nieuwsbrief
Asset 14

Orewoet

Kort verhaal: Orewoet

Het is weer zo rottig stil in ‘onze kamer’. De stilte slurpt alle lucht weg. Er is sowieso iets geks met de samenstelling van de lucht hier in huis sinds de uitvaart, alsof er meer stikstofgas in zit. Zonder Agatha is het iets minder erg, maar ik krijg nog steeds niet genoeg zuurstof binnen.
Ik stop In Utero in de cd-speler. Vanaf het allereerste akkoord klaart het op. Kurt Cobain schreeuwt dat hij geen dienaren dient en iets over een legendary divorce en het maakt niet uit wat precies, het gaat erom dat hij het meent. Hij meent het tenminste. Hij schijnt altijd maagpijn te hebben gehad, misschien dat je daar oprechter van wordt, kwader, geen bullshit. Hij kon ook net zo kijken als mijn vader op zijn foto in de uitvaartruimte. Alsof ze iets zien wat gewone stervelingen niet zien. Ik hoop dat het niet gewoon de drugs zijn.
Terwijl Kurt de kamer ontgift, eet ik een banaan. De schil laat ik op de eettafel liggen. Ik voel een drang om de schil in het tafelblad te wrijven, met mijn knokkels flink in het hout te masseren. Maar ik zie het mezelf doen en het ziet er debiel uit, dus laat ik de tafel verder met rust, pak een fles cola, zet de computer aan, steek een sigaret op. Het kost me moeite om niet weer Diablo te gaan spelen, te proberen act 4 te halen, me te verstoppen in die veilige hel, alleen omringd door monsters die ik zelf tot leven kan wekken. Ik spreek mezelf streng toe: Je hebt verdomme eindelijk een vader. Dit is een serieuzere quest.
Ik weet dat wel, ik weet alleen niet of ik die quest wel wil. Hoe meer ik straks weet van mijn vader, hoe minder ik nog kan invullen. En hoe minder ik kan invullen, hoe minder hij van mij is. Hoe doder hij wordt. Letters op papier. Zoiets.
Maar ik ben ook bang dat als ik nu niets doe, ik hem op een of andere manier tekortdoe. Alsof hij nu nog ergens staat met open armen, maar dat-ie elk moment zijn rug naar me toe kan draaien en weg kan lopen. Nog verder weg.
Niet te lang nadenken, gewoon gaan zoeken.
AltaVista, Ilse, Google. Ze zeggen niet veel over Lucas Brandmeester. Er is niemand die een site voor hem heeft gemaakt. Nu.nl is nog te druk met de homo met de hondjes om het over andere dode mensen te hebben. Die begrafenis is vandaag, met bloemenzeeën en mensenmassa’s als voor een heilige. Whatever.
Ik vind wel een paar foto’s. Behalve de foto die ik zag tijdens de uitvaart is er een handvol andere waar hij op staat, jonger. De meeste zijn van de performances waar die Diederik het over had. In zwart-wit, dat ziet er artistieker uit, met nietszeggende genummerde titels. Op werk #4 zit mijn vader tot aan zijn neusvleugels in een witte substantie, zand denk ik, maar misschien ook sneeuw, of poedersuiker, of als ze echt ruig wilden doen is het misschien wel coke, al lijkt me dat te duur. De foto is onscherp. De vrouw met het getoupeerde zwarte haar staat klaar om meer wit spul over hem uit te strooien. Op werk #6 ligt hij op een rechthoekig blok ijs in een donkergrijze zee, de Noordzee misschien. Het is een serie van foto’s, als zo’n fotostrip uit de Hitkrant of zo, maar zonder tekstballonnetjes en uitgezoomd. Ze slepen met z’n tweeën dat blok ijs over het strand, lopen net zo ver de zee in tot het grotendeels onder water staat, mijn vader klimt erop en dan zie je beurtelings hem en de vrouw op het blok liggen, terwijl het steeds verder onder water komt te staan. Op werk #8 zitten hij en de vrouw ieder op een paal, een tafel met eten net buiten bereik. Het lijken momentopnames van een hele verknipte vakantie.
Ik vind maar één foto waarop hij lacht, een klein beetje. Het is een opening van een expositie en hij staat voor een schilderij van een gesluierde vrouw. Alleen haar ogen zijn zichtbaar. Hij kijkt schuin, zo vanuit zijn ooghoeken, naar zijn eigen schilderij en hij lijkt er tevreden mee. Die foto print ik. Ik plak hem op de deur van mijn kamer.
Agatha is nu vast zitting aan het houden, aan het beslissen wie er schuldig is en wie niet, wie een goede ouder is en wie een slechte. Alsof zij recht van spreken heeft. Nu ze weg is kan ik in haar spullen kijken, misschien heeft ze wel iets bewaard. Ik ga naar haar studeerplek, rommel door haar ladenkast, kniel neer bij haar geheime la. Haar geheime la is niet werkelijk geheim, het is de geheime la omdat hij op slot kan als dat zou moeten. Het kost wat gewrik om ‘m open te krijgen, hij is zwaar, hij klemt, maar ze heeft hem niet op slot gedaan.
Eigenlijk zitten er in haar geheime la vooral spullen van mij. Mapjes met foto’s, oude tekeningen, folders van vakantiebestemmingen, mijn veterstrik- en zwemdiploma’s. Ik blader erdoorheen tot ik iets zie wat ik niet ken: een krantenpagina, de kunstsectie van 6 mei. Een dag na Lucas’ overlijden. Ik krijg het helemaal warm, op een goede manier voor de verandering. Dit is iets.
Hij staat tussen een blij bericht dat bijna de helft van de jongeren tot en met 15 jaar nog wordt voorgelezen en een column over het Songfestival:
Kunstenaar Lucas Brandmeester
Ik lees het artikel drie keer helemaal door. Dan vouw ik het in vieren, en dan nog eens, en nog eens, maak scherpe vouwen met mijn nagels, stop het weg in mijn broekzak. Mijn kop ruist zich te pletter. De bananenschil op de eettafel is inmiddels bruin-zwart gespikkeld, alsof iemand er as overheen heeft geknoeid. Eigenlijk komt de as van binnenuit, de cellen van de schil die zijn gebroken doordat ik het vruchtvlees uit zijn huid heb gerukt, de enzymen die zoveel zuurstof niet aankonden. Alle bruine plekken zijn hoopjes dode cellen. Al dat sterven in die kleine schil.
Kurt zingt onverschillig en woedend tegelijk, over een steeds herhaalde gitaarriff, ‘All Apologies.’ Nu erger ik me aan ‘m, met z’n ongewassen haar en z’n domme lubbertruien en z’n kutverslaving en z’n stomme stomme weggeschoten hersens.
Ik til hem met cd-speler en al hoog boven mijn hoofd en ik smijt hem op de grond.
Even een bevredigend kabaal.
Dan weer de stikstofgasstilte.
Ik moet naar buiten.

Mail

Je las een fragment uit Emy Koopmans debuut Orewoet, een roman over waanzin en verlangen, ontbrekende vaders en de antipsychiatrie van de vroege jaren zeventig. Orewoet heeft drie vertellers; dit was een stukje vanuit Alex. Ben je benieuwd hoe het verdergaat met hem? Orewoet is te koop in onze //winkel

Emy Koopman (1985) is Hard//hoofd-redactielid, literatuurwetenschapper, psycholoog en schrijver. Haar debuutroman Orewoet verscheen in september 2016 bij Prometheus. // emy@hardhoofd.com

Lisa-Marie van Barneveld is editorial illustrator. Ze houdt van korte deadlines en moeilijke onderwerpen. Haar geheime superkracht is meer verf op haar handen/kleren/tafel/kat krijgen dan op het papier.

Lees verder Lees verder

We willen je iets vertellen. Hard//hoofd is al bijna tien jaar een vrijhaven voor jonge en experimentele kunst, journalistiek en literatuur. Een walhalla voor hemelbestormers en constructieve twijfelaars, een speeltuin voor talentvolle dromers en ontheemde jonge honden. Elke dag verschijnen op onze site eigenzinnige artikelen, verhalen, poëzie, kunst, fotografie en illustraties van onze jonge makers. Én onze site is helemaal gratis.

Hoe graag we ook zouden willen; zonder jou kunnen we dit niet blijven doen. We hebben namelijk te weinig inkomsten om dit vol te houden. Met jouw hulp kunnen we de journalistiek, kunst en literatuur van de toekomst mogelijk blijven maken, en zelfs versterken.

Als je ons steunt, dan maken wij jou meteen kunstverzamelaar door je speciaal geselecteerde kunstwerken toe te sturen. Verzamel kunst en help je favoriete tijdschrift het volgende decennium door. We zullen je eeuwig dankbaar zijn. Draag Hard//hoofd een warm hart toe.

Word kunstverzamelaar
het laatste
Tip: Kijk slechte televisie

Kijk slechte televisie

'Ik heb afleveringen van The Real Housewives waar Shakespeares beste stukken niet aan kunnen tippen.' Lees meer

 Kamikazeplastics

Kamikazeplastics

Immuuncellen die de minuscule deeltjes onschadelijk proberen te maken, bekopen dat vervolgens met hun eigen leven. Lees meer

Alles vijf sterren: DEZE SERIE IS GEWOON ZO GOED

Het voert te ver om het hele verhaal uit te leggen

Deze week worden we blij van stekjes, een queer Lees meer

Over wulken en burgemeesters 2

Over wulken en burgemeesters

'Een huis is een constructie, maar een huis is ook een gevoel dat gedeeld wordt. Er blijven sporen achter wanneer bewoners sterven. Een huis verandert terwijl het blijft staan.' Lees meer

We laten ons niet sussen 1

We laten ons niet sussen

Twee weken geleden onthaalden politici en de media 2500 protesterende boeren met open armen op het Malieveld. De 35.000 klimaatstakers en de bezorgde burgers van Extinction Rebellion konden rekenen op een stuk minder steun. Wat is er nodig om de urgentie van de klimaatcrisis echt te laten voelen?, vraagt Jarmo Berkhout zich af. De legers... Lees meer

Tip: Leer een ambacht

Leer een ambacht

Nora van Arkel ging spontaan een dag in de leer bij een Berlijnse Meisterbacker. Daar leerde ze minder te denken en meer te doen. Een tip om eens te vragen of iemand je een ambacht wil leren. Lees meer

 Staakt-het-boeren

Staakt-het-boeren

Duizenden boeren toogden naar het Malieveld met hooivork en tractor. Lees meer

Column: September Blues

September Blues

De maand september is weer voorbij en dat betekent voor Trudy afscheid nemen en opnieuw beginnen. Van haar zomerhuisje op het platteland keert ze terug naar het leven in de stad. Lees meer

Filmtrialoog: Manta Ray

Manta Ray

Redacteuren Eva van den Boogaard, Mat Hoogenboom en Oscar Spaans bezochten de bioscoop om het speelfilmdebuut van de Thaise regisseur Phuttiphong Aroonpheng te zien. Het werd een magische ervaring: Manta Ray bleek een even eenvoudige als betoverende vertelling over een voor dood achtergelaten man die door een visser uit de mangrove wordt gered. Mat: Wat... Lees meer

Hard//talk: Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. In tegenstelling tot Ella Kuijpers ziet Gatool Katawazi er wél het belang van in om voorkeur te geven aan de sollicitant die de diversiteit binnen een organisatie versterkt. Afgelopen zomer schreef Ella Kuijpers een Hard//talk waarin zij pleit tegen positieve discriminatie in sollicitatieprocedures. Juist... Lees meer

Inclusiviteit

Echte inclusiviteit is nog ver weg

Het debat over diversiteit en inclusiviteit in de culturele sector gaat niet ver genoeg. Lees meer

Tip: Geef het voordeel van de twijfel

Geef het voordeel van de twijfel

Redacteur Else Boer schippert tussen cynisme en naïviteit. 'Om naïviteit te vermijden, besloot ik dat cynisme een adequate reactie op de wereld was. Maar het continu bevragen van mensen en hun beweegredenen is vermoeiend.' Lees meer

Alles vijf sterren: 14

Geen douche, geen geloof, geen adem

Deze week worden we blij van een zeiltripje naar het Markermeer, een serie over verkeerd geplaatste bewijslast, en een dansvoorstelling van Arnhemse meisjes. Lees meer

Hard//talk: Greta Thunbergs requiem voor een droom

Greta Thunbergs requiem voor een droom

Thunberg deinst er niet voor terug een onderdeel te worden van haar eigen verhaal. Lees meer

Automatische concepten 26

Over de column (niets dan goeds?)

Iduna schrijft al jaren columns voor Hard//hoofd en vraagt zich af: hoe komt het toch dat ze ergens alsnog verwarde gevoelens heeft bij het fenomeen 'column'? Een overpeinzing die terugvoert naar Iduna's jaren op de universiteit en de twijfel over de plek die ze in mag nemen in de wereld. Lees meer

Het verlies van succes 2

Het verlies van succes

In een tijd waarin het steeds noodzakelijker lijkt te worden om prestaties te etaleren, denkt Mare Groen na over het systeem achter onze opvattingen aangaande succes dan wel mislukking. Ik lig nog steeds op bed en ben de hele dag niet buiten geweest. Het is 20.00 uur. Ik heb afgesproken om naar de film te... Lees meer

Tip: Durf hardop te dromen

Durf hardop te dromen

Rose Doolan vertrok jaren geleden naar San Francisco, met wilde plannen en weinig budget. Lees meer

 De blinddoek komt af

De blinddoek komt af

Vrouwe Justitia heeft haar blinddoek afgenomen. Lees meer

Column: Mammie

Mammie

'Arme mammie, sorry mammie!', hoort Trudy in de wachtkamer van het ziekenhuis. De irritatie die dit oproept komt vanuit een nooit gedichte kloof in het verleden. En dat heeft alles met het woord 'mammie' te maken. Lees meer

Alles vijf sterren: Lava, zonlicht en Dracula

Lava, zonlicht en Dracula

Deze week sterren voor twee klassieke films en een zonnige wekker. Lees meer