illustratie: Floris Solleveld Philip's "final thought" over het lot van zijn generatie: Verenigt u in discussie! En, 'Take care of yourself. And each other.'" /> illustratie: Floris Solleveld Philip's "final thought" over het lot van zijn generatie: Verenigt u in discussie! En, 'Take care of yourself. And each other.'" />
nieuwsbrief
Asset 14

Laatste ronde

Vroeger, aan het einde van Jerry Springer, na het laatste reclameblokje, stond Jerry – de naamgever en gastheer van de show – in pak, blauwgestreept overhemd en met groene das, bril en grijze haren voor de camera, armen over elkaar. Hij gaf wat zijn final thought werd genoemd – een conclusie aan de uitzending, waarin overspelige mannen op het podium door hun vrouw waren belaagd of vriendinnen aan hun vriend hadden toegegeven vroeger een jongetje te zijn geweest. Nadat Jerry zijn inzichten had gegeven – in mijn herinnering opmerkelijk lauw in vergelijking met de rest van de show – sloot hij altijd af met dezelfde zinsnede: ‘Take care of yourself. And each other.’

Mail

Een generatie is een groep van ongeveer gelijktijdig geboren mensen, die vroeger of later een plakkertje krijgt opgeplakt. En zo’n plakkertje is altijd een versimpelde weergave van de werkelijkheid. De laatste overduidelijk gedefinieerde generaties zijn de Babyboomers, Generation X – ook wel ‘de Generatie Nix’ genoemd. Boegbeelden van deze generatie waren bijvoorbeeld Ronald Giphart en Jay McInerney – en de Pragmatisten.

Waarom noem ik Giphart en McInerney? Om de “houdbaarheidsdatum” van de inhoud van een dergelijk label aan te geven. Beide auteurs begonnen respectievelijk als X’er en Nix’er maar zouden zichzelf allang niet meer tot deze generatie rekenen, denk ik (als ze dat al ooit hebben gedaan). De heren zijn getrouwd, hebben kinderen, en werken gestaag aan een oeuvre waar ze in geloven. Ze zijn zoals de meesten geworden. Hetzelfde geldt volgens mij voor de Babyboomers: de “idealen” waarvoor het Maagdenhuis bijvoorbeeld werd bezet, zijn door dezelfde generatie later weer in de uitverkoop gedaan.


illustratie: Floris Solleveld

In Parijs, vlak na de Eerste Wereldoorlog, zei Gertrude Stein tegen Ernest Hemingway: ‘You’re all a lost generation.’

Blijkbaar wordt het generatie-etiketje ergens tussen je 20ste en 30ste levensjaar op een generatie “geplakt”, afhankelijk van grote incidentele ontwikkelingen – de Eerste Wereldoorlog in het geval van Hemingway en co., of van structureler zaken: toegenomen welvaart en de opkomst van een jongerencultuur, de Koude Oorlog, de jaren ’80 – die rond die tijd plaatsvinden. En blijkbaar is het plakkertje bovendien slechts beperkte tijd inhoudelijk “werkbaar”. Anders gezegd: het heeft weinig eeuwigheidswaarde. Generaties groeien over hun eigen etiketten heen.

Onze generatie – en dan spreek ik over de mensen tussen 18 en 33 jaar oud, de jongeren dus – is toe aan een label, lijkt het, om te zien waaraan wij “werken” en wat ons kenmerkt. Het Generation Y-plakkertje noch de Millenial tag is blijven hangen – wellicht omdat “wij” niet idealistisch genoeg waren of omdat Y2K toch niet zo’n ramp werd als gedacht, of doordat de .com bubbel ook door anderen werd gedeeld. Ook de Babyboomers gingen nat met hun aandelen WorldOnline.

Nu is de vraag: wat is dan wel ons unieke, leeftijds- en tijdgeestgebonden plakkertje?
In de HP/De Tijd van twee weken geleden opperde een eenmalige, jonge redactie (gevormd door studenten van de postacademische journalistiekopleiding van de Erasmus Universiteit) dat onze generatie de “Confetti-generatie” is. In het openingsmanifest benoemde de redactie zelf de generatie waarvan zij deel uitmaakte: ‘we geloven in veelheid,’ in ‘alles moet worden geprobeerd’. Even later was het kernwoord: ‘experimenteren’, en weer: ‘veel willen, maar doorzetten?’ Het manifest gaf hoog op van ‘praktisch idealisme’, over iets ‘doen vanuit de luie stoel’.

Een plakkertje is altijd een versimpelde weergave. Toch wilde de redactie aangeven waarom ze voor deze versimpelde weergave had gekozen: vanwege de veelvoud en versnippering van het beeld: ‘Confetti dwarrelt door de lucht, maar is niet te vangen.’

In de Groene Amsterdammer van vorige week bestreden Daan Heerma van Voss en Daniël van der Meer het beeld van deze generatie als de confettigeneratie – een beeld dat door de NRC en de Volkskrant werd opgepikt (blijkbaar zit iedereen op “ons” label te wachten) en geprezen. Generatiegenoten Heerma van Voss en Van der Meer bestrijden het plakkertje op twee verschillende niveaus: op zins- en tekstniveau. Op zinsniveau halen de twee auteurs bedenkelijke grapjes uit die ook met hun tekst uit te halen zou zijn. Interessanter is hun analyse op tekstniveau, want daar snijdt hun argumentatie soms behoorlijk hout: de twee auteurs beweren dat de Confettigeneratie (ze spreken zelf over de ‘grenzeloze generatie’) een generatie is als alle andere: ‘Het is een leeftijdskloof,’ schrijven ze, waarmee jongeren te maken hebben,‘geen generatiekloof.’ Jongeren zijn altijd anders dan ouderen.

Vervolgens geven zij een ieder onderuit de zak die de jongeren probeert te benoemen door uit persoonlijke ervaring te schrijven – Rob Wijnberg is daar volgens hen een voorbeeld van, maar ook de journalisten van de postdoc in Rotterdam. Nog erger vinden zij dat deze auteurs hun geschriften over de Confetti- of Boeiuhgeneratie daarna ook nog eens aanzien als onbetwistbare waarheid.

Stukken, vinden zij, manifesten en pamfletten, moeten het begin zijn van een discussie. Niet het einde.

Dit lijkt mij een juiste observatie.

Zelf mengen zij zich in het debat door allerlei cijfers te noemen en aan te tonen wat de kenmerken van de Confettigeneratie volgens hen wél zijn: niet wat de postdoc journalisten beweren, of de “chaoten” van happyChaos, maar wat het CBS en onderzoeken constateren: ‘Het escapisme is nauwelijks toegenomen,’ schrijven ze, ‘zo wordt immers duidelijk uit de onderzoeksgegevens. Nog altijd hechten wij veel belang aan tradities en vaderlandse geschiedenis, de computer wordt niet als onmisbaar ervaren en bijna de helft van de ondervraagden vindt dat er grenzen gesteld moeten worden aan technologische ontwikkelingen. Uit de statistische gegevens blijkt hiernaast een slechts licht toegenomen materialisme, maar hier staat weer een herwaardering van hiërarchie tegenover, zowel maatschappelijk als in gezinsverband.’

‘Wat ronddwarrelt,’ schrijven Heerma van Voss en Van der Meer vervolgens, ‘is niet de confetti, maar zijn veeleer de hardnekkige clichés over onze generatie. En het zijn steeds vaker onze generatiegenoten zelf die ze uitspreken. Misschien is het tijd om het debat dat nooit gevoerd is leven in te blazen. Of anders te zwijgen.’

Ik pleit voor zo’n discussie en niet voor zwijgen: zodat wij erachter kunnen komen waarom wij aan geschiedenis en technologische grenzen hechten, wat ons verschillend maakt, wat wij delen en willen delen – wat onze geschiedenis en toekomstverwachtingen nu precies inhouden. Want dát moet de inzet zijn van een gesprek. Binnen onze generatie, maar ook daarbuiten.
Want dat Heerma en Van Voss zeggen dat engagement typisch iets is van de babyboomers, ‘een anomalie’, waarmee wij niet ‘lastig’ willen worden gevallen, dat wil ik wel bestrijden. En dat doen zij zelf trouwens ook met hun stuk.

That’s how we take care of ourselves, and each other.

We willen je iets vertellen. Hard//hoofd is al bijna tien jaar een vrijhaven voor jonge en experimentele kunst, journalistiek en literatuur. Een walhalla voor hemelbestormers en constructieve twijfelaars, een speeltuin voor talentvolle dromers en ontheemde jonge honden. Elke dag verschijnen op onze site eigenzinnige artikelen, verhalen, poëzie, kunst, fotografie en illustraties van onze jonge makers. Én onze site is helemaal gratis.

Hoe graag we ook zouden willen; zonder jou kunnen we dit niet blijven doen. We hebben namelijk te weinig inkomsten om dit vol te houden. Met jouw hulp kunnen we de journalistiek, kunst en literatuur van de toekomst mogelijk blijven maken, en zelfs versterken.

Als je ons steunt, dan maken wij jou meteen kunstverzamelaar door je speciaal geselecteerde kunstwerken toe te sturen. Verzamel kunst en help je favoriete tijdschrift het volgende decennium door. We zullen je eeuwig dankbaar zijn. Draag Hard//hoofd een warm hart toe.

Word kunstverzamelaar
het laatste
Tip: Kijk slechte televisie

Kijk slechte televisie

'Ik heb afleveringen van The Real Housewives waar Shakespeares beste stukken niet aan kunnen tippen.' Lees meer

 Kamikazeplastics

Kamikazeplastics

Immuuncellen die de minuscule deeltjes onschadelijk proberen te maken, bekopen dat vervolgens met hun eigen leven. Lees meer

Alles vijf sterren: DEZE SERIE IS GEWOON ZO GOED

Het voert te ver om het hele verhaal uit te leggen

Deze week worden we blij van stekjes, een queer Lees meer

Over wulken en burgemeesters 2

Over wulken en burgemeesters

'Een huis is een constructie, maar een huis is ook een gevoel dat gedeeld wordt. Er blijven sporen achter wanneer bewoners sterven. Een huis verandert terwijl het blijft staan.' Lees meer

We laten ons niet sussen 1

We laten ons niet sussen

Twee weken geleden onthaalden politici en de media 2500 protesterende boeren met open armen op het Malieveld. De 35.000 klimaatstakers en de bezorgde burgers van Extinction Rebellion konden rekenen op een stuk minder steun. Wat is er nodig om de urgentie van de klimaatcrisis echt te laten voelen?, vraagt Jarmo Berkhout zich af. De legers... Lees meer

Tip: Leer een ambacht

Leer een ambacht

Nora van Arkel ging spontaan een dag in de leer bij een Berlijnse Meisterbacker. Daar leerde ze minder te denken en meer te doen. Een tip om eens te vragen of iemand je een ambacht wil leren. Lees meer

 Staakt-het-boeren

Staakt-het-boeren

Duizenden boeren toogden naar het Malieveld met hooivork en tractor. Lees meer

Column: September Blues

September Blues

De maand september is weer voorbij en dat betekent voor Trudy afscheid nemen en opnieuw beginnen. Van haar zomerhuisje op het platteland keert ze terug naar het leven in de stad. Lees meer

Filmtrialoog: Manta Ray

Manta Ray

Redacteuren Eva van den Boogaard, Mat Hoogenboom en Oscar Spaans bezochten de bioscoop om het speelfilmdebuut van de Thaise regisseur Phuttiphong Aroonpheng te zien. Het werd een magische ervaring: Manta Ray bleek een even eenvoudige als betoverende vertelling over een voor dood achtergelaten man die door een visser uit de mangrove wordt gered. Mat: Wat... Lees meer

Hard//talk: Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. In tegenstelling tot Ella Kuijpers ziet Gatool Katawazi er wél het belang van in om voorkeur te geven aan de sollicitant die de diversiteit binnen een organisatie versterkt. Afgelopen zomer schreef Ella Kuijpers een Hard//talk waarin zij pleit tegen positieve discriminatie in sollicitatieprocedures. Juist... Lees meer

Inclusiviteit

Echte inclusiviteit is nog ver weg

Het debat over diversiteit en inclusiviteit in de culturele sector gaat niet ver genoeg. Lees meer

Tip: Geef het voordeel van de twijfel

Geef het voordeel van de twijfel

Redacteur Else Boer schippert tussen cynisme en naïviteit. 'Om naïviteit te vermijden, besloot ik dat cynisme een adequate reactie op de wereld was. Maar het continu bevragen van mensen en hun beweegredenen is vermoeiend.' Lees meer

Alles vijf sterren: 14

Geen douche, geen geloof, geen adem

Deze week worden we blij van een zeiltripje naar het Markermeer, een serie over verkeerd geplaatste bewijslast, en een dansvoorstelling van Arnhemse meisjes. Lees meer

Hard//talk: Greta Thunbergs requiem voor een droom

Greta Thunbergs requiem voor een droom

Thunberg deinst er niet voor terug een onderdeel te worden van haar eigen verhaal. Lees meer

Automatische concepten 26

Over de column (niets dan goeds?)

Iduna schrijft al jaren columns voor Hard//hoofd en vraagt zich af: hoe komt het toch dat ze ergens alsnog verwarde gevoelens heeft bij het fenomeen 'column'? Een overpeinzing die terugvoert naar Iduna's jaren op de universiteit en de twijfel over de plek die ze in mag nemen in de wereld. Lees meer

Het verlies van succes 2

Het verlies van succes

In een tijd waarin het steeds noodzakelijker lijkt te worden om prestaties te etaleren, denkt Mare Groen na over het systeem achter onze opvattingen aangaande succes dan wel mislukking. Ik lig nog steeds op bed en ben de hele dag niet buiten geweest. Het is 20.00 uur. Ik heb afgesproken om naar de film te... Lees meer

Tip: Durf hardop te dromen

Durf hardop te dromen

Rose Doolan vertrok jaren geleden naar San Francisco, met wilde plannen en weinig budget. Lees meer

 De blinddoek komt af

De blinddoek komt af

Vrouwe Justitia heeft haar blinddoek afgenomen. Lees meer

Column: Mammie

Mammie

'Arme mammie, sorry mammie!', hoort Trudy in de wachtkamer van het ziekenhuis. De irritatie die dit oproept komt vanuit een nooit gedichte kloof in het verleden. En dat heeft alles met het woord 'mammie' te maken. Lees meer

Alles vijf sterren: Lava, zonlicht en Dracula

Lava, zonlicht en Dracula

Deze week sterren voor twee klassieke films en een zonnige wekker. Lees meer