Illustratie: Kathrin Klingner

In Hollywood dringt bescheidenheid door: dit jaar geen grootse kus-climaxen, maar subtiele liefkozende strelingen." />

Illustratie: Kathrin Klingner

In Hollywood dringt bescheidenheid door: dit jaar geen grootse kus-climaxen, maar subtiele liefkozende strelingen." />
nieuwsbrief
Asset 14

Ja! Ze raken elkaar aan!

Waar Hollywoodfilms vroeger naar de climactische Kus toe werkten, lijken er nu subtielere intimiteiten ingezet te worden: strelingen, handgebaren en vingers die elkaar vinden. Joost signaleert dit in vier recent uitgekomen films, maar als je er op gaat letten zie je het overal.

Mail

[Een disclaimer vooraf: van veel van de films die in dit stuk voorbij zullen komen (met name: Rabbit Hole, Hereafter en The Exploding Girl) betekent het moment waarover ik het hier wil hebben de emotionele apotheose van het verhaal. Daardoor is het onvermijdelijk dat ik de eindes van de films zal weggeven. Pas lezen, dus, als je óf de films gezien hebt, óf zeker weet dat je ze niet wil gaan zien, óf van jezelf weet dat je zo iemand bent die de spoilers voor lief kan nemen.]

Illustratie: Kathrin Klingner

Geen kus, maar een intiem gebaar

Een filmtip voor de liefhebbers van het mumblecore-genre én fans van de romantische komedie: The Exploding Girl. De piepkleine Amerikaanse indie-film van regisseur Bradley Rust Grey bereikte in Nederland vorig jaar alleen de bioscopen via het zomerprogramma 'Previously Unreleased' van het Filmmuseum (tegenwoordig EYE Filminstituut) en een aantal kleinere festivals, maar is op import-DVD beschikbaar.

Wat The Exploding Girl voor mij bijzonder maakte, is de enorm bescheiden manier waarop de film met romantiek omgaat. De film gaat over het meisje Ivy (Zoe Kazan), een begin-twintiger die in de zomervakantie van haar studie terugkeert naar het huis van haar ouders. Ze worstelt met haar gevoelens voor haar vriendje in haar studiestad en zoekt troost bij jeugdvriend Al (Mark Rendall). Ze hangen wat rond in een park of gaan eens naar een feestje, en gaandeweg de film groeit er tussen de twee iets wat meer is dan vriendschap. Maar die groeiende belofte wordt pas in het laatste shot van de film concreet gemaakt: Ivy en Al zitten samen achterin de auto, onderweg terug naar huis. Ze staren wat uit hun raampjes en intussen glijden op de bank tussen hen de handen naar elkaar toe en verstrengelen hun vingers zich langzaam. Het is een miniem gebaar, dat echter door de voortreffelijke opbouw van de film harder aankomt dan een platte zoenscène dat zou kunnen.

Die terughoudende aanpak staat haaks op de gebruikelijke gretigheid waarmee in dit soort films normaal gesproken wordt toegewerkt naar De Kus, en op hoe uitgebreid en goudomrand uitgelicht die vervolgens in beeld wordt gebracht. Toch lijken ook een aantal grotere Hollywoodproducties deze maand de romantische terughoudendheid te hebben omarmd.

Het is er nog niet, maar het komt goed

Bij Rabbit Hole past het volledig binnen de beheerste gereserveerdheid die de hele film overheerst. Of eigenlijk: het hoofdpersonage van de film, Becca Corbett – zo’n karakter dat eigenlijk alleen door Nicole Kidman gespeeld kan worden. Achter haar kille uiterlijk gaat een vurige, opvliegende vrouw schuil, die er echter maar zeer zelden uit komt. Becca en haar man Howie (Aaron Eckhart) moeten om leren gaan met de dood van hun kleuterzoon Danny, die acht maanden geleden door een auto-ongeluk om het leven kwam.

Nicole Kidman en Aaron Eckhart in Rabbit Hole (Olympus Pictures, 2010)

Howie zoekt troost in praatgroepen en video's van Danny, terwijl Becca zich afsluit van elk gevoel. En dus houdt ze elke fysieke toenadering van Howie af – als hij haar wil knuffelen wanneer ze staat te koken, waarschuwt ze voor de hete pan; als hij zwoele soulmuziek opzet en haar nek streelt, klaagt ze over moeheid en loopt het uit op ruzie. En dus is de handreiking tussen de twee aan het eind van de film - nadat Howie een flirt heeft gehad met een vrouw op zijn praatgroep, en Becca een reeks gesprekjes met de tiener die hun zoon doodreed – letterlijk een groots, emotioneel gebaar. Ze zitten naast elkaar in hun tuin na afloop van een barbecue met vrienden, staren over het water naar de ondergaande zon en verstrengelen langzaam hun vingers. Het is er nog niet, maar het komt goed, weten ze.

Ze ziet zijn verwondingen

Waar Rabbit Hole wordt getekend door bescheidenheid, is David O. Russels boksfilm The Fighter juist één brok filmische energie. Toch staat ook in het romantische plotlijntje tussen hoofdpersoon Micky Ward (Mark Wahlberg) en serveerster Charlene (Amy Adams) een kleine handreiking centraal. Micky heeft Charlene er in de bar waar zij werkt van weten te overtuigen hem haar nummer te geven, maar vervolgens nagelaten haar te bellen omdat hij in zijn laatste gevecht vernederd ten onder is gegaan. Zij komt verhaal halen, ziet zijn verwondingen en pakt zijn hand. En vanaf dat moment zijn ze samen.

Ook in deze film is de aandacht voor dit kleine gebaar zeer op zijn plek, zij het om een andere reden dan bij Rabbit Hole: in The Fighter staan handen sowieso centraal – bokser Micky en zijn broer Dicky Eklund (Christian Bale) verdienen immers hun geld met hun vuisten. Micky is het beloftevolle talent waar de film officieel om draait, en Dicky de murw geleefde, aan crack verslaafde oude rot die door het hyperenergieke, met een Oscar beloonde spel van Bale alle aandacht opeist. Wanneer Dicky weer eens in een vechtpartij met de politie belandt, schiet trouwe hond Micky hem te hulp en beuken de agenten welbewust in op zijn handen: “Get his hands, he's a fighter!"

Handen

Ook het leven van George Lonegan (Matt Damon) draait om zijn handen, al gebruikt hij ze niet om te vechten: de helderziende George, een van de drie hoofdpersonen in Clint Eastwoods mozaïekvertelling over het leven na de dood Hereafter, is helderziende en maakt contact met geliefden aan gene zijde door de handen van zijn cliënten beet te pakken. Maar George wil helemaal niet helderziend zijn, wil niet geconfronteerd worden met het verdriet van die parade aan behoeftigen die soms smekend voor zijn deur staat. Dus draagt hij handschoenen.

Het is dan ook nogal een stap als George in de slotscène van de film zijn handschoen uittrekt en de hand van Marie Lelay (Cécile de France) beetpakt. Deze nuchtere Franse journaliste beleeft tijdens de tsunami op Thailand in 2004 een bijna-dood ervaring en gaat vervolgens op zoek naar het leven na de dood; zo vinden zij en George elkaar uiteindelijk. Zo houden ze elkaars hand vast, zonder dat dit voor George problemen geeft. Alleen jammer dat regisseur Eastwood en scenarist Peter Morgan het nodig vonden om voor dat kleine, intieme moment een fantasie van George in te lassen waarin de twee elkaar omstandig en traditioneel op zijn Hollywoods in beeld gebracht zoenen. Zoals Eastwood het er wel vaker in deze behoorlijk mislukte film te dik bovenop legt.

Als je er dan eenmaal op gaat letten, zie je de nadruk op handen ineens overal. In de kleine gebaren tussen de afgestompte acteur Johnny Marco (Stephen Dorff) en zijn dochter Cleo (Elle Fanning) in Sofia Coppola's Somewhere, bijvoorbeeld. Of in de Twilight-achtige tienerromantiek van de roodkapje-variant Red Riding Hood (Catherine Hardwicke), waarin alles draait om seks maar het natuurlijk wel keurig moet blijven. Of in het ouderwetse handwerk-met-messen van de meta-horror-meta-sequel Scream 4. Je hebt cinema van het hoofd, en je hebt cinema van het hart, maar in beide zou je zonder die kleine handgebaren niet ver komen.

Rabbit Hole en The Fighter zijn nog te zien in de bioscoop. Hereafter is vanaf 25 mei verkrijgbaar op dvd. The Exploding Girl is verkrijgbaar op import-dvd.

Joost

We willen je iets vertellen. Hard//hoofd is al bijna tien jaar een vrijhaven voor jonge en experimentele kunst, journalistiek en literatuur. Een walhalla voor hemelbestormers en constructieve twijfelaars, een speeltuin voor talentvolle dromers en ontheemde jonge honden. Elke dag verschijnen op onze site eigenzinnige artikelen, verhalen, poëzie, kunst, fotografie en illustraties van onze jonge makers. Én onze site is helemaal gratis.

Hoe graag we ook zouden willen; zonder jou kunnen we dit niet blijven doen. We hebben namelijk te weinig inkomsten om dit vol te houden. Met jouw hulp kunnen we de journalistiek, kunst en literatuur van de toekomst mogelijk blijven maken, en zelfs versterken.

Als je ons steunt, dan maken wij jou meteen kunstverzamelaar door je speciaal geselecteerde kunstwerken toe te sturen. Verzamel kunst en help je favoriete tijdschrift het volgende decennium door. We zullen je eeuwig dankbaar zijn. Draag Hard//hoofd een warm hart toe.

Word kunstverzamelaar
het laatste
Tip: Kijk slechte televisie

Kijk slechte televisie

'Ik heb afleveringen van The Real Housewives waar Shakespeares beste stukken niet aan kunnen tippen.' Lees meer

 Kamikazeplastics

Kamikazeplastics

Immuuncellen die de minuscule deeltjes onschadelijk proberen te maken, bekopen dat vervolgens met hun eigen leven. Lees meer

Alles vijf sterren: DEZE SERIE IS GEWOON ZO GOED

Het voert te ver om het hele verhaal uit te leggen

Deze week worden we blij van stekjes, een queer Lees meer

Over wulken en burgemeesters 2

Over wulken en burgemeesters

'Een huis is een constructie, maar een huis is ook een gevoel dat gedeeld wordt. Er blijven sporen achter wanneer bewoners sterven. Een huis verandert terwijl het blijft staan.' Lees meer

We laten ons niet sussen 1

We laten ons niet sussen

Twee weken geleden onthaalden politici en de media 2500 protesterende boeren met open armen op het Malieveld. De 35.000 klimaatstakers en de bezorgde burgers van Extinction Rebellion konden rekenen op een stuk minder steun. Wat is er nodig om de urgentie van de klimaatcrisis echt te laten voelen?, vraagt Jarmo Berkhout zich af. De legers... Lees meer

Tip: Leer een ambacht

Leer een ambacht

Nora van Arkel ging spontaan een dag in de leer bij een Berlijnse Meisterbacker. Daar leerde ze minder te denken en meer te doen. Een tip om eens te vragen of iemand je een ambacht wil leren. Lees meer

 Staakt-het-boeren

Staakt-het-boeren

Duizenden boeren toogden naar het Malieveld met hooivork en tractor. Lees meer

Column: September Blues

September Blues

De maand september is weer voorbij en dat betekent voor Trudy afscheid nemen en opnieuw beginnen. Van haar zomerhuisje op het platteland keert ze terug naar het leven in de stad. Lees meer

Filmtrialoog: Manta Ray

Manta Ray

Redacteuren Eva van den Boogaard, Mat Hoogenboom en Oscar Spaans bezochten de bioscoop om het speelfilmdebuut van de Thaise regisseur Phuttiphong Aroonpheng te zien. Het werd een magische ervaring: Manta Ray bleek een even eenvoudige als betoverende vertelling over een voor dood achtergelaten man die door een visser uit de mangrove wordt gered. Mat: Wat... Lees meer

Hard//talk: Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. In tegenstelling tot Ella Kuijpers ziet Gatool Katawazi er wél het belang van in om voorkeur te geven aan de sollicitant die de diversiteit binnen een organisatie versterkt. Afgelopen zomer schreef Ella Kuijpers een Hard//talk waarin zij pleit tegen positieve discriminatie in sollicitatieprocedures. Juist... Lees meer

Inclusiviteit

Echte inclusiviteit is nog ver weg

Het debat over diversiteit en inclusiviteit in de culturele sector gaat niet ver genoeg. Lees meer

Tip: Geef het voordeel van de twijfel

Geef het voordeel van de twijfel

Redacteur Else Boer schippert tussen cynisme en naïviteit. 'Om naïviteit te vermijden, besloot ik dat cynisme een adequate reactie op de wereld was. Maar het continu bevragen van mensen en hun beweegredenen is vermoeiend.' Lees meer

Alles vijf sterren: 14

Geen douche, geen geloof, geen adem

Deze week worden we blij van een zeiltripje naar het Markermeer, een serie over verkeerd geplaatste bewijslast, en een dansvoorstelling van Arnhemse meisjes. Lees meer

Hard//talk: Greta Thunbergs requiem voor een droom

Greta Thunbergs requiem voor een droom

Thunberg deinst er niet voor terug een onderdeel te worden van haar eigen verhaal. Lees meer

Automatische concepten 26

Over de column (niets dan goeds?)

Iduna schrijft al jaren columns voor Hard//hoofd en vraagt zich af: hoe komt het toch dat ze ergens alsnog verwarde gevoelens heeft bij het fenomeen 'column'? Een overpeinzing die terugvoert naar Iduna's jaren op de universiteit en de twijfel over de plek die ze in mag nemen in de wereld. Lees meer

Het verlies van succes 2

Het verlies van succes

In een tijd waarin het steeds noodzakelijker lijkt te worden om prestaties te etaleren, denkt Mare Groen na over het systeem achter onze opvattingen aangaande succes dan wel mislukking. Ik lig nog steeds op bed en ben de hele dag niet buiten geweest. Het is 20.00 uur. Ik heb afgesproken om naar de film te... Lees meer

Tip: Durf hardop te dromen

Durf hardop te dromen

Rose Doolan vertrok jaren geleden naar San Francisco, met wilde plannen en weinig budget. Lees meer

 De blinddoek komt af

De blinddoek komt af

Vrouwe Justitia heeft haar blinddoek afgenomen. Lees meer

Column: Mammie

Mammie

'Arme mammie, sorry mammie!', hoort Trudy in de wachtkamer van het ziekenhuis. De irritatie die dit oproept komt vanuit een nooit gedichte kloof in het verleden. En dat heeft alles met het woord 'mammie' te maken. Lees meer

Alles vijf sterren: Lava, zonlicht en Dracula

Lava, zonlicht en Dracula

Deze week sterren voor twee klassieke films en een zonnige wekker. Lees meer