Illustratie: Sandra Kaas Is lachen echt gezond? En waarom dan? Wat gebeurt er precies in je hersenen als je iets grappig vindt? Dit legt Brankele allemaal aan je uit." /> Illustratie: Sandra Kaas Is lachen echt gezond? En waarom dan? Wat gebeurt er precies in je hersenen als je iets grappig vindt? Dit legt Brankele allemaal aan je uit." />
Asset 14

Humorfine

humor

Illustratie: Sandra Kaas

Laatst had ik een heftige discussie met iemand over de schoonheid van de film “La Vita è Bella”. De discussie betrof niet het acteerwerk, de verhaallijn of de decorbouw, maar het gebruik van humor. Mijn discussiepartner was van mening dat het, gezien de ernst en afgrijselijkheid van het onderwerp, niet gepast was humor te gebruiken in de film. Met zulk onmetelijk leed mag immers geen spot
gedreven worden, noch is het volgens hem gepast daar grappen over te maken.

Mijn opvatting is dat de beste man de film totaal verkeerd begrepen heeft. De schets van het oorlogsleven is waarschijnlijk veel accurater dan gedacht wordt. Een leven zonder humor is namelijk niet mogelijk. En een leven dat in extreme moeilijkheden verkeert doet juist een beroep op humor om voort te kunnen blijven bestaan. Humor is een krachtig middel om zaken te relativeren en pijn te verdragen. Het werkt als oppepper en is in staat na één ferme lachbui je visie op dingen enorm te verhelderen. “Lachen is een compensatiemiddel van de armoede”, aldus wijlen cabaratier Max Tailleur. Kortom, het is niet onwaarschijnlijk dat het gebruik van humor ervoor gezorgd heeft dat sommige mensen zulke gruwelijkheden hebben overleefd. Het is niet toevallig dat juist het vaak vervolgde Joodse volk zo’n uitvoerige en karakteristieke humor eigen is.

Iedereen heeft wel ervaring met de heilzame werking van humor op korte termijn. Niets verlost je sneller en beter van je chagrijnigheid dan een zware lachstuip, waarin je je eigen onvolkomenheden ineens enorm grappig vindt, en je gekluns je eerder opvrolijkt dan bezwaart. Je wordt in staat gesteld met een andere bril naar jezelf te kijken en met één zwaai wuif je al je problemen weg. Je voelt je letterlijk opgelucht. Maar in hoeverre verlicht die lachstuip, dat vleugje verkwikkende humor, nou ook op biologische gronden je smart? Is humor daadwerkelijk een lichaamseigen pijnstiller?

Wanneer mensen naar gesproken grappen luisteren worden meerdere hersendelen actief. Het ontcijferen van de cognitieve kant van humor, het begrijpen van woordgrappen bijvoorbeeld, wordt opgepikt door de temporale kwab, waar de taalgebieden zich bevinden. Daarnaast wordt er voornamelijk activiteit gevonden in de mediaal prefrontale cortex. Dit gebied, dat zich direct achter je voorhoofd bevindt, houdt zich bezig met de controle van emoties. Waarschijnlijk verwerkt dit deel van de hersens voornamelijk de emotionele kant van humor. Interessant is, dat in dit gebied veel wegen uitkomen die de neurotransmitter dopamine vervoeren. Dopamine speelt een grote rol in het belonings-circuit, en tijdens beloning is dit hersengebied ook inderdaad actief. Humor zou in deze dus gekoppeld zijn aan het gevoel van beloning.

Dat lachen gezond is lijkt weliswaar nog steeds een mantra dat eerder voortkomt uit het aura van meditatie-goeroes dan uit de mond van een huisarts; er zit wel een kern van waarheid in. Hoewel sommige studies elkaar tegenspreken is er in onderzoeken aangetoond dat humor goed werkt tegen stress. Er worden onder invloed van de lach drie voorname stoffen geproduceerd, die allen heilzame effecten op het lichaam hebben. Ten eerste komt er adrenaline vrij, het hormoon dat je hartslag en zuurstofopname verhoogt. Dit resulteert in een hogere alertheid. Daarnaast zijn er aanwijzingen dat er endorfines vrijkomen, stoffen die, zoals de naam al doet vermoeden, familie zijn van morfine, en als zodanig ook pijnstillend werken. Dit zijn dezelfde stoffen die vrijkomen bij zeer intensief sporten, waardoor je lichaam lichtelijk verdoofd wordt voor de pijnen die het zich op de hals haalt. Bovendien worden er ook immunoglobulines afgescheiden, stoffen die werkzaam zijn in het immuunsysteem en bacteriën bestrijden.

Naast de geestelijke beloningscomponent – we voelen ons daadwerkelijk blij en tevreden als we gelachen hebben -, zorgt humor dus ook nog voor een aantal belangrijke fysieke veranderingen die positief zijn voor onze gezondheid. In tijden van stress of extreme moeilijkheden is het dus zeer raadzaam vooral de lol van het alles in te blijven zien. Een dag niet geleefd, is een dag niet gelachen. Met dank aan Roberto Benigni (regisseur en acteur in La Vita è Bella), die ons met humor heeft laten inzien hoe monsterlijk het leven kan zijn.

Mail

Brankele Frank

We willen je iets vertellen. Hard//hoofd is al bijna tien jaar een vrijhaven voor jonge en experimentele kunst, journalistiek en literatuur. Een walhalla voor hemelbestormers en constructieve twijfelaars, een speeltuin voor talentvolle dromers en ontheemde jonge honden. Elke dag verschijnen op onze site eigenzinnige artikelen, verhalen, poëzie, kunst, fotografie en illustraties van onze jonge makers. Én onze site is helemaal gratis.

Hoe graag we ook zouden willen; zonder jou kunnen we dit niet blijven doen. We hebben namelijk te weinig inkomsten om dit vol te houden. Met jouw hulp kunnen we de journalistiek, kunst en literatuur van de toekomst mogelijk blijven maken, en zelfs versterken.

Als je ons steunt, dan maken wij jou meteen kunstverzamelaar door je speciaal geselecteerde kunstwerken toe te sturen. Verzamel kunst en help je favoriete tijdschrift het volgende decennium door. We zullen je eeuwig dankbaar zijn. Draag Hard//hoofd een warm hart toe.

Word kunstverzamelaar

Notice: Undefined variable: articleCount in /home/hardhoof/staging.hardhoofd.com/releases/20200503005100/public/content/themes/hardhoofd6/components/ctas/latest-posts.php on line 24
het laatste
10 jaar HH

10 jaar HH

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor verbeelding en verhalen. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. Het bestaan van zo’n plek is niet vanzelfsprekend. Sluit je daarom bij ons aan. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een... Lees meer

Tip: Kijk slechte televisie

Kijk slechte televisie

'Ik heb afleveringen van The Real Housewives waar Shakespeares beste stukken niet aan kunnen tippen.' Lees meer

 Kamikazeplastics

Kamikazeplastics

Immuuncellen die de minuscule deeltjes onschadelijk proberen te maken, bekopen dat vervolgens met hun eigen leven. Lees meer

Alles vijf sterren: DEZE SERIE IS GEWOON ZO GOED

Het voert te ver om het hele verhaal uit te leggen

Deze week worden we blij van stekjes, een queer Lees meer

Over wulken en burgemeesters 2

Over wulken en burgemeesters

'Een huis is een constructie, maar een huis is ook een gevoel dat gedeeld wordt. Er blijven sporen achter wanneer bewoners sterven. Een huis verandert terwijl het blijft staan.' Lees meer

We laten ons niet sussen 1

We laten ons niet sussen

Twee weken geleden onthaalden politici en de media 2500 protesterende boeren met open armen op het Malieveld. De 35.000 klimaatstakers en de bezorgde burgers van Extinction Rebellion konden rekenen op een stuk minder steun. Wat is er nodig om de urgentie van de klimaatcrisis echt te laten voelen?, vraagt Jarmo Berkhout zich af. De legers... Lees meer

Tip: Leer een ambacht

Leer een ambacht

Nora van Arkel ging spontaan een dag in de leer bij een Berlijnse Meisterbacker. Daar leerde ze minder te denken en meer te doen. Een tip om eens te vragen of iemand je een ambacht wil leren. Lees meer

 Staakt-het-boeren

Staakt-het-boeren

Duizenden boeren toogden naar het Malieveld met hooivork en tractor. Lees meer

Column: September Blues

September Blues

De maand september is weer voorbij en dat betekent voor Trudy afscheid nemen en opnieuw beginnen. Van haar zomerhuisje op het platteland keert ze terug naar het leven in de stad. Lees meer

Filmtrialoog: Manta Ray

Manta Ray

Redacteuren Eva van den Boogaard, Mat Hoogenboom en Oscar Spaans bezochten de bioscoop om het speelfilmdebuut van de Thaise regisseur Phuttiphong Aroonpheng te zien. Het werd een magische ervaring: Manta Ray bleek een even eenvoudige als betoverende vertelling over een voor dood achtergelaten man die door een visser uit de mangrove wordt gered. Mat: Wat... Lees meer

Hard//talk: Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. In tegenstelling tot Ella Kuijpers ziet Gatool Katawazi er wél het belang van in om voorkeur te geven aan de sollicitant die de diversiteit binnen een organisatie versterkt. Afgelopen zomer schreef Ella Kuijpers een Hard//talk waarin zij pleit tegen positieve discriminatie in sollicitatieprocedures. Juist... Lees meer

Inclusiviteit

Echte inclusiviteit is nog ver weg

Het debat over diversiteit en inclusiviteit in de culturele sector gaat niet ver genoeg. Lees meer

Tip: Geef het voordeel van de twijfel

Geef het voordeel van de twijfel

Redacteur Else Boer schippert tussen cynisme en naïviteit. 'Om naïviteit te vermijden, besloot ik dat cynisme een adequate reactie op de wereld was. Maar het continu bevragen van mensen en hun beweegredenen is vermoeiend.' Lees meer

Alles vijf sterren: 14

Geen douche, geen geloof, geen adem

Deze week worden we blij van een zeiltripje naar het Markermeer, een serie over verkeerd geplaatste bewijslast, en een dansvoorstelling van Arnhemse meisjes. Lees meer

Hard//talk: Greta Thunbergs requiem voor een droom

Greta Thunbergs requiem voor een droom

Thunberg deinst er niet voor terug een onderdeel te worden van haar eigen verhaal. Lees meer

Automatische concepten 26

Over de column (niets dan goeds?)

Iduna schrijft al jaren columns voor Hard//hoofd en vraagt zich af: hoe komt het toch dat ze ergens alsnog verwarde gevoelens heeft bij het fenomeen 'column'? Een overpeinzing die terugvoert naar Iduna's jaren op de universiteit en de twijfel over de plek die ze in mag nemen in de wereld. Lees meer

Het verlies van succes 2

Het verlies van succes

In een tijd waarin het steeds noodzakelijker lijkt te worden om prestaties te etaleren, denkt Mare Groen na over het systeem achter onze opvattingen aangaande succes dan wel mislukking. Ik lig nog steeds op bed en ben de hele dag niet buiten geweest. Het is 20.00 uur. Ik heb afgesproken om naar de film te... Lees meer

Tip: Durf hardop te dromen

Durf hardop te dromen

Rose Doolan vertrok jaren geleden naar San Francisco, met wilde plannen en weinig budget. Lees meer

 De blinddoek komt af

De blinddoek komt af

Vrouwe Justitia heeft haar blinddoek afgenomen. Lees meer

Column: Mammie

Mammie

'Arme mammie, sorry mammie!', hoort Trudy in de wachtkamer van het ziekenhuis. De irritatie die dit oproept komt vanuit een nooit gedichte kloof in het verleden. En dat heeft alles met het woord 'mammie' te maken. Lees meer