nieuwsbrief
Asset 14

Behoud wat gezien is

“Ik heb nóg een oom”, zei mijn vriendin, “maar die woont bij mijn oma in de linnenkast.” Mijn voet schoot van de trapper van verbazing. Ik dacht dat ik onderhand wel al haar naaste familieleden kende, maar heeft ze een oom die ik nog niet ontmoet heb? En waarom verstopt die zich bij zijn moeder in een linnenkast? “Hoe heet die dan?” “Vaöske” antwoordde mijn vriendin. “Kom dan fietsen we even bij mijn oma langs, dan kun je met hem kennismaken.” Op mijn ongelovige vragen volstond ze met: “Je zult zien dat het waar is.”

Mail

Oma was thuis en na de uitleg waarom we bij haar aanbelden zei ze geamuseerd dat we dan wel twee trappen naar boven moesten, naar de logeerkamer. “Ik kan Vaöske wel roepen om naar beneden te komen, maar hij luistert van geen kant…” Vaöske is nooit aangegeven bij de Burgerlijke Stand, maar bleek wel degelijk te bestaan. Geteld vanaf zijn conceptie had hij de leeftijd van vier maanden en na een spontane miskraam was hij door zijn vader (of heet dat dan zijn verwekker?) op sterk water gezet. Ja, zo noemt men dat, iemand op sterk water zetten, of moet je het bij een foetus hebben over ‘iets’? Vaöske is perfect geconserveerd, met alles erop en eraan en zweeft nu al bijna 70 jaar in een glazen pot met schroefdeksel.

Hans van den Bogaard fotografeerde voor het AMC de collectie van het Museum Vrolik.

Dat zweven in een fles is fascinerend. Het lijkt op een live verbinding met een ruimteschip. Als klein meisje dacht ik dat dit door de vloeistof kwam, men noemde het immers ‘sterk water’ en het onttilde de organismen aan de zwaartekracht. Maar sinds ik een bezoekje heb gebracht aan museum Vrolik weet ik beter: het is de kunst van het opspannen. De preparaten hangen in de potten aan haast onzichtbaar paardenhaar. Dat museum bevindt zich in het AMC en is vernoemd naar Gerard Vrolik (1775-1859), die samen met zijn zoon begonnen is met het aanleggen van deze anatomische collectie. Je ontdekt er het menselijk lichaam in ontlede onderdelen.

Voor sommigen misschien luguber, maar voor mij vooral ontroerend zijn de aangeboren misvormingen, zoals Siamese tweelingen en cyclopen die je met dat ene enkele oog van achter glas verlangend aankijken. Je vergeet ter plekke je eigen onvolmaaktheden. Ook allerlei dieren zijn er te zien, vaak in onderdelen: een leeuwenhart en de eileider van een kip. En dat allemaal dankzij de uitvinding van ‘sterk water’: 70% alcoholoplossing, aangevuld met wat verdunde formaldehyde uit de apotheek en eventueel wat glycerine of kopersulfaat om de kleuren goed te houden.

In een hermetisch af te sluiten mooi gevormde (liefst vierkante) glazen pot staat een dier in een hedendaags interieur hipper dan een pantervel of een opgezette roofvogel. Damien Hirst is beroemd geworden met het tentoonstellen van een haai op sterk water. Dus waarom niet je eigen Vaöske, lintworm of een op vakantie gevonden gifgroene salamander op de schoorsteenmantel gezet? Je maakt verhaal op sterk water! Het kunnen ook plantaardige dingen zijn, een half doorgesneden uienplant, een witte roos aan een artistiek gevormde tak met fraaie knoppen. Wees creatief! Maar zoals gezegd, de kunst is het om geheel intrigerend op te spannen in een raamwerk, het te doen zweven, liefst tegen een donkere achtergrond.

Marieke Sleijpen

We willen je iets vertellen. Hard//hoofd is al bijna tien jaar een vrijhaven voor jonge en experimentele kunst, journalistiek en literatuur. Een walhalla voor hemelbestormers en constructieve twijfelaars, een speeltuin voor talentvolle dromers en ontheemde jonge honden. Elke dag verschijnen op onze site eigenzinnige artikelen, verhalen, poëzie, kunst, fotografie en illustraties van onze jonge makers. Én onze site is helemaal gratis.

Hoe graag we ook zouden willen; zonder jou kunnen we dit niet blijven doen. We hebben namelijk te weinig inkomsten om dit vol te houden. Met jouw hulp kunnen we de journalistiek, kunst en literatuur van de toekomst mogelijk blijven maken, en zelfs versterken.

Als je ons steunt, dan maken wij jou meteen kunstverzamelaar door je speciaal geselecteerde kunstwerken toe te sturen. Verzamel kunst en help je favoriete tijdschrift het volgende decennium door. We zullen je eeuwig dankbaar zijn. Draag Hard//hoofd een warm hart toe.

Word kunstverzamelaar
het laatste
Tip: Kijk slechte televisie

Kijk slechte televisie

'Ik heb afleveringen van The Real Housewives waar Shakespeares beste stukken niet aan kunnen tippen.' Lees meer

 Kamikazeplastics

Kamikazeplastics

Immuuncellen die de minuscule deeltjes onschadelijk proberen te maken, bekopen dat vervolgens met hun eigen leven. Lees meer

Alles vijf sterren: DEZE SERIE IS GEWOON ZO GOED

Het voert te ver om het hele verhaal uit te leggen

Deze week worden we blij van stekjes, een queer Lees meer

Over wulken en burgemeesters 2

Over wulken en burgemeesters

'Een huis is een constructie, maar een huis is ook een gevoel dat gedeeld wordt. Er blijven sporen achter wanneer bewoners sterven. Een huis verandert terwijl het blijft staan.' Lees meer

We laten ons niet sussen 1

We laten ons niet sussen

Twee weken geleden onthaalden politici en de media 2500 protesterende boeren met open armen op het Malieveld. De 35.000 klimaatstakers en de bezorgde burgers van Extinction Rebellion konden rekenen op een stuk minder steun. Wat is er nodig om de urgentie van de klimaatcrisis echt te laten voelen?, vraagt Jarmo Berkhout zich af. De legers... Lees meer

Tip: Leer een ambacht

Leer een ambacht

Nora van Arkel ging spontaan een dag in de leer bij een Berlijnse Meisterbacker. Daar leerde ze minder te denken en meer te doen. Een tip om eens te vragen of iemand je een ambacht wil leren. Lees meer

 Staakt-het-boeren

Staakt-het-boeren

Duizenden boeren toogden naar het Malieveld met hooivork en tractor. Lees meer

Column: September Blues

September Blues

De maand september is weer voorbij en dat betekent voor Trudy afscheid nemen en opnieuw beginnen. Van haar zomerhuisje op het platteland keert ze terug naar het leven in de stad. Lees meer

Filmtrialoog: Manta Ray

Manta Ray

Redacteuren Eva van den Boogaard, Mat Hoogenboom en Oscar Spaans bezochten de bioscoop om het speelfilmdebuut van de Thaise regisseur Phuttiphong Aroonpheng te zien. Het werd een magische ervaring: Manta Ray bleek een even eenvoudige als betoverende vertelling over een voor dood achtergelaten man die door een visser uit de mangrove wordt gered. Mat: Wat... Lees meer

Hard//talk: Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. In tegenstelling tot Ella Kuijpers ziet Gatool Katawazi er wél het belang van in om voorkeur te geven aan de sollicitant die de diversiteit binnen een organisatie versterkt. Afgelopen zomer schreef Ella Kuijpers een Hard//talk waarin zij pleit tegen positieve discriminatie in sollicitatieprocedures. Juist... Lees meer

Inclusiviteit

Echte inclusiviteit is nog ver weg

Het debat over diversiteit en inclusiviteit in de culturele sector gaat niet ver genoeg. Lees meer

Tip: Geef het voordeel van de twijfel

Geef het voordeel van de twijfel

Redacteur Else Boer schippert tussen cynisme en naïviteit. 'Om naïviteit te vermijden, besloot ik dat cynisme een adequate reactie op de wereld was. Maar het continu bevragen van mensen en hun beweegredenen is vermoeiend.' Lees meer

Alles vijf sterren: 14

Geen douche, geen geloof, geen adem

Deze week worden we blij van een zeiltripje naar het Markermeer, een serie over verkeerd geplaatste bewijslast, en een dansvoorstelling van Arnhemse meisjes. Lees meer

Hard//talk: Greta Thunbergs requiem voor een droom

Greta Thunbergs requiem voor een droom

Thunberg deinst er niet voor terug een onderdeel te worden van haar eigen verhaal. Lees meer

Automatische concepten 26

Over de column (niets dan goeds?)

Iduna schrijft al jaren columns voor Hard//hoofd en vraagt zich af: hoe komt het toch dat ze ergens alsnog verwarde gevoelens heeft bij het fenomeen 'column'? Een overpeinzing die terugvoert naar Iduna's jaren op de universiteit en de twijfel over de plek die ze in mag nemen in de wereld. Lees meer

Het verlies van succes 2

Het verlies van succes

In een tijd waarin het steeds noodzakelijker lijkt te worden om prestaties te etaleren, denkt Mare Groen na over het systeem achter onze opvattingen aangaande succes dan wel mislukking. Ik lig nog steeds op bed en ben de hele dag niet buiten geweest. Het is 20.00 uur. Ik heb afgesproken om naar de film te... Lees meer

Tip: Durf hardop te dromen

Durf hardop te dromen

Rose Doolan vertrok jaren geleden naar San Francisco, met wilde plannen en weinig budget. Lees meer

 De blinddoek komt af

De blinddoek komt af

Vrouwe Justitia heeft haar blinddoek afgenomen. Lees meer

Column: Mammie

Mammie

'Arme mammie, sorry mammie!', hoort Trudy in de wachtkamer van het ziekenhuis. De irritatie die dit oproept komt vanuit een nooit gedichte kloof in het verleden. En dat heeft alles met het woord 'mammie' te maken. Lees meer

Alles vijf sterren: Lava, zonlicht en Dracula

Lava, zonlicht en Dracula

Deze week sterren voor twee klassieke films en een zonnige wekker. Lees meer