nieuwsbrief
Asset 14

Het s-woord

Het was in het derde café dat we erover begonnen. In de voorgaande twee hadden Felix en ik alle onderwerpen behandeld die zogenaamd belangrijker waren: zijn promotie en eventuele emigratie, mijn rugklachten en nieuwe baarddracht, de echtscheiding van een vriend, het overlijden van een neef, de taalontwikkeling van onze kinderen, de lentekriebels van onze katten, de stoomtijd van broccoli, de wachttijd bij tandartsen, het uittrekken van beha’s, het aantrekken van de economie, het gat in de ozonlaag en de partijen waarop we gestemd hadden. Toen Felix nieuwe drankjes op tafel zette, stelde ik dan eindelijk de verlossende vraag.
‘‘Heb je de nieuwe Beck al gehoord?’’
‘‘Jazeker,’’ glimlachte Felix.
‘‘En?’’ trilde mijn stem.

Mail

In de stilte die volgde hoorden we pas hoe stil het hier was. Tijdens onze eerdere kroegentochten was dit etablissement aan onze aandacht ontsnapt. Er werd hier geen muziek gedraaid en de enige andere gast was een oud mannetje dat voor zich uit zat te staren. De barman maakte glazen schoon die nooit vies waren geweest. Toen Felix antwoord gaf, schrok ik van zijn stem.
‘‘Bizar prachtig, overweldigend mooi. Sublieme plaat. Een meesterwerk. Alweer. Maar nog meer dan de vorige keer.’’

Mijn opluchting verbaasde me. Felix en ik hadden altijd op één lijn gezeten wat Beck betrof. Op het schoolplein voerden we al eindeloze discussies over welke plaat nou genialer was, het geflipte Odelay, het folky Mutations, of toch het funky Midnite Vultures. En zijn meest emotionele werk, Sea Change, moest toen nog uitkomen. Maar de uitkomst van de discussie was altijd dat Becks platen onvergelijkbaar zijn, dat hij zichzelf elke keer opnieuw weet uit te vinden en dat dat hem tot zo’n waanzinnige artiest maakt. We bezochten samen zijn concerten en elke keer raakten we in extase van deze muzikale duizendpoot, die de ene keer in zijn eentje met een gitaar wist te ontroeren en de andere keer een absurdistische show opvoerde met breakdancers, bladblazers en marionetten. Beck was onderdeel van onze gedeelde geschiedenis. En een nieuwe plaat die zo prachtig was als Morning Phase, zorgde ervoor dat die geschiedenis geen geschiedenis hoefde te worden.

‘‘Wat vind jij het beste nummer?’’
‘‘Onmogelijk te zeggen. Bij elke luisterbeurt is weer een ander favoriet.’’
‘‘Ik heb precies hetzelfde. Dat maakt het zo verslavend.’’
‘‘Kasper, jongen, het voelt gek om te zeggen, maar ik overweeg dit serieus zijn mooiste plaat ooit te vinden. Niet zijn creatiefste of inventiefste of gekste of grappigste, het is voor zijn doen zeer gewoontjes, maar daarom juist zo sterk.’’
‘‘Dat heb je fantastisch gezegd, Felix. Ik had het niet beter kunnen zeggen.’’
‘‘Beck is gewoon perfect. Die jongen kan niks verkeerd doen.’’
Mijn mond ging open, maar er kwam geen geluid uit. Even was het weer stil in het café. Ik zag de paniek in Felix’ ogen. Hij wapperde met zijn hand.
‘‘Niet doen, Kas. Echt niet doen. Niet het s-woord. Ik wil dat gewoon niet weten. Ik was het ook bijna vergeten. Waarom moet je zo nodig de sfeer verpesten?’’

Natuurlijk was ik er liever ook nooit achter gekomen dat onze jeugdheld zijn leven lang lid is van een sekte die beweert dat onze zielen door ruimteschepen naar de aarde zijn vervoerd en door atoombommen tot leven gebracht. Een sekte die haar waarheden alleen wil verkondigen voor wie de hoogste bedragen neerlegt. Net als Felix wilde ik Beck onvoorwaardelijk kunnen blijven bewonderen, zonder zo’n obstakel van vermeende achterlijkheid. Maar nu ik het eenmaal wist, probeerde ik er maar het beste van te maken.

Illustratie: Leila Merkofer

‘‘Lieve Felix, ik vind dit ook niet leuk, maar geloof me, ik heb een goede reden om er nu over te beginnen. Heb jij al eens naar de teksten geluisterd? Waar denk jij dat Morning Phase eigenlijk over gaat?’’
‘‘Over eenzaamheid, verlangen, gemis, hoop, de liefde, het leven. Universelere thema’s zijn er niet, dat maakt die plaat nou zo bloedmooi. Wat hoor jij er dan in?’’
Chagrijn en nieuwsgierigheid wisselden elkaar af op het gelaat van mijn vriend.
‘‘Ik hoor dat hij een existentiële transitie doormaakt. Sea Change was zijn break up-plaat, daarop nam hij afscheid van een vrouw. Hierop neemt hij afscheid van een wereldbeeld, dat moet toch wel de break up aller break ups zijn. Pijnlijker kan niet, hoopvoller evenmin. Let maar op, over een paar maanden zal in het nieuws komen dat hij die engerds verlaten heeft.’’
Nu moest Felix heel hard lachen.
‘‘Ja, kom op nou Kasper, zo kan je wel van alles ergens in willen horen. Ik vind het heel lief dat je het leven dragelijker probeert te maken voor ons arme Beck-fanaten, maar je kan beter nieuwe biertjes halen.’’

Onderweg naar de bar sprak het oude mannetje mij aan.
‘‘Zeg, ik wil me nergens mee bemoeien vriend, maar ik heb even naar dat gesprek van jullie zitten luisteren en wil graag een advies geven. Vrouwen, ze maken je kapot. Al drie jaar heb ik een relatie met Daisy, maar ik ben er gisteren achter gekomen dat ze eigenlijk Chanella heet.’’
Ik wist niet wat ik moest zeggen. De man slikte een traan weg en vervolgde zijn verhaal.
‘‘Natuurlijk wist ik ook al die tijd wel dat het niet echt was. Maar wat is dan wel echt? Ik betaalde haar per uur, maar soms kreeg ik korting.’’
‘‘Ja,’’ stamelde ik, ‘‘dat zal niet makkelijk zijn.’’
‘‘De liefde is nooit makkelijk. Kijk, ik ken die Becky niet, maar het zal me er wel eentje zijn, zoals ze jullie gek weet te maken.’’
‘‘Oh,’’ lachte ik nerveus, ‘‘maar we hadden het eigenlijk over een muzikant.’’
‘‘Jullie hadden het eigenlijk over jezelf. Wees niet bang voor jezelf, dat is alles wat ik maar wilde zeggen.’’

‘‘Wat zei die man tegen jou?’’ vroeg Felix, toen ik het bier op tafel zette.
‘‘Niks. Alles. Gewoon een gek.’’
‘‘Iemand die in ruimtewezens gelooft?’’
‘‘Iemand die in de verbeelding gelooft.’’
We dronken verder, terwijl een nieuwe dag begon.

Kasper van Royen is Hard//hoofd-redactielid, is naast vader ook filosoof, ex-docent, ex-dichter, ex-echtgenoot, popfetisjist en postbode.

Leila Merkofer , afkomstig uit Zwitserland is een grafisch vormgeefster en illustratrice werkend en wonend in Amsterdam. Ze vertaalt thema’s zo groot als de Matterhorn naar heldere, scherp omlijnde illustraties. Door het handmatige karakter van haar illustraties creëert ze een gevoel van authenticiteit. Daarnaast houdt Leila van Nederlandse bijdehandheid, oude films, sneeuw en chocola.

We willen je iets vertellen. Hard//hoofd is al bijna tien jaar een vrijhaven voor jonge en experimentele kunst, journalistiek en literatuur. Een walhalla voor hemelbestormers en constructieve twijfelaars, een speeltuin voor talentvolle dromers en ontheemde jonge honden. Elke dag verschijnen op onze site eigenzinnige artikelen, verhalen, poëzie, kunst, fotografie en illustraties van onze jonge makers. Én onze site is helemaal gratis.

Hoe graag we ook zouden willen; zonder jou kunnen we dit niet blijven doen. We hebben namelijk te weinig inkomsten om dit vol te houden. Met jouw hulp kunnen we de journalistiek, kunst en literatuur van de toekomst mogelijk blijven maken, en zelfs versterken.

Als je ons steunt, dan maken wij jou meteen kunstverzamelaar door je speciaal geselecteerde kunstwerken toe te sturen. Verzamel kunst en help je favoriete tijdschrift het volgende decennium door. We zullen je eeuwig dankbaar zijn. Draag Hard//hoofd een warm hart toe.

Word kunstverzamelaar
het laatste
Tip: Kijk slechte televisie

Kijk slechte televisie

'Ik heb afleveringen van The Real Housewives waar Shakespeares beste stukken niet aan kunnen tippen.' Lees meer

 Kamikazeplastics

Kamikazeplastics

Immuuncellen die de minuscule deeltjes onschadelijk proberen te maken, bekopen dat vervolgens met hun eigen leven. Lees meer

Alles vijf sterren: DEZE SERIE IS GEWOON ZO GOED

Het voert te ver om het hele verhaal uit te leggen

Deze week worden we blij van stekjes, een queer Lees meer

Over wulken en burgemeesters 2

Over wulken en burgemeesters

'Een huis is een constructie, maar een huis is ook een gevoel dat gedeeld wordt. Er blijven sporen achter wanneer bewoners sterven. Een huis verandert terwijl het blijft staan.' Lees meer

We laten ons niet sussen 1

We laten ons niet sussen

Twee weken geleden onthaalden politici en de media 2500 protesterende boeren met open armen op het Malieveld. De 35.000 klimaatstakers en de bezorgde burgers van Extinction Rebellion konden rekenen op een stuk minder steun. Wat is er nodig om de urgentie van de klimaatcrisis echt te laten voelen?, vraagt Jarmo Berkhout zich af. De legers... Lees meer

Tip: Leer een ambacht

Leer een ambacht

Nora van Arkel ging spontaan een dag in de leer bij een Berlijnse Meisterbacker. Daar leerde ze minder te denken en meer te doen. Een tip om eens te vragen of iemand je een ambacht wil leren. Lees meer

 Staakt-het-boeren

Staakt-het-boeren

Duizenden boeren toogden naar het Malieveld met hooivork en tractor. Lees meer

Column: September Blues

September Blues

De maand september is weer voorbij en dat betekent voor Trudy afscheid nemen en opnieuw beginnen. Van haar zomerhuisje op het platteland keert ze terug naar het leven in de stad. Lees meer

Filmtrialoog: Manta Ray

Manta Ray

Redacteuren Eva van den Boogaard, Mat Hoogenboom en Oscar Spaans bezochten de bioscoop om het speelfilmdebuut van de Thaise regisseur Phuttiphong Aroonpheng te zien. Het werd een magische ervaring: Manta Ray bleek een even eenvoudige als betoverende vertelling over een voor dood achtergelaten man die door een visser uit de mangrove wordt gered. Mat: Wat... Lees meer

Hard//talk: Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. In tegenstelling tot Ella Kuijpers ziet Gatool Katawazi er wél het belang van in om voorkeur te geven aan de sollicitant die de diversiteit binnen een organisatie versterkt. Afgelopen zomer schreef Ella Kuijpers een Hard//talk waarin zij pleit tegen positieve discriminatie in sollicitatieprocedures. Juist... Lees meer

Inclusiviteit

Echte inclusiviteit is nog ver weg

Het debat over diversiteit en inclusiviteit in de culturele sector gaat niet ver genoeg. Lees meer

Tip: Geef het voordeel van de twijfel

Geef het voordeel van de twijfel

Redacteur Else Boer schippert tussen cynisme en naïviteit. 'Om naïviteit te vermijden, besloot ik dat cynisme een adequate reactie op de wereld was. Maar het continu bevragen van mensen en hun beweegredenen is vermoeiend.' Lees meer

Alles vijf sterren: 14

Geen douche, geen geloof, geen adem

Deze week worden we blij van een zeiltripje naar het Markermeer, een serie over verkeerd geplaatste bewijslast, en een dansvoorstelling van Arnhemse meisjes. Lees meer

Hard//talk: Greta Thunbergs requiem voor een droom

Greta Thunbergs requiem voor een droom

Thunberg deinst er niet voor terug een onderdeel te worden van haar eigen verhaal. Lees meer

Automatische concepten 26

Over de column (niets dan goeds?)

Iduna schrijft al jaren columns voor Hard//hoofd en vraagt zich af: hoe komt het toch dat ze ergens alsnog verwarde gevoelens heeft bij het fenomeen 'column'? Een overpeinzing die terugvoert naar Iduna's jaren op de universiteit en de twijfel over de plek die ze in mag nemen in de wereld. Lees meer

Het verlies van succes 2

Het verlies van succes

In een tijd waarin het steeds noodzakelijker lijkt te worden om prestaties te etaleren, denkt Mare Groen na over het systeem achter onze opvattingen aangaande succes dan wel mislukking. Ik lig nog steeds op bed en ben de hele dag niet buiten geweest. Het is 20.00 uur. Ik heb afgesproken om naar de film te... Lees meer

Tip: Durf hardop te dromen

Durf hardop te dromen

Rose Doolan vertrok jaren geleden naar San Francisco, met wilde plannen en weinig budget. Lees meer

 De blinddoek komt af

De blinddoek komt af

Vrouwe Justitia heeft haar blinddoek afgenomen. Lees meer

Column: Mammie

Mammie

'Arme mammie, sorry mammie!', hoort Trudy in de wachtkamer van het ziekenhuis. De irritatie die dit oproept komt vanuit een nooit gedichte kloof in het verleden. En dat heeft alles met het woord 'mammie' te maken. Lees meer

Alles vijf sterren: Lava, zonlicht en Dracula

Lava, zonlicht en Dracula

Deze week sterren voor twee klassieke films en een zonnige wekker. Lees meer