nieuwsbrief
Asset 14

Gebruik vaker een gezegde

Er passeert zo nu en dan een avond waarop mijn metgezellen en ik onszelf de uitdaging stellen enkel in gezegdes te spreken. Onze conversatie neemt vervolgens vreemde vormen aan, met cryptische dialogen als gevolg:

Mail

Persoon A: ‘Och, persoon B, wat een rotstreek van persoon X. Dat is geen klein bier.’ [Dat is een belangrijke zaak, red]
Persoon B: ‘Ik had niet anders verwacht want hé, als het varken zat is, gooit het de bak om.’ [Iemand die zijn doel bereikt heeft, toont vaak weinig dankbaarheid, red]
A: ‘Hij is inderdaad een beetje een vreemde eend in de bijt.’ [Iemand hoort niet thuis in de groep, red]
B: ‘Ach, ik kweek bij dezen weer wat eelt op m’n ziel.’ [Niet gevoelig zijn voor opmerkingen, red]
A: ‘Laten we de zot met ‘m scheren!’ [Iemand beetnemen, red]
B: ‘Dan lijkt het alsof ik me er met kwinkslag van afmaak.’ [Met een grapje de schuld proberen te laten vergeten, red]
A: ‘Enfin, we zetten er een streep onder. Laten we dan nu proosten, want een glas op zijn tijd, houdt de mot uit de maag.’ [Het is goed om af en toe eens een glaasje te drinken, red]
Persoon C [mengt zich vanaf een volgende barkruk in het gesprek, red]: ‘Maar onthoud, wie zijn zorgen probeert te verdrinken, merkt dat ze goed kunnen zwemmen.’ [ Drinken helpt niet bij problemen, red]

16076453080_5cacc7cb22_k

Vaak raken we elkaar volledig kwijt tijdens deze krachtmetingen, niet wetende waar persoon A het over heeft, aangezien persoon B wel de klok heeft horen luiden, maar niet weet waar de klepel hangt [hij weet er wel iets over, maar kent de exacte toedracht niet, red].

In een zoektocht nieuwe gezegdes te vergaren, haastte ik mij onlangs naar de bibliotheek. Waar ik, tot mijn stomme verbazing, een goed gevulde kast trof, vol lectuur gewijd aan spreekwoorden en gezegdes. En het was daar, op het mottige tapijt van het plaatselijke filiaal, dat mijn pad de weg van wijlen Prof. dr G.P. Hoefnagels kruiste. Hij was een gelauwerd hoogleraar criminologie en kinderrecht en D66-senator in de Eerste Kamer. In de jaren ’80 schreef hij vanuit ‘zijn bewondering voor de fantasie der taal’ een tweetal boeken over onbekende spreekwoorden en zegswijzen.

Hoefnagels’ vergeelde pagina’s bleken een goudmijn te herbergen. Hij had het over oude hoeren gezeten op de trappen van de preekstoel [Wie zich van het kwade bekeert, moraliseert meer dan wie aan het kwaad niet toekwam, red], je hebt het varken gekocht, je zal het opvreten ook [Je bent eraan begonnen, nu moet je het voltooien, red] of de poëtische, van oorsprong Antilliaanse uitspraak een aap heeft diepe ogen en daarom huilt hij van tevoren [Wie iets voorziet, kan voorzorgsmaatregelen nemen, red].

De auteur heeft ook zo zijn favorieten: ‘Vleugels hebben haar niet geraakt, zo’n mooi spreekwoord wordt niet verzonnen, maar geslepen door het gebruik van de taal van een volk.’

Gezegdes laten sporen achter, van een andere tijd, een ander leven. Ze openen deuren naar vergane glorie en liefdevolle banaliteiten die door de tand des tijd [Uiteindelijk vergaat alles, red] bijna verloren gingen. Hoefnagels’ oeuvre is een tijdmachine en biedt handvaten voor het nageslacht dat met onbegrijpelijkheden en vragen zit als: waarom barst een kruik die te water gaat [Vroeger haalden mensen water uit een put, en dat gebeurde vaak met een kruik. Dat ging vroeg of laat mis: uiteindelijk was het haast onvermijdelijk dat de kruik een keer hard tegen de stenen muur van de put zou slaan en dus zou barsten of breken, red] en waarom is éénoog koning? [De betekenis hiervan is mij nog altijd onbekend, red].

Bien Borren Bien Borren is Hard//hoofd-redactielid en journalist.

We willen je iets vertellen. Hard//hoofd is al bijna tien jaar een vrijhaven voor jonge en experimentele kunst, journalistiek en literatuur. Een walhalla voor hemelbestormers en constructieve twijfelaars, een speeltuin voor talentvolle dromers en ontheemde jonge honden. Elke dag verschijnen op onze site eigenzinnige artikelen, verhalen, poëzie, kunst, fotografie en illustraties van onze jonge makers. Én onze site is helemaal gratis.

Hoe graag we ook zouden willen; zonder jou kunnen we dit niet blijven doen. We hebben namelijk te weinig inkomsten om dit vol te houden. Met jouw hulp kunnen we de journalistiek, kunst en literatuur van de toekomst mogelijk blijven maken, en zelfs versterken.

Als je ons steunt, dan maken wij jou meteen kunstverzamelaar door je speciaal geselecteerde kunstwerken toe te sturen. Verzamel kunst en help je favoriete tijdschrift het volgende decennium door. We zullen je eeuwig dankbaar zijn. Draag Hard//hoofd een warm hart toe.

Word kunstverzamelaar
het laatste
Tip: Kijk slechte televisie

Kijk slechte televisie

'Ik heb afleveringen van The Real Housewives waar Shakespeares beste stukken niet aan kunnen tippen.' Lees meer

 Kamikazeplastics

Kamikazeplastics

Immuuncellen die de minuscule deeltjes onschadelijk proberen te maken, bekopen dat vervolgens met hun eigen leven. Lees meer

Alles vijf sterren: DEZE SERIE IS GEWOON ZO GOED

Het voert te ver om het hele verhaal uit te leggen

Deze week worden we blij van stekjes, een queer Lees meer

Over wulken en burgemeesters 2

Over wulken en burgemeesters

'Een huis is een constructie, maar een huis is ook een gevoel dat gedeeld wordt. Er blijven sporen achter wanneer bewoners sterven. Een huis verandert terwijl het blijft staan.' Lees meer

We laten ons niet sussen 1

We laten ons niet sussen

Twee weken geleden onthaalden politici en de media 2500 protesterende boeren met open armen op het Malieveld. De 35.000 klimaatstakers en de bezorgde burgers van Extinction Rebellion konden rekenen op een stuk minder steun. Wat is er nodig om de urgentie van de klimaatcrisis echt te laten voelen?, vraagt Jarmo Berkhout zich af. De legers... Lees meer

Tip: Leer een ambacht

Leer een ambacht

Nora van Arkel ging spontaan een dag in de leer bij een Berlijnse Meisterbacker. Daar leerde ze minder te denken en meer te doen. Een tip om eens te vragen of iemand je een ambacht wil leren. Lees meer

 Staakt-het-boeren

Staakt-het-boeren

Duizenden boeren toogden naar het Malieveld met hooivork en tractor. Lees meer

Column: September Blues

September Blues

De maand september is weer voorbij en dat betekent voor Trudy afscheid nemen en opnieuw beginnen. Van haar zomerhuisje op het platteland keert ze terug naar het leven in de stad. Lees meer

Filmtrialoog: Manta Ray

Manta Ray

Redacteuren Eva van den Boogaard, Mat Hoogenboom en Oscar Spaans bezochten de bioscoop om het speelfilmdebuut van de Thaise regisseur Phuttiphong Aroonpheng te zien. Het werd een magische ervaring: Manta Ray bleek een even eenvoudige als betoverende vertelling over een voor dood achtergelaten man die door een visser uit de mangrove wordt gered. Mat: Wat... Lees meer

Hard//talk: Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. In tegenstelling tot Ella Kuijpers ziet Gatool Katawazi er wél het belang van in om voorkeur te geven aan de sollicitant die de diversiteit binnen een organisatie versterkt. Afgelopen zomer schreef Ella Kuijpers een Hard//talk waarin zij pleit tegen positieve discriminatie in sollicitatieprocedures. Juist... Lees meer

Inclusiviteit

Echte inclusiviteit is nog ver weg

Het debat over diversiteit en inclusiviteit in de culturele sector gaat niet ver genoeg. Lees meer

Tip: Geef het voordeel van de twijfel

Geef het voordeel van de twijfel

Redacteur Else Boer schippert tussen cynisme en naïviteit. 'Om naïviteit te vermijden, besloot ik dat cynisme een adequate reactie op de wereld was. Maar het continu bevragen van mensen en hun beweegredenen is vermoeiend.' Lees meer

Alles vijf sterren: 14

Geen douche, geen geloof, geen adem

Deze week worden we blij van een zeiltripje naar het Markermeer, een serie over verkeerd geplaatste bewijslast, en een dansvoorstelling van Arnhemse meisjes. Lees meer

Hard//talk: Greta Thunbergs requiem voor een droom

Greta Thunbergs requiem voor een droom

Thunberg deinst er niet voor terug een onderdeel te worden van haar eigen verhaal. Lees meer

Automatische concepten 26

Over de column (niets dan goeds?)

Iduna schrijft al jaren columns voor Hard//hoofd en vraagt zich af: hoe komt het toch dat ze ergens alsnog verwarde gevoelens heeft bij het fenomeen 'column'? Een overpeinzing die terugvoert naar Iduna's jaren op de universiteit en de twijfel over de plek die ze in mag nemen in de wereld. Lees meer

Het verlies van succes 2

Het verlies van succes

In een tijd waarin het steeds noodzakelijker lijkt te worden om prestaties te etaleren, denkt Mare Groen na over het systeem achter onze opvattingen aangaande succes dan wel mislukking. Ik lig nog steeds op bed en ben de hele dag niet buiten geweest. Het is 20.00 uur. Ik heb afgesproken om naar de film te... Lees meer

Tip: Durf hardop te dromen

Durf hardop te dromen

Rose Doolan vertrok jaren geleden naar San Francisco, met wilde plannen en weinig budget. Lees meer

 De blinddoek komt af

De blinddoek komt af

Vrouwe Justitia heeft haar blinddoek afgenomen. Lees meer

Column: Mammie

Mammie

'Arme mammie, sorry mammie!', hoort Trudy in de wachtkamer van het ziekenhuis. De irritatie die dit oproept komt vanuit een nooit gedichte kloof in het verleden. En dat heeft alles met het woord 'mammie' te maken. Lees meer

Alles vijf sterren: Lava, zonlicht en Dracula

Lava, zonlicht en Dracula

Deze week sterren voor twee klassieke films en een zonnige wekker. Lees meer