Warning: array_intersect(): Expected parameter 1 to be an array, null given in /home/hardhoof/staging.hardhoofd.com/releases/20200107002828/public/content/themes/hardhoofd6/single.php on line 14
Hard//hoofd - Hard//talk: Slecht nieuws voor Shell
tickets
Asset 14

Slecht nieuws voor Shell

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. Drie jaar na de oorspronkelijke rechtszaak wint burgerpanel Urgenda ook het hoger beroep tegen de Nederlandse staat, die zijn zorgplicht tegenover zijn inwoners verzaakt. Een geweldige uitkomst, maar de strijd is nog niet gestreden, aldus Esha Guy.

Drie jaar geleden won Urgenda een rechtszaak tegen de Nederlandse staat vanwege diens nalatige klimaatbeleid. De rechtbank besloot destijds dat de staat te weinig deed om gevaarlijke klimaatverandering te voorkomen. Een primeur in de mondiale rechtspraak: nog nooit was een staat succesvol aangeklaagd omdat hij te weinig deed om klimaatschade te beperken. Reden voor feest dus, behalve bij de Nederlandse overheid. In plaats van haar verantwoordelijkheid te nemen, besloot ze namelijk om in hoger beroep te gaan tegen Urgenda en zijn mede-eisers. Deze week verwierp het hof het hoger beroep ten voordele van Urgenda.

De timing van het nieuws kon niet symbolischer zijn. Afgelopen maandag presenteerde klimaatpanel IPCC nog zijn nieuwste rapport aan de VN. Wat blijkt? Het wordt erg lastig om de opwarming van de aarde te beperken tot 1,5 graad. De voornaamste reden hiervoor is dat de meeste landen veel te weinig hebben gedaan om hun uitstoot te beperken. Dit geldt ook voor de relatief meest vervuilende landen, waar Nederland onder valt.

Het hof stelde dat er reeds sprake is van schending van mensenrechten door de staat.

Ieder jaar worden de maatregelen die we moeten nemen nog groter en ingrijpender, maar in plaats van actie te ondernemen, stellen de belangrijke partijen zich passief op. De staat wil de vrije markt niet belemmeren en schopt de bal naar de bedrijven, die op hun beurt wachten op een beter investeringsklimaat. Kenmerkend is de uitspraak van Marjan van Loon, president-directeur van Shell, die zegt dat ze graag een duurzame toekomst voor zich ziet, zolang deze maar gepaard gaat met economische winst.

De uitspraak van het hof bracht een beetje hoop in het lange traject dat we moeten afleggen om desastreuze gevolgen van klimaatverandering te voorkomen. De rechtbank oordeelde namelijk dat de staat nalatig is geweest en nog steeds niet genoeg doet om klimaatschade te voorkomen. De doelstellingen van 2030 voldoen niet: de staat moet nu ingrijpen. Opvallend was ook dat het hof stelde dat er reeds sprake is van schending van mensenrechten door de staat. De rechtbank eiste dus dat de staat ten minste een reductie van 25% ten opzichte van 1990 behaalt aan het einde van 2020.

De verdediging van de staat berustte voor een groot deel op het argument dat de uitspraak van drie jaar geleden inging tegen de scheiding der machten. Oftewel: bemoei je met je eigen zaken. Een belachelijk argument. De scheiding der machten heeft juist als achterliggend idee dat de overheid soms ter verantwoording moet worden geroepen. De verdediging van de staat impliceert dat de overheid boven de rechtsstaat zou staan. Deze verdediging is niet eens een poging om schandalig beleid goed te praten. Het is alleen een bot verwijt dat niemand de overheid mag bevelen beter voor haar burgers te zorgen, zelfs niet het burgerplatform Urgenda. Met weinig moeite weerlegde de rechtbank daarom dit argument door te benadrukken dat ze met haar bevel niet het terrein van de politiek betreedt. “De rechtbank moet rechtsbescherming bieden, ook in zaken tegen de overheid.”

Shell weet al sinds de jaren ’80 hoe gevaarlijk de uitstoot door fossiele brandstoffen is.

Zo simpel is het. Bedrijven en overheden bewijzen keer op keer dat ze te weinig stappen ondernemen om klimaatverandering tegen te gaan. Burgers zien steeds meer in dat ze zelf iets moeten doen om klimaatschade te beperken. En dan bedoel ik niet korter douchen. Ik heb het over directe acties tegen de grote vervuilers, zoals we de afgelopen tijd in het Hambacher bos zagen. Duizenden tot wel tienduizenden zijn de afgelopen maand naar het Duitse oerbos gegaan om zich te verzetten tegen energiereus RWE, die het bos wilde kappen om meer bruinkool te mijnen. Het massale verzet heeft ertoe geleid dat de rechtbank RWE verbood om dit jaar het bos te kappen.

Het is een groeiende trend: via de rechtsstaat verzetten burgers zich succesvol tegen nalatige bedrijven en overheden. Deze successen zijn zo hoopgevend, dat Milieudefensie het nu aandurft de fossiele gigant Shell aan te klagen. En daar is genoeg reden voor. Shell weet al sinds de jaren ’80 hoe gevaarlijk de uitstoot door fossiele brandstoffen is, maar doet koste wat kost om het probleem te bagatelliseren en vooruit te schuiven. Tegelijkertijd onthult Van Loon Shells werkelijke visie: het enige klimaat dat er voor haar toe doet is het investeringsklimaat. Shell kan er niet meer op rekenen dat het wegkomt met zijn wanstaltige beleid. Dit pikken we niet langer. Het tij begint te keren.

Beeld: The Verb // Laura Owsianka via Flickr

Mail

Esha Guy Esha Guy (1994) studeert hedendaagse filosofie in Parijs. Daarvoor haalde hij zijn bachelor in wijsbegeerte en biomedische wetenschappen aan de UvA.

Lees verder Lees verder

We willen je iets vertellen. Hard//hoofd is al bijna tien jaar een vrijhaven voor jonge en experimentele kunst, journalistiek en literatuur. Een walhalla voor hemelbestormers en constructieve twijfelaars, een speeltuin voor talentvolle dromers en ontheemde jonge honden. Elke dag verschijnen op onze site eigenzinnige artikelen, verhalen, poëzie, kunst, fotografie en illustraties van onze jonge makers. Én onze site is helemaal gratis.

Hoe graag we ook zouden willen; zonder jou kunnen we dit niet blijven doen. We hebben namelijk te weinig inkomsten om dit vol te houden. Met jouw hulp kunnen we de journalistiek, kunst en literatuur van de toekomst mogelijk blijven maken, en zelfs versterken.

Als je ons steunt, dan maken wij jou meteen kunstverzamelaar door je speciaal geselecteerde kunstwerken toe te sturen. Verzamel kunst en help je favoriete tijdschrift het volgende decennium door. We zullen je eeuwig dankbaar zijn. Draag Hard//hoofd een warm hart toe.

Word kunstverzamelaar
het laatste
Tip: Kijk slechte televisie

Kijk slechte televisie

'Ik heb afleveringen van The Real Housewives waar Shakespeares beste stukken niet aan kunnen tippen.' Lees meer

 Kamikazeplastics

Kamikazeplastics

Immuuncellen die de minuscule deeltjes onschadelijk proberen te maken, bekopen dat vervolgens met hun eigen leven. Lees meer

Alles vijf sterren: DEZE SERIE IS GEWOON ZO GOED

Het voert te ver om het hele verhaal uit te leggen

Deze week worden we blij van stekjes, een queer Lees meer

Over wulken en burgemeesters 2

Over wulken en burgemeesters

'Een huis is een constructie, maar een huis is ook een gevoel dat gedeeld wordt. Er blijven sporen achter wanneer bewoners sterven. Een huis verandert terwijl het blijft staan.' Lees meer

We laten ons niet sussen 1

We laten ons niet sussen

Twee weken geleden onthaalden politici en de media 2500 protesterende boeren met open armen op het Malieveld. De 35.000 klimaatstakers en de bezorgde burgers van Extinction Rebellion konden rekenen op een stuk minder steun. Wat is er nodig om de urgentie van de klimaatcrisis echt te laten voelen?, vraagt Jarmo Berkhout zich af. De legers... Lees meer

Tip: Leer een ambacht

Leer een ambacht

Nora van Arkel ging spontaan een dag in de leer bij een Berlijnse Meisterbacker. Daar leerde ze minder te denken en meer te doen. Een tip om eens te vragen of iemand je een ambacht wil leren. Lees meer

 Staakt-het-boeren

Staakt-het-boeren

Duizenden boeren toogden naar het Malieveld met hooivork en tractor. Lees meer

Column: September Blues

September Blues

De maand september is weer voorbij en dat betekent voor Trudy afscheid nemen en opnieuw beginnen. Van haar zomerhuisje op het platteland keert ze terug naar het leven in de stad. Lees meer

Filmtrialoog: Manta Ray

Manta Ray

Redacteuren Eva van den Boogaard, Mat Hoogenboom en Oscar Spaans bezochten de bioscoop om het speelfilmdebuut van de Thaise regisseur Phuttiphong Aroonpheng te zien. Het werd een magische ervaring: Manta Ray bleek een even eenvoudige als betoverende vertelling over een voor dood achtergelaten man die door een visser uit de mangrove wordt gered. Mat: Wat... Lees meer

Hard//talk: Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. In tegenstelling tot Ella Kuijpers ziet Gatool Katawazi er wél het belang van in om voorkeur te geven aan de sollicitant die de diversiteit binnen een organisatie versterkt. Afgelopen zomer schreef Ella Kuijpers een Hard//talk waarin zij pleit tegen positieve discriminatie in sollicitatieprocedures. Juist... Lees meer

Inclusiviteit

Echte inclusiviteit is nog ver weg

Het debat over diversiteit en inclusiviteit in de culturele sector gaat niet ver genoeg. Lees meer

Tip: Geef het voordeel van de twijfel

Geef het voordeel van de twijfel

Redacteur Else Boer schippert tussen cynisme en naïviteit. 'Om naïviteit te vermijden, besloot ik dat cynisme een adequate reactie op de wereld was. Maar het continu bevragen van mensen en hun beweegredenen is vermoeiend.' Lees meer

Alles vijf sterren: 14

Geen douche, geen geloof, geen adem

Deze week worden we blij van een zeiltripje naar het Markermeer, een serie over verkeerd geplaatste bewijslast, en een dansvoorstelling van Arnhemse meisjes. Lees meer

Hard//talk: Greta Thunbergs requiem voor een droom

Greta Thunbergs requiem voor een droom

Thunberg deinst er niet voor terug een onderdeel te worden van haar eigen verhaal. Lees meer

Automatische concepten 26

Over de column (niets dan goeds?)

Iduna schrijft al jaren columns voor Hard//hoofd en vraagt zich af: hoe komt het toch dat ze ergens alsnog verwarde gevoelens heeft bij het fenomeen 'column'? Een overpeinzing die terugvoert naar Iduna's jaren op de universiteit en de twijfel over de plek die ze in mag nemen in de wereld. Lees meer

Het verlies van succes 2

Het verlies van succes

In een tijd waarin het steeds noodzakelijker lijkt te worden om prestaties te etaleren, denkt Mare Groen na over het systeem achter onze opvattingen aangaande succes dan wel mislukking. Ik lig nog steeds op bed en ben de hele dag niet buiten geweest. Het is 20.00 uur. Ik heb afgesproken om naar de film te... Lees meer

Tip: Durf hardop te dromen

Durf hardop te dromen

Rose Doolan vertrok jaren geleden naar San Francisco, met wilde plannen en weinig budget. Lees meer

 De blinddoek komt af

De blinddoek komt af

Vrouwe Justitia heeft haar blinddoek afgenomen. Lees meer

Column: Mammie

Mammie

'Arme mammie, sorry mammie!', hoort Trudy in de wachtkamer van het ziekenhuis. De irritatie die dit oproept komt vanuit een nooit gedichte kloof in het verleden. En dat heeft alles met het woord 'mammie' te maken. Lees meer

Alles vijf sterren: Lava, zonlicht en Dracula

Lava, zonlicht en Dracula

Deze week sterren voor twee klassieke films en een zonnige wekker. Lees meer