier inspelen op het gevoelsleven in plaats van op het verstand. Een schrijver mag op het gevoel inspelen maar niet op overdreven manier. Er is een grens. Of misschien kun je het beter een maat noemen. Er zit een maat op. En een vader die schrijft over een zoen van zijn zoon, houdt geen maat.

In zijn columns en ZKV’s schrijft Snijders regelmatig over zijn vriend Wartena (voornaam Sjoerd) die in Frankrijk woont. Een kolossale figuur die nogal tot de verbeelding spreekt. De twee mannen zijn bevriend sinds hun studententijd, tegenpolen, en in hun omgang met elkaar (in persoon, dan wel in brieven) alles behalve sentimenteel. Wanneer Snijders hem een van zijn Parool-columns laat lezen, noemt Wartena die column “gebabbel.” Later omschrijft hij Snijders als “een huilerig type.” Er is geen mantel der liefde, er wordt niets gespaard.

Mijn vriend Sjoerd is chef-kok. Hij woont niet in Frankrijk, maar zijn menukaart wel. Ooit maakte ik deel uit van zijn keukenbrigade. Daar was ook geen mantel der liefde. Wanneer ik voor de zoveelste keer een gepocheerd kwartelei liet sneuvelen in het draaikolkje van heet water en azijn, hief hij zijn handen ten hemel en riep: “Wat kun je dan wel?!” Maar wat gebeurt in de keuken, blijft in de keuken. Ondanks de leerschool werden we vrienden.
Na een paar jaar zag ik in dat ik zijn liefde voor oesters en zwezerik en boudin blanc nooit zou evenaren. Ik besloot hem te verlaten. De beslissing drukte zwaar op mijn gemoed. Ik wilde loyaal zijn maar wist dat het fornuis mij geen toekomst bood. We spraken af, ik legde het hoge woord op tafel. Ik vertelde dat ik een baan in een antiquariaat had gevonden en zette me schrap. Sjoerd pakte mijn schouder en gaf me een zoen en feliciteerde me. Hij wist dat de beslissing juist was.

jonge-hond

Illustratie: XF&M

Nadat ik niet meer voor hem werkte, veranderde de relatie. Sympathie werd affectie. Dat merkte ik pas toen hij een paar jaar geleden ziek werd. Na de diagnose volgden weken van onderzoek en uitslagen. Ik stelde me voor dat hij dood zou gaan en wist dat ik van hem hield. Hij werd geopereerd. Hij herstelde. Opluchting.

Mijn angst is dat achter iedere liefde de sentimentaliteit op de loer ligt. Dus schrijven over het telefoontje waarin hij vertelde dat er geen uitzaaiingen waren is gevaarlijk, omdat ik na dat telefoontje huilde. Of over een veel te magere Sjoerd in een veel te groot ziekenhuisbed een dag na de operatie. Gevaarlijk. Emoties. Er zit een maat op. Dan maar terug naar de chef-kok die ziekenhuisaardappels moet eten en dat weigert. Hij laat obers uit zijn restaurant pannetjes bezorgen. Zijn kamergenoten zijn daar blij mee. De porties zijn te groot, hij kan uitdelen. De verpleging knijpt een oogje dicht.
Behalve Chef-kok is Sjoerd ook Manchild Extraordinaire. Een jonge hond, voor altijd achttien gebleven, terwijl hij eind dit jaar toch echt vijftig wordt. Ik pest hem daar niet mee. Ik spaar zijn gevoelens. Mantel der liefde.

Of Snijders en Wartena van elkaar hielden, weet ik niet. Ik heb nog niet alle ZKV’s gelezen. De mannen komen op mij vaak over als sparring-partners. Brein tegen brein, zonder handschoenen. Sjoerd en ik sparren weinig. Ik hou van muziek, hij is een zogenaamde kenner. Hij lacht me uit wanneer ik zeg dat Bob Marley de grootste zanger aller tijden is. Zijn gewauwel over New Order boeit me niet. Hij leest mijn columns alleen als ik ze rechtstreeks aan hem mail, wat ik de helft van de tijd vergeet. Hij waardeert ze. Ik denk ook omdat ze bewijzen dat ik eindelijk met regelmaat schrijf. Dat stemt hem tevreden.

Ooit publiceerde A.L. Snijders ook op deze pagina’s. Dat maakt mij enigszins trots. Maar volgens Snijders kun je het beste helemaal nergens trots op zijn.

Daar ben ik het dan niet helemaal mee eens.

Koen Alfons is sinds 2013 redacteur van Hard//hoofd. Hij schrijft columns en korte verhalen.

XF&M zijn een illustratie duo uit Groningen. Vanuit hun studio/huis werken zij samen aan hun illustraties, laag voor laag, met pen en papier, wat potlood, verf, krijt, inkt, stiften…en misschien nog wat spuitbus…

We willen je iets vertellen. Hard//hoofd is al bijna tien jaar een vrijhaven voor jonge en experimentele kunst, journalistiek en literatuur. Een walhalla voor hemelbestormers en constructieve twijfelaars, een speeltuin voor talentvolle dromers en ontheemde jonge honden. Elke dag verschijnen op onze site eigenzinnige artikelen, verhalen, poëzie, kunst, fotografie en illustraties van onze jonge makers. Én onze site is helemaal gratis.

Hoe graag we ook zouden willen; zonder jou kunnen we dit niet blijven doen. We hebben namelijk te weinig inkomsten om dit vol te houden. Met jouw hulp kunnen we de journalistiek, kunst en literatuur van de toekomst mogelijk blijven maken, en zelfs versterken.

Als je ons steunt, dan maken wij jou meteen kunstverzamelaar door je speciaal geselecteerde kunstwerken toe te sturen. Verzamel kunst en help je favoriete tijdschrift het volgende decennium door. We zullen je eeuwig dankbaar zijn. Draag Hard//hoofd een warm hart toe.

Word kunstverzamelaar
het laatste
Tip: Kijk slechte televisie

Kijk slechte televisie

'Ik heb afleveringen van The Real Housewives waar Shakespeares beste stukken niet aan kunnen tippen.' Lees meer

 Kamikazeplastics

Kamikazeplastics

Immuuncellen die de minuscule deeltjes onschadelijk proberen te maken, bekopen dat vervolgens met hun eigen leven. Lees meer

Alles vijf sterren: DEZE SERIE IS GEWOON ZO GOED

Het voert te ver om het hele verhaal uit te leggen

Deze week worden we blij van stekjes, een queer Lees meer

Over wulken en burgemeesters 2

Over wulken en burgemeesters

'Een huis is een constructie, maar een huis is ook een gevoel dat gedeeld wordt. Er blijven sporen achter wanneer bewoners sterven. Een huis verandert terwijl het blijft staan.' Lees meer

We laten ons niet sussen 1

We laten ons niet sussen

Twee weken geleden onthaalden politici en de media 2500 protesterende boeren met open armen op het Malieveld. De 35.000 klimaatstakers en de bezorgde burgers van Extinction Rebellion konden rekenen op een stuk minder steun. Wat is er nodig om de urgentie van de klimaatcrisis echt te laten voelen?, vraagt Jarmo Berkhout zich af. De legers... Lees meer

Tip: Leer een ambacht

Leer een ambacht

Nora van Arkel ging spontaan een dag in de leer bij een Berlijnse Meisterbacker. Daar leerde ze minder te denken en meer te doen. Een tip om eens te vragen of iemand je een ambacht wil leren. Lees meer

 Staakt-het-boeren

Staakt-het-boeren

Duizenden boeren toogden naar het Malieveld met hooivork en tractor. Lees meer

Column: September Blues

September Blues

De maand september is weer voorbij en dat betekent voor Trudy afscheid nemen en opnieuw beginnen. Van haar zomerhuisje op het platteland keert ze terug naar het leven in de stad. Lees meer

Filmtrialoog: Manta Ray

Manta Ray

Redacteuren Eva van den Boogaard, Mat Hoogenboom en Oscar Spaans bezochten de bioscoop om het speelfilmdebuut van de Thaise regisseur Phuttiphong Aroonpheng te zien. Het werd een magische ervaring: Manta Ray bleek een even eenvoudige als betoverende vertelling over een voor dood achtergelaten man die door een visser uit de mangrove wordt gered. Mat: Wat... Lees meer

Hard//talk: Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. In tegenstelling tot Ella Kuijpers ziet Gatool Katawazi er wél het belang van in om voorkeur te geven aan de sollicitant die de diversiteit binnen een organisatie versterkt. Afgelopen zomer schreef Ella Kuijpers een Hard//talk waarin zij pleit tegen positieve discriminatie in sollicitatieprocedures. Juist... Lees meer

Inclusiviteit

Echte inclusiviteit is nog ver weg

Het debat over diversiteit en inclusiviteit in de culturele sector gaat niet ver genoeg. Lees meer

Tip: Geef het voordeel van de twijfel

Geef het voordeel van de twijfel

Redacteur Else Boer schippert tussen cynisme en naïviteit. 'Om naïviteit te vermijden, besloot ik dat cynisme een adequate reactie op de wereld was. Maar het continu bevragen van mensen en hun beweegredenen is vermoeiend.' Lees meer

Alles vijf sterren: 14

Geen douche, geen geloof, geen adem

Deze week worden we blij van een zeiltripje naar het Markermeer, een serie over verkeerd geplaatste bewijslast, en een dansvoorstelling van Arnhemse meisjes. Lees meer

Hard//talk: Greta Thunbergs requiem voor een droom

Greta Thunbergs requiem voor een droom

Thunberg deinst er niet voor terug een onderdeel te worden van haar eigen verhaal. Lees meer

Automatische concepten 26

Over de column (niets dan goeds?)

Iduna schrijft al jaren columns voor Hard//hoofd en vraagt zich af: hoe komt het toch dat ze ergens alsnog verwarde gevoelens heeft bij het fenomeen 'column'? Een overpeinzing die terugvoert naar Iduna's jaren op de universiteit en de twijfel over de plek die ze in mag nemen in de wereld. Lees meer

Het verlies van succes 2

Het verlies van succes

In een tijd waarin het steeds noodzakelijker lijkt te worden om prestaties te etaleren, denkt Mare Groen na over het systeem achter onze opvattingen aangaande succes dan wel mislukking. Ik lig nog steeds op bed en ben de hele dag niet buiten geweest. Het is 20.00 uur. Ik heb afgesproken om naar de film te... Lees meer

Tip: Durf hardop te dromen

Durf hardop te dromen

Rose Doolan vertrok jaren geleden naar San Francisco, met wilde plannen en weinig budget. Lees meer

 De blinddoek komt af

De blinddoek komt af

Vrouwe Justitia heeft haar blinddoek afgenomen. Lees meer

Column: Mammie

Mammie

'Arme mammie, sorry mammie!', hoort Trudy in de wachtkamer van het ziekenhuis. De irritatie die dit oproept komt vanuit een nooit gedichte kloof in het verleden. En dat heeft alles met het woord 'mammie' te maken. Lees meer

Alles vijf sterren: Lava, zonlicht en Dracula

Lava, zonlicht en Dracula

Deze week sterren voor twee klassieke films en een zonnige wekker. Lees meer