Hier verschijnt elke dag een tip van een Hardhoofd-redactielid. Vandaag: Jacques Derrida in gesprek over de liefde en het zijn." /> Hier verschijnt elke dag een tip van een Hardhoofd-redactielid. Vandaag: Jacques Derrida in gesprek over de liefde en het zijn." />
nieuwsbrief
Asset 14

Derrida en de liefde

Mail

Op Youtube staat een filmpje van Jacques Derrida, de Franse filosoof van de grote abstracties, die spreekt over de liefde. Het is een fragment uit een documentaire waarin Derrida een tijdje gevolgd wordt door twee filmmakers. Vermoedelijk houden ze ergens op weg van het ene college naar het andere een pauze. Een mooie gelegenheid om even over fundamentele zaken te praten.

Een van de filmmakers doet een subtiele suggestie: “Zeg eens wat over liefde?” Nu lijkt het soms schier onmogelijk om bij Franse filosofen vragen te stellen die met enthousiasme worden ontvangen, maar Derrida maakt het wel heel bont. Wild zwaaiend met zijn handen loopt hij door de kamer. “De liefde, de liefde, wat kan ik zeggen over de liefde?” Hij heeft een vraag nodig, een imperatief of een richting. Zomaar iets over de liefde zeggen wordt Derrida teveel. Even speelt hij Oost-Indisch doof: “Bedoelt u l’amour of le mort?” De reactie van de filmmakers op deze commotie mag van mij de geschiedenisboeken in. Ze laten zich op geen enkele manier van slag brengen. Ze zijn niet in beeld, maar je hoort een stem nonchalant zeggen: “Reageer dan op Plato, die heeft er ook iets over gezegd.”

Als ik een Franse filosoof was geweest, was ik op dat moment met mijn hoofd tegen de muur gaan bonken. Derrida daarentegen gebruikt de vraag om in de daaropvolgende twee minuten de essentie van de liefde te bespreken en die gelijk maar even te koppelen aan de essentie van het zijn. Die gaan volgens hem volstrekt hand in hand.
We moeten een onderscheid maken tussen het liefhebben van het wat en het wie. In het spel der verleiding schotelen we iemand vaak eigenschappen voor die niet tot onze essentie behoren: Schoonheid bijvoorbeeld en intelligentie. We worden al snel verliefd op zaken die niet tot iemands ware zijn behoren. Als die zaken om wat voor reden dan ook wegvallen, dan raken we teleurgesteld. Het onderscheid tussen het wie en het wat is de essentie van zijn en daarmee de essentie van de liefde. De grote valkuil is dat we verliefd worden op tijdelijke grapjes, een reputatie, een positie in de groep, mooie ogen of lange benen; allemaal zaken die tot het wat behoren. Pas als we iemand leuk vinden en niet iets, dan kunnen we liefhebben.

Ergens in dit filmpje spreekt Derrida een van de filmmakers aan met “Amy.” Ik viel als een blok voor Amy. Iemand die zulke nonchalante vragen stelt en Frans spreekt met zo’n belachelijk Engels accent, die kan niet anders dan leuk zijn. Maar ik zie er vanaf. Die zaken behoren namelijk tot het wat en niet tot het wie. Amy’s essentie, daar weet ik niets van. Hetzelfde geldt voor Derrida. Maar dat neemt niet weg dat ze samen een leuk filmpje hebben gemaakt. Het staat hier.

Tim

We willen je iets vertellen. Hard//hoofd is al bijna tien jaar een vrijhaven voor jonge en experimentele kunst, journalistiek en literatuur. Een walhalla voor hemelbestormers en constructieve twijfelaars, een speeltuin voor talentvolle dromers en ontheemde jonge honden. Elke dag verschijnen op onze site eigenzinnige artikelen, verhalen, poëzie, kunst, fotografie en illustraties van onze jonge makers. Én onze site is helemaal gratis.

Hoe graag we ook zouden willen; zonder jou kunnen we dit niet blijven doen. We hebben namelijk te weinig inkomsten om dit vol te houden. Met jouw hulp kunnen we de journalistiek, kunst en literatuur van de toekomst mogelijk blijven maken, en zelfs versterken.

Als je ons steunt, dan maken wij jou meteen kunstverzamelaar door je speciaal geselecteerde kunstwerken toe te sturen. Verzamel kunst en help je favoriete tijdschrift het volgende decennium door. We zullen je eeuwig dankbaar zijn. Draag Hard//hoofd een warm hart toe.

Word kunstverzamelaar
het laatste
Tip: Kijk slechte televisie

Kijk slechte televisie

'Ik heb afleveringen van The Real Housewives waar Shakespeares beste stukken niet aan kunnen tippen.' Lees meer

 Kamikazeplastics

Kamikazeplastics

Immuuncellen die de minuscule deeltjes onschadelijk proberen te maken, bekopen dat vervolgens met hun eigen leven. Lees meer

Alles vijf sterren: DEZE SERIE IS GEWOON ZO GOED

Het voert te ver om het hele verhaal uit te leggen

Deze week worden we blij van stekjes, een queer Lees meer

Over wulken en burgemeesters 2

Over wulken en burgemeesters

'Een huis is een constructie, maar een huis is ook een gevoel dat gedeeld wordt. Er blijven sporen achter wanneer bewoners sterven. Een huis verandert terwijl het blijft staan.' Lees meer

We laten ons niet sussen 1

We laten ons niet sussen

Twee weken geleden onthaalden politici en de media 2500 protesterende boeren met open armen op het Malieveld. De 35.000 klimaatstakers en de bezorgde burgers van Extinction Rebellion konden rekenen op een stuk minder steun. Wat is er nodig om de urgentie van de klimaatcrisis echt te laten voelen?, vraagt Jarmo Berkhout zich af. De legers... Lees meer

Tip: Leer een ambacht

Leer een ambacht

Nora van Arkel ging spontaan een dag in de leer bij een Berlijnse Meisterbacker. Daar leerde ze minder te denken en meer te doen. Een tip om eens te vragen of iemand je een ambacht wil leren. Lees meer

 Staakt-het-boeren

Staakt-het-boeren

Duizenden boeren toogden naar het Malieveld met hooivork en tractor. Lees meer

Column: September Blues

September Blues

De maand september is weer voorbij en dat betekent voor Trudy afscheid nemen en opnieuw beginnen. Van haar zomerhuisje op het platteland keert ze terug naar het leven in de stad. Lees meer

Filmtrialoog: Manta Ray

Manta Ray

Redacteuren Eva van den Boogaard, Mat Hoogenboom en Oscar Spaans bezochten de bioscoop om het speelfilmdebuut van de Thaise regisseur Phuttiphong Aroonpheng te zien. Het werd een magische ervaring: Manta Ray bleek een even eenvoudige als betoverende vertelling over een voor dood achtergelaten man die door een visser uit de mangrove wordt gered. Mat: Wat... Lees meer

Hard//talk: Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. In tegenstelling tot Ella Kuijpers ziet Gatool Katawazi er wél het belang van in om voorkeur te geven aan de sollicitant die de diversiteit binnen een organisatie versterkt. Afgelopen zomer schreef Ella Kuijpers een Hard//talk waarin zij pleit tegen positieve discriminatie in sollicitatieprocedures. Juist... Lees meer

Inclusiviteit

Echte inclusiviteit is nog ver weg

Het debat over diversiteit en inclusiviteit in de culturele sector gaat niet ver genoeg. Lees meer

Tip: Geef het voordeel van de twijfel

Geef het voordeel van de twijfel

Redacteur Else Boer schippert tussen cynisme en naïviteit. 'Om naïviteit te vermijden, besloot ik dat cynisme een adequate reactie op de wereld was. Maar het continu bevragen van mensen en hun beweegredenen is vermoeiend.' Lees meer

Alles vijf sterren: 14

Geen douche, geen geloof, geen adem

Deze week worden we blij van een zeiltripje naar het Markermeer, een serie over verkeerd geplaatste bewijslast, en een dansvoorstelling van Arnhemse meisjes. Lees meer

Hard//talk: Greta Thunbergs requiem voor een droom

Greta Thunbergs requiem voor een droom

Thunberg deinst er niet voor terug een onderdeel te worden van haar eigen verhaal. Lees meer

Automatische concepten 26

Over de column (niets dan goeds?)

Iduna schrijft al jaren columns voor Hard//hoofd en vraagt zich af: hoe komt het toch dat ze ergens alsnog verwarde gevoelens heeft bij het fenomeen 'column'? Een overpeinzing die terugvoert naar Iduna's jaren op de universiteit en de twijfel over de plek die ze in mag nemen in de wereld. Lees meer

Het verlies van succes 2

Het verlies van succes

In een tijd waarin het steeds noodzakelijker lijkt te worden om prestaties te etaleren, denkt Mare Groen na over het systeem achter onze opvattingen aangaande succes dan wel mislukking. Ik lig nog steeds op bed en ben de hele dag niet buiten geweest. Het is 20.00 uur. Ik heb afgesproken om naar de film te... Lees meer

Tip: Durf hardop te dromen

Durf hardop te dromen

Rose Doolan vertrok jaren geleden naar San Francisco, met wilde plannen en weinig budget. Lees meer

 De blinddoek komt af

De blinddoek komt af

Vrouwe Justitia heeft haar blinddoek afgenomen. Lees meer

Column: Mammie

Mammie

'Arme mammie, sorry mammie!', hoort Trudy in de wachtkamer van het ziekenhuis. De irritatie die dit oproept komt vanuit een nooit gedichte kloof in het verleden. En dat heeft alles met het woord 'mammie' te maken. Lees meer

Alles vijf sterren: Lava, zonlicht en Dracula

Lava, zonlicht en Dracula

Deze week sterren voor twee klassieke films en een zonnige wekker. Lees meer