Hier verschijnt elke dag een tip van een Hardhoofd-redactielid. Ze raden je aan om iets te eten, te lezen, te voelen, te luisteren, te betasten of te zien. Volg ze op en word weer gelukkig, zoals vroeger. Vandaag: Kees Bakels, zowat de belangrijkste jongen die ooit bestaan heeft. LEES MEER" /> Hier verschijnt elke dag een tip van een Hardhoofd-redactielid. Ze raden je aan om iets te eten, te lezen, te voelen, te luisteren, te betasten of te zien. Volg ze op en word weer gelukkig, zoals vroeger. Vandaag: Kees Bakels, zowat de belangrijkste jongen die ooit bestaan heeft. LEES MEER" />
nieuwsbrief
Asset 14

Kees de jongen

Mail

Een tip voor de winterdagen is het beroemdste boek van schrijver-schoolmeester Theo Thijssen: Kees de Jongen uit 1923. In de proloog schreef Thijssen:

"Vele mensen schijnen Kees Bakels niet eens te hebben gekend, en dat is eigenlijk niet goed te begrijpen. Is hij niet zowat de belangrijkste jongen geweest, die er ooit bestaan heeft?"

Dit, in de woorden van de schrijver zelf, ‘rare boek’ is een roman over een jongen van een jaar of twaalf, die opgroeit in de Jordaan aan het einde van de negentiende eeuw; toen een zeer arme buurt.

Kees’ ouders hebben een schoenwinkel en hij moet als oudste vaak meehelpen. Zo merkt hij ook dat het zwaar is voor zijn ouders om het gezin te onderhouden en dat er altijd geldgebrek is. Kees is een dromerige jongen die vaak vlucht in fantasieen; een steeds terugkerend thema in zijn wensdromen is dat hij een bepaald talent heeft dat plotseling wordt ontdekt, zoals schilderen of schaken. Ook droomt hij vaak dat hij iets heldhaftigs doet, een kind uit de gracht redden, in zijn eentje de winkel van zijn ouders voor het faillissement behoeden. Maar Kees is ook een onzekere jongen, die ernstig en diep nadenkt over de kleinste dingen. In een dramatische passage raakt hij helemaal in paniek wanneer hij ‘s avonds even uit bed komt en zijn ouders niet in de huiskamer vindt.

De beschrijvingen van Kees’ dromen en ideeën worden afgewisseld door een realistische schets van het leven in een Amsterdamse arbeidersbuurt. Kees’ vader wordt ziek en sterft, het gezin moet verhuizen en de moeder weet met veel moeite werk te vinden. Dan wordt Kees verliefd op Rosa Overbeek, een meisje uit zijn klas. Zij is ook geïnteresseerd in hem, en hier lijken fantasie en werkelijkheid met elkaar verweven te raken.

Thijssen weet de dualiteit van de harde omgeving waarin Kees leeft, die hem dwingt om sneller volwassen te worden en zijn kinderlijke, complexe droomwereld op ontroerende wijze met elkaar te vervlechten. Het taalgebruik is soms wat archaïsch, wat logisch is na 86 jaar, maar het boek is verder op geen enkele manier gedateerd. Het is een tijdloos, meeslepend en groots verhaal.

Ik woon zelf in de buurt waar het boek zich afspeelt: iedere dag fiets ik over de Rosa Overbeek-brug. En ik ben blij dat ik dan altijd even denk aan de belangrijkste jongen die ooit heeft bestaan.

In 1970 maakte Gerben Hellinga een toneelbewerking van Kees de Jongen, die vanaf 18 december opnieuw wordt opgevoerd door De Toneelmakerij. In Hellinga’s versie wordt de rol van Kees door twee acteurs gespeeld: de ene speelt ‘dagdromen-Kees’, de andere speelt ‘werkelijkheid-Kees’. Kees de Jongen is in 2003 verfilmd door Andre van Duren.

De ‘Zwembadpas’, de manier van lopen die Kees gebruikt om snel lange afstanden af te leggen, wordt hier uitgelegd door schrijver Jonathan van het Reve.

Sanne Rispens

We willen je iets vertellen. Hard//hoofd is al bijna tien jaar een vrijhaven voor jonge en experimentele kunst, journalistiek en literatuur. Een walhalla voor hemelbestormers en constructieve twijfelaars, een speeltuin voor talentvolle dromers en ontheemde jonge honden. Elke dag verschijnen op onze site eigenzinnige artikelen, verhalen, poëzie, kunst, fotografie en illustraties van onze jonge makers. Én onze site is helemaal gratis.

Hoe graag we ook zouden willen; zonder jou kunnen we dit niet blijven doen. We hebben namelijk te weinig inkomsten om dit vol te houden. Met jouw hulp kunnen we de journalistiek, kunst en literatuur van de toekomst mogelijk blijven maken, en zelfs versterken.

Als je ons steunt, dan maken wij jou meteen kunstverzamelaar door je speciaal geselecteerde kunstwerken toe te sturen. Verzamel kunst en help je favoriete tijdschrift het volgende decennium door. We zullen je eeuwig dankbaar zijn. Draag Hard//hoofd een warm hart toe.

Word kunstverzamelaar
het laatste
Tip: Kijk slechte televisie

Kijk slechte televisie

'Ik heb afleveringen van The Real Housewives waar Shakespeares beste stukken niet aan kunnen tippen.' Lees meer

 Kamikazeplastics

Kamikazeplastics

Immuuncellen die de minuscule deeltjes onschadelijk proberen te maken, bekopen dat vervolgens met hun eigen leven. Lees meer

Alles vijf sterren: DEZE SERIE IS GEWOON ZO GOED

Het voert te ver om het hele verhaal uit te leggen

Deze week worden we blij van stekjes, een queer Lees meer

Over wulken en burgemeesters 2

Over wulken en burgemeesters

'Een huis is een constructie, maar een huis is ook een gevoel dat gedeeld wordt. Er blijven sporen achter wanneer bewoners sterven. Een huis verandert terwijl het blijft staan.' Lees meer

We laten ons niet sussen 1

We laten ons niet sussen

Twee weken geleden onthaalden politici en de media 2500 protesterende boeren met open armen op het Malieveld. De 35.000 klimaatstakers en de bezorgde burgers van Extinction Rebellion konden rekenen op een stuk minder steun. Wat is er nodig om de urgentie van de klimaatcrisis echt te laten voelen?, vraagt Jarmo Berkhout zich af. De legers... Lees meer

Tip: Leer een ambacht

Leer een ambacht

Nora van Arkel ging spontaan een dag in de leer bij een Berlijnse Meisterbacker. Daar leerde ze minder te denken en meer te doen. Een tip om eens te vragen of iemand je een ambacht wil leren. Lees meer

 Staakt-het-boeren

Staakt-het-boeren

Duizenden boeren toogden naar het Malieveld met hooivork en tractor. Lees meer

Column: September Blues

September Blues

De maand september is weer voorbij en dat betekent voor Trudy afscheid nemen en opnieuw beginnen. Van haar zomerhuisje op het platteland keert ze terug naar het leven in de stad. Lees meer

Filmtrialoog: Manta Ray

Manta Ray

Redacteuren Eva van den Boogaard, Mat Hoogenboom en Oscar Spaans bezochten de bioscoop om het speelfilmdebuut van de Thaise regisseur Phuttiphong Aroonpheng te zien. Het werd een magische ervaring: Manta Ray bleek een even eenvoudige als betoverende vertelling over een voor dood achtergelaten man die door een visser uit de mangrove wordt gered. Mat: Wat... Lees meer

Hard//talk: Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. In tegenstelling tot Ella Kuijpers ziet Gatool Katawazi er wél het belang van in om voorkeur te geven aan de sollicitant die de diversiteit binnen een organisatie versterkt. Afgelopen zomer schreef Ella Kuijpers een Hard//talk waarin zij pleit tegen positieve discriminatie in sollicitatieprocedures. Juist... Lees meer

Inclusiviteit

Echte inclusiviteit is nog ver weg

Het debat over diversiteit en inclusiviteit in de culturele sector gaat niet ver genoeg. Lees meer

Tip: Geef het voordeel van de twijfel

Geef het voordeel van de twijfel

Redacteur Else Boer schippert tussen cynisme en naïviteit. 'Om naïviteit te vermijden, besloot ik dat cynisme een adequate reactie op de wereld was. Maar het continu bevragen van mensen en hun beweegredenen is vermoeiend.' Lees meer

Alles vijf sterren: 14

Geen douche, geen geloof, geen adem

Deze week worden we blij van een zeiltripje naar het Markermeer, een serie over verkeerd geplaatste bewijslast, en een dansvoorstelling van Arnhemse meisjes. Lees meer

Hard//talk: Greta Thunbergs requiem voor een droom

Greta Thunbergs requiem voor een droom

Thunberg deinst er niet voor terug een onderdeel te worden van haar eigen verhaal. Lees meer

Automatische concepten 26

Over de column (niets dan goeds?)

Iduna schrijft al jaren columns voor Hard//hoofd en vraagt zich af: hoe komt het toch dat ze ergens alsnog verwarde gevoelens heeft bij het fenomeen 'column'? Een overpeinzing die terugvoert naar Iduna's jaren op de universiteit en de twijfel over de plek die ze in mag nemen in de wereld. Lees meer

Het verlies van succes 2

Het verlies van succes

In een tijd waarin het steeds noodzakelijker lijkt te worden om prestaties te etaleren, denkt Mare Groen na over het systeem achter onze opvattingen aangaande succes dan wel mislukking. Ik lig nog steeds op bed en ben de hele dag niet buiten geweest. Het is 20.00 uur. Ik heb afgesproken om naar de film te... Lees meer

Tip: Durf hardop te dromen

Durf hardop te dromen

Rose Doolan vertrok jaren geleden naar San Francisco, met wilde plannen en weinig budget. Lees meer

 De blinddoek komt af

De blinddoek komt af

Vrouwe Justitia heeft haar blinddoek afgenomen. Lees meer

Column: Mammie

Mammie

'Arme mammie, sorry mammie!', hoort Trudy in de wachtkamer van het ziekenhuis. De irritatie die dit oproept komt vanuit een nooit gedichte kloof in het verleden. En dat heeft alles met het woord 'mammie' te maken. Lees meer

Alles vijf sterren: Lava, zonlicht en Dracula

Lava, zonlicht en Dracula

Deze week sterren voor twee klassieke films en een zonnige wekker. Lees meer