Asset 14

verliefd op een zwam

Kan een slijmerige symbiose van gisten en bacteriën je leven veranderen? Barbara denkt van wel, en deelt het recept voor een levenslange relatie met kombucha.

Ik dwaal door de straten en houd een grote glazen bokaal gevuld met een amberkleurige vloeistof in m’n handen geklemd. Ik hou hem een eindje voor me uit en stap behoedzaam zodat het water niet over de rand klotst. Voor mijn verjaardag kreeg ik een uitzonderlijk schepseltje cadeau: een stuk kombuchazwam, zwemmend in gesuikerde zwarte thee. ‘Scoby’ heet hij, en ik voel dat dit het begin van een langdurend bondgenootschap is.

Ik kreeg de zwam van Karolien, een Oostenrijkse modeontwerpster die tien jaar geleden in Antwerpen belandde. Zij kreeg hem op haar beurt weer van een Tsjech, tijdens een bijeenkomst van computerhackers. Karolien vertelde me dat ze tot die dag nog nooit een vrolijke Tsjech had gezien. Tsjechen zijn blijkbaar notoire zeurders en misantropen. Of zo worden ze toch in een buurlandencliché gevat door de Oostenrijkers. De enige reden dat dit specimen zo ver was afgedreven van zijn volksaard was volgens haar door het dagelijks drinken van kombucha. Nog voor zij zelf maar één slok van de gefermenteerde thee had gedronken, geloofde zij al rotsvast in zijn transformatieve kracht. En voor mijn dertigste verjaardag scheurde zij ritueel een stukje van haar kombucha. "Dit is Scoby", zegt ze, terwijl ze me de tot wazigheid toe gekopiëerde handleiding van de computerhacker toestopt, "zorg goed voor hem". Ik staar naar het kleine grijsblauwe  slijmpje dat in mijn handpalm ligt en voel me wonderlijk tevreden. "Dag Scoby", mompel ik, "welkom".

Foto: Mayken Craenen

Foto: Mayken Craenen

Wanneer Scoby thuis veilig op de keukenkast staat, zoek ik alles wat ik kan lezen over kombucha. Ik diep de fermentatiebijbel The Art of Fermentation op en leer dat Scoby helemaal geen zwam is, maar een symbiose van gisten en bacteriën. Meteen word ik ook uit mijn illusie ontdaan dat Scoby een schattige troetelnaam is, die antropomorfisme in de hand werkt. SCOBY staat droogweg voor “Symbiotic Colony Of Bacteria and Yeast”.

Lezend over de bedrijvigheden van Scoby, verwonder ik mij over zijn onbaatzuchtigheid. Hij dobbert in gezoete zwarte thee en zet belangeloos en edelmoedig de suiker om in vitaminen, aminozuren en antibiotische stoffen die van mijn spijsvertering een paradijselijke harmonie maken. Hij vormt slecht om tot goed.

Een opgewonden gevoel maakt zich van me meester. Dit gevoel ken ik. Het steekt de kop op als ik ervan overtuigd ben dat iets mijn leven grondig gaat veranderen, mijn bestaan zal doen daveren op zijn grondvesten. Een nieuwe, beter versie van mezelf zal herrijzen uit de assen van mijn oude, imperfecte zelf.

Het voelt als hopeloos verliefd worden. De toekomst wasemt zachte wolkjes belofte uit. Er ontvouwen zich eindeloze mogelijkheden, je hebt visioenen van een leven waarbij alles, echt werkelijk alles, anders is. En je schrikt ervan hoe vreselijk aanlokkelijk dat is. Alain De Botton schrijft hier in On love een passage over die het helemaal samenvat: “We fall in love hoping we won't find in another what we know is in ourselves, all the cowardice, weakness, laziness, dishonesty, compromise, and stupidity. We throw a cordon of love around the chosen one and decide that everything within it will somehow be free of our faults.”

Als ik later die avond de hoop laat triomferen en mijmer over het al het goede dat mij ten deel zal vallen nu ik elke ochtend gefermenteerde thee zal drinken, deel ik mijn leven mentaal op in twee periodes. Een tijdperk voor Scoby en een tijdperk na Scoby. Want als alles goed gaat, zal niets nog hetzelfde zijn.

Foto: Mayken Craenen.

Hieronder een kleine gids voor je eigen baken van licht en hoop:

Dit heb je nodig voor 1 liter:

- een stukje kombuchazwam van 10 tot 50 gr –> een kombuchacultuur kan je niet zelf kweken, je hebt altijd een stukje van een ‘moederzwam’ nodig, dus wees niet beschroomd en ga op zoek in je kennissenkring naar stiekeme kombuchakwekers

- 50 ml kombucha

>> het stukje kombuchazwam en de kombucha zorgen voor de start van de fermentatie

- 5 gr losse zwarte thee of 3 builtjes

- 60 gr ongeraffineerde rietsuiker

- een glazen bokaal van minstens 1 liter met een grote opening –> het deksel heb je niet nodig

Zo maak je het:

Breng 250 ml water aan de kook en zet hiermee de thee. Laat de thee 5 à 10 minuten trekken. Voeg de suiker er toe en roer tot die is opgelost.

Giet de gesuikerde thee in de glazen bokaal en vul aan met koud water tot de bokaal bijna vol is. Voeg de kleine hoeveelheid al gebrouwen kombucha toe. Voel goed of de vloeistof niet meer te warm is (als hij boven de 40° is, sterft die arme Scoby) en voeg dan het stukje zwam toe.

Sluit de bokaal af met een dunne doek (type kaasdoek) en een elastiekje of een touwtje. De thee heeft lucht nodig om te kunnen fermenteren, maar je wil natuurlijk niet dat er stof of vliegjes in je kombucha belanden.

Laat deze vloeistof 5 tot 7 dagen fermenteren op kamertemperatuur op een donkere plek (niet in direct zonlicht). Proef of je 'm lekker vindt. Als de thee nog te zoet is, laat 'm dan nog verder fermenteren. De suiker wordt omgezet dus hoe langer je wacht hoe minder suiker er uiteindelijk overblijft.

Wanneer de thee goed smaakt, haal je Scoby uit de bokaal, samen met 50 ml van de thee. De rest giet je door een zeefje over in glazen flessen die je kan afsluiten. Wanneer je de flessen afsluit en de kombucha nog verder laat gisten op de fles bij kamertemperatuur, vormt er CO2 en wordt je kombucha licht bruisend. Als je de flessen in de koelkast bewaart stopt de fermentatie.

-

Barbara Serulus (1984) kookt en schrijft over eten op Alle Dagen Honger.

Mail

We willen je iets vertellen. Hard//hoofd is al bijna tien jaar een vrijhaven voor jonge en experimentele kunst, journalistiek en literatuur. Een walhalla voor hemelbestormers en constructieve twijfelaars, een speeltuin voor talentvolle dromers en ontheemde jonge honden. Elke dag verschijnen op onze site eigenzinnige artikelen, verhalen, poëzie, kunst, fotografie en illustraties van onze jonge makers. Én onze site is helemaal gratis.

Hoe graag we ook zouden willen; zonder jou kunnen we dit niet blijven doen. We hebben namelijk te weinig inkomsten om dit vol te houden. Met jouw hulp kunnen we de journalistiek, kunst en literatuur van de toekomst mogelijk blijven maken, en zelfs versterken.

Als je ons steunt, dan maken wij jou meteen kunstverzamelaar door je speciaal geselecteerde kunstwerken toe te sturen. Verzamel kunst en help je favoriete tijdschrift het volgende decennium door. We zullen je eeuwig dankbaar zijn. Draag Hard//hoofd een warm hart toe.

Word kunstverzamelaar

Notice: Undefined variable: articleCount in /home/hardhoof/staging.hardhoofd.com/releases/20200503005100/public/content/themes/hardhoofd6/components/ctas/latest-posts.php on line 24
het laatste
10 jaar HH

10 jaar HH

Hard//hoofd is een vrije ruimte voor verbeelding en verhalen. Een niet-commercieel platform waar talent online en offline de ruimte krijgt om te experimenteren en zich te ontwikkelen. Het bestaan van zo’n plek is niet vanzelfsprekend. Sluit je daarom bij ons aan. We zijn bewust gratis toegankelijk en advertentievrij. Wij geloven dat nieuwe makers vooral een... Lees meer

Tip: Kijk slechte televisie

Kijk slechte televisie

'Ik heb afleveringen van The Real Housewives waar Shakespeares beste stukken niet aan kunnen tippen.' Lees meer

 Kamikazeplastics

Kamikazeplastics

Immuuncellen die de minuscule deeltjes onschadelijk proberen te maken, bekopen dat vervolgens met hun eigen leven. Lees meer

Alles vijf sterren: DEZE SERIE IS GEWOON ZO GOED

Het voert te ver om het hele verhaal uit te leggen

Deze week worden we blij van stekjes, een queer Lees meer

Over wulken en burgemeesters 2

Over wulken en burgemeesters

'Een huis is een constructie, maar een huis is ook een gevoel dat gedeeld wordt. Er blijven sporen achter wanneer bewoners sterven. Een huis verandert terwijl het blijft staan.' Lees meer

We laten ons niet sussen 1

We laten ons niet sussen

Twee weken geleden onthaalden politici en de media 2500 protesterende boeren met open armen op het Malieveld. De 35.000 klimaatstakers en de bezorgde burgers van Extinction Rebellion konden rekenen op een stuk minder steun. Wat is er nodig om de urgentie van de klimaatcrisis echt te laten voelen?, vraagt Jarmo Berkhout zich af. De legers... Lees meer

Tip: Leer een ambacht

Leer een ambacht

Nora van Arkel ging spontaan een dag in de leer bij een Berlijnse Meisterbacker. Daar leerde ze minder te denken en meer te doen. Een tip om eens te vragen of iemand je een ambacht wil leren. Lees meer

 Staakt-het-boeren

Staakt-het-boeren

Duizenden boeren toogden naar het Malieveld met hooivork en tractor. Lees meer

Column: September Blues

September Blues

De maand september is weer voorbij en dat betekent voor Trudy afscheid nemen en opnieuw beginnen. Van haar zomerhuisje op het platteland keert ze terug naar het leven in de stad. Lees meer

Filmtrialoog: Manta Ray

Manta Ray

Redacteuren Eva van den Boogaard, Mat Hoogenboom en Oscar Spaans bezochten de bioscoop om het speelfilmdebuut van de Thaise regisseur Phuttiphong Aroonpheng te zien. Het werd een magische ervaring: Manta Ray bleek een even eenvoudige als betoverende vertelling over een voor dood achtergelaten man die door een visser uit de mangrove wordt gered. Mat: Wat... Lees meer

Hard//talk: Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. In tegenstelling tot Ella Kuijpers ziet Gatool Katawazi er wél het belang van in om voorkeur te geven aan de sollicitant die de diversiteit binnen een organisatie versterkt. Afgelopen zomer schreef Ella Kuijpers een Hard//talk waarin zij pleit tegen positieve discriminatie in sollicitatieprocedures. Juist... Lees meer

Inclusiviteit

Echte inclusiviteit is nog ver weg

Het debat over diversiteit en inclusiviteit in de culturele sector gaat niet ver genoeg. Lees meer

Tip: Geef het voordeel van de twijfel

Geef het voordeel van de twijfel

Redacteur Else Boer schippert tussen cynisme en naïviteit. 'Om naïviteit te vermijden, besloot ik dat cynisme een adequate reactie op de wereld was. Maar het continu bevragen van mensen en hun beweegredenen is vermoeiend.' Lees meer

Alles vijf sterren: 14

Geen douche, geen geloof, geen adem

Deze week worden we blij van een zeiltripje naar het Markermeer, een serie over verkeerd geplaatste bewijslast, en een dansvoorstelling van Arnhemse meisjes. Lees meer

Hard//talk: Greta Thunbergs requiem voor een droom

Greta Thunbergs requiem voor een droom

Thunberg deinst er niet voor terug een onderdeel te worden van haar eigen verhaal. Lees meer

Automatische concepten 26

Over de column (niets dan goeds?)

Iduna schrijft al jaren columns voor Hard//hoofd en vraagt zich af: hoe komt het toch dat ze ergens alsnog verwarde gevoelens heeft bij het fenomeen 'column'? Een overpeinzing die terugvoert naar Iduna's jaren op de universiteit en de twijfel over de plek die ze in mag nemen in de wereld. Lees meer

Het verlies van succes 2

Het verlies van succes

In een tijd waarin het steeds noodzakelijker lijkt te worden om prestaties te etaleren, denkt Mare Groen na over het systeem achter onze opvattingen aangaande succes dan wel mislukking. Ik lig nog steeds op bed en ben de hele dag niet buiten geweest. Het is 20.00 uur. Ik heb afgesproken om naar de film te... Lees meer

Tip: Durf hardop te dromen

Durf hardop te dromen

Rose Doolan vertrok jaren geleden naar San Francisco, met wilde plannen en weinig budget. Lees meer

 De blinddoek komt af

De blinddoek komt af

Vrouwe Justitia heeft haar blinddoek afgenomen. Lees meer

Column: Mammie

Mammie

'Arme mammie, sorry mammie!', hoort Trudy in de wachtkamer van het ziekenhuis. De irritatie die dit oproept komt vanuit een nooit gedichte kloof in het verleden. En dat heeft alles met het woord 'mammie' te maken. Lees meer