nieuwsbrief
Asset 14

Lees Lieke Marsman

'Nog nooit verscheen er een roman als Het tegenovergestelde van een mens', lees ik op de flaptekst van de eerste roman van dichteres Lieke Marsman. Het is mogelijk waar, al valt dat niet te bewijzen.

Mail

Maar hoezo roman? Je noemt een eeuwenoud, in een kasjmieren colbert gestoken geraamte, de voetbeenderen rustend op een stapel filosofische boeken, ook geen mens. Zo zou dit boek er namelijk uitzien als het een menselijke gedaante had. Correcter is: een romanesk essay met gedichten en een flard toneelscript. Gewaagd, als je lezers wil; daarom zal het wel een roman heten.

Toen ik in de boekenwinkel Marsmans paarse roman zag liggen werd ik een crisis ingezogen. Meteen liep ik door en dacht: mooi niet, dat ik mijn kostbare tijd en euro’s ga vergooien aan de zoveelste gedachten van een Nederlander. Ik zoek in de boekhandel alleen nog naar de grote klassieke schrijvers die ik nog niet heb gelezen. John Steinbeck bijvoorbeeld (heb ik pas één keer een Nederlandse vertaling van gevonden, nul keer een Engels origineel, waarom eigenlijk?), William Golding of Ralph Ellison. (Van beiden hebben ze de hoofdwerken altijd in huis. Is dat goed of slecht?)

Een herinnering aan een jaar geleden kwam bij me op: ik dacht aan het plezier waarmee ik door Marsmans gedichten was getuimeld. Vertwijfeld draai ik me om, grijp de roman beet en reken af. Als mijn hoofd keihard ‘nee!’ zegt, betekent het vaak eigenlijk ‘ja’. Dat is niet dubieus, wel heel existentieel, en dit keer gaf ik eraan toe.

Vooropgesteld: dit boek maakte niet duizelig, zoals de flaptekst ook beweert, maar wel indruk. Marsman strooit met de ene na de andere nieuwsgierig makende leestip en beantwoordt terloops een paar van de belangrijke vragen van onze tijd.

Een beetje gek van verlangen denk ik: ik scheur deze, deze en die paragraaf eruit, gooi ze onder het kopieerapparaat en slijt de rest van 2017 op de straten van Maastricht, uitwijkend naar Amsterdam tot Groningen, en ik ga dit uitschreeuwen en uitdelen.

Als je Immanuel Kant niet begreep ga je hem begrijpen (na zo’n anderhalve bladzijde) en als je dat wel al deed ga je hem in een nieuw licht zien. En dan die vragen: is klimaatverandering echt? (ja), waarom dóen we dan niets? (luiheid of angst) en hoe heeft het allemaal zover kunnen komen? (Dat mag je zelf lezen. Of morgen aanhoren, tussen elf en vier, tegenover de Kruidvat binnenstad Maastricht.)

Het is misschien wat overdreven, maar ik word hier gewoon blij van. Het spaarzame beetje roman dat tussen de essays door opduikt raakt me maar af en toe, maar wordt keurig met een veelzeggende klapper afgerond, om het daarna nog even soepel af te bouwen. De laatste bladzijdes vind ik dan weer overbodig, maar goed, mij had ze al. Lézen dus, mensen. Aan haar duizelingwekkende gedichten voegt Lieke Marsman nu een gids toe voor de mens die de grote vragen te lijf wil.

Beeld: www.liekemarsman.nl

Ron Vaessen (1987) is wetenschapsjournalist en zint op een debuutnovelle.

Lees verder Lees verder

We willen je iets vertellen. Hard//hoofd is al bijna tien jaar een vrijhaven voor jonge en experimentele kunst, journalistiek en literatuur. Een walhalla voor hemelbestormers en constructieve twijfelaars, een speeltuin voor talentvolle dromers en ontheemde jonge honden. Elke dag verschijnen op onze site eigenzinnige artikelen, verhalen, poëzie, kunst, fotografie en illustraties van onze jonge makers. Én onze site is helemaal gratis.

Hoe graag we ook zouden willen; zonder jou kunnen we dit niet blijven doen. We hebben namelijk te weinig inkomsten om dit vol te houden. Met jouw hulp kunnen we de journalistiek, kunst en literatuur van de toekomst mogelijk blijven maken, en zelfs versterken.

Als je ons steunt, dan maken wij jou meteen kunstverzamelaar door je speciaal geselecteerde kunstwerken toe te sturen. Verzamel kunst en help je favoriete tijdschrift het volgende decennium door. We zullen je eeuwig dankbaar zijn. Draag Hard//hoofd een warm hart toe.

Word kunstverzamelaar
het laatste
Tip: Kijk slechte televisie

Kijk slechte televisie

'Ik heb afleveringen van The Real Housewives waar Shakespeares beste stukken niet aan kunnen tippen.' Lees meer

 Kamikazeplastics

Kamikazeplastics

Immuuncellen die de minuscule deeltjes onschadelijk proberen te maken, bekopen dat vervolgens met hun eigen leven. Lees meer

Alles vijf sterren: DEZE SERIE IS GEWOON ZO GOED

Het voert te ver om het hele verhaal uit te leggen

Deze week worden we blij van stekjes, een queer Lees meer

Over wulken en burgemeesters 2

Over wulken en burgemeesters

'Een huis is een constructie, maar een huis is ook een gevoel dat gedeeld wordt. Er blijven sporen achter wanneer bewoners sterven. Een huis verandert terwijl het blijft staan.' Lees meer

We laten ons niet sussen 1

We laten ons niet sussen

Twee weken geleden onthaalden politici en de media 2500 protesterende boeren met open armen op het Malieveld. De 35.000 klimaatstakers en de bezorgde burgers van Extinction Rebellion konden rekenen op een stuk minder steun. Wat is er nodig om de urgentie van de klimaatcrisis echt te laten voelen?, vraagt Jarmo Berkhout zich af. De legers... Lees meer

Tip: Leer een ambacht

Leer een ambacht

Nora van Arkel ging spontaan een dag in de leer bij een Berlijnse Meisterbacker. Daar leerde ze minder te denken en meer te doen. Een tip om eens te vragen of iemand je een ambacht wil leren. Lees meer

 Staakt-het-boeren

Staakt-het-boeren

Duizenden boeren toogden naar het Malieveld met hooivork en tractor. Lees meer

Column: September Blues

September Blues

De maand september is weer voorbij en dat betekent voor Trudy afscheid nemen en opnieuw beginnen. Van haar zomerhuisje op het platteland keert ze terug naar het leven in de stad. Lees meer

Filmtrialoog: Manta Ray

Manta Ray

Redacteuren Eva van den Boogaard, Mat Hoogenboom en Oscar Spaans bezochten de bioscoop om het speelfilmdebuut van de Thaise regisseur Phuttiphong Aroonpheng te zien. Het werd een magische ervaring: Manta Ray bleek een even eenvoudige als betoverende vertelling over een voor dood achtergelaten man die door een visser uit de mangrove wordt gered. Mat: Wat... Lees meer

Hard//talk: Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. In tegenstelling tot Ella Kuijpers ziet Gatool Katawazi er wél het belang van in om voorkeur te geven aan de sollicitant die de diversiteit binnen een organisatie versterkt. Afgelopen zomer schreef Ella Kuijpers een Hard//talk waarin zij pleit tegen positieve discriminatie in sollicitatieprocedures. Juist... Lees meer

Inclusiviteit

Echte inclusiviteit is nog ver weg

Het debat over diversiteit en inclusiviteit in de culturele sector gaat niet ver genoeg. Lees meer

Tip: Geef het voordeel van de twijfel

Geef het voordeel van de twijfel

Redacteur Else Boer schippert tussen cynisme en naïviteit. 'Om naïviteit te vermijden, besloot ik dat cynisme een adequate reactie op de wereld was. Maar het continu bevragen van mensen en hun beweegredenen is vermoeiend.' Lees meer

Alles vijf sterren: 14

Geen douche, geen geloof, geen adem

Deze week worden we blij van een zeiltripje naar het Markermeer, een serie over verkeerd geplaatste bewijslast, en een dansvoorstelling van Arnhemse meisjes. Lees meer

Hard//talk: Greta Thunbergs requiem voor een droom

Greta Thunbergs requiem voor een droom

Thunberg deinst er niet voor terug een onderdeel te worden van haar eigen verhaal. Lees meer

Automatische concepten 26

Over de column (niets dan goeds?)

Iduna schrijft al jaren columns voor Hard//hoofd en vraagt zich af: hoe komt het toch dat ze ergens alsnog verwarde gevoelens heeft bij het fenomeen 'column'? Een overpeinzing die terugvoert naar Iduna's jaren op de universiteit en de twijfel over de plek die ze in mag nemen in de wereld. Lees meer

Het verlies van succes 2

Het verlies van succes

In een tijd waarin het steeds noodzakelijker lijkt te worden om prestaties te etaleren, denkt Mare Groen na over het systeem achter onze opvattingen aangaande succes dan wel mislukking. Ik lig nog steeds op bed en ben de hele dag niet buiten geweest. Het is 20.00 uur. Ik heb afgesproken om naar de film te... Lees meer

Tip: Durf hardop te dromen

Durf hardop te dromen

Rose Doolan vertrok jaren geleden naar San Francisco, met wilde plannen en weinig budget. Lees meer

 De blinddoek komt af

De blinddoek komt af

Vrouwe Justitia heeft haar blinddoek afgenomen. Lees meer

Column: Mammie

Mammie

'Arme mammie, sorry mammie!', hoort Trudy in de wachtkamer van het ziekenhuis. De irritatie die dit oproept komt vanuit een nooit gedichte kloof in het verleden. En dat heeft alles met het woord 'mammie' te maken. Lees meer

Alles vijf sterren: Lava, zonlicht en Dracula

Lava, zonlicht en Dracula

Deze week sterren voor twee klassieke films en een zonnige wekker. Lees meer