nieuwsbrief
Asset 14

Een Israëls aan de muur

Hard//hoofd zoekt donateurs/kunstverzamelaars! Geniet je met enige regelmaat van onze artikelen? Ondersteun Hard//hoofd dan en hang ons aan je muur.

Mail

Augusta was tachtig, ik vijftig, toen wij elkaar leerden kennen. Via een briefje bij Albert Heijn zocht zij een vakantieoppas voor haar kat Kareltje en ik reageerde. Tijdens ons kennismakingsbezoek resideerde zij, sigaretten rokend uit een pijpje, tussen kat en kussens in het midden van haar sofa. Wij dronken whisky, peuzelden nootjes en leken al snel van eenzelfde soort stof geweven.

Beiden hielden we van het concept Ware Liefde, dieren, schoonheid en kunst. Van dat laatste liep haar huis over. Aan de muren hingen oude etsen, tekeningen en olieverfschilderijen, waaronder – onopvallend naast de boekenkast – een Jozef Israëls: een donker interieur met wieg en vrouw aan het raam. Mijn adem stokte toen ze mij erop wees. Toch vond ik het grootste kunstwerk in de kamer-en-suite Augusta zelf. Behalve dat zij, ondanks haar hoge leeftijd, nog altijd prachtig was om te zien, vertelde zij zo beeldend over haar kleurrijke verleden dat geen film, boek of toneelstuk er tegenop kon. Lange winteravonden of ’s zomers, tot ver na middernacht in haar tuin, hing ik aan haar lippen terwijl ik met haar meereisde langs al die plekken op de wereld waar zij geleefd, genoten, geleden en bemind had.

Ach, Augusta.

Bijna honderd mocht je worden. Vorige week hielden wij op je sterfdag een herdenkingsreünie bij een van ons thuis. ‘Ons’, dat wil zeggen het handjevol mantelzorgers dat je tot je laatste snik trouw bleef. Dat was nog een hele opgave, want - sorry dat ik het zeg - hoe afhankelijker je werd, hoe onuitstaanbaarder. Uit angst voor de eenzaamheid probeerde je ons met rare beloftes te chanteren: ‘Als je drie nachten per week bij me komt waken, zet ik je in mijn testament’. Of: ‘Als je de weekends bij me komt zitten, krijg je mijn auto’. En de allermooiste: ‘Als je bij me komt wonen, krijg je mijn Josef Israëls. Dan hoef je de rest van je leven niet meer te werken’. Niemand geloofde je, want je had ook nog een zoon. Hij keek weliswaar nauwelijks naar je om maar je adoreerde hem, dus alles zou naar hem gaan.

'Ik vond het trouwens een afschuwelijk schilderij', zei de jongste mantelzorger op de reünie. 'Zo donker. Ik zei altijd tegen haar dat ik het niet hoefde.'

'Ik had vaak het gevoel', zei een ander – Augusta’s buurman, die regelmatig voor haar kookte of ’s nachts, als ze niet kon slapen, een borrel met haar dronk - 'dat ze mij ervan verdacht alleen vanwege dat schilderij te blijven komen. Ze leek me op het laatst echt uit te proberen. Op het pesterige af. Niks was meer goed wat ik deed. Op een dag zei ze: "ik wil een taxateur laten komen voor die Jozef Israëls en ik wil dat jij erbij bent". Wat zou ze nu weer in haar schild voeren, dacht ik. Ik vond het zo vreemd.'

Hij hield ons even in spanning. Het was wel duidelijk van wie hij de vertelkunst had afgekeken.

'Die vent kwam', ging hij verder, 'wierp er een blik op en zei: ‘die lijst is misschien nog iets waard, maar die plaat is een reproductie’. Hij haalde het ding van de muur en draaide het om. Op de achterkant zat nog het prijsje.'

Hij stopte weer.

'En toen?' riepen wij.

'Ze keek me uitdagend aan', vervolgde hij, 'balde dat broze vuistje van haar en stak het zó – hij imiteerde het gebaar met kracht – dwars door het schilderij. Nadat de taxateur vertrokken was hebben we er schaterend een whisky op gedronken. Daarna heeft ze me nooit meer gepest.'

-
Ook kunst verzamelen om je geliefden mee te chanteren? Het kan! Doneer aan ons platform en word kunstverzamelaar:

Trudy Kunz werd in de jaren tachtig en negentig bekend door haar werk voor Libelle en Marie Claire. Voor Plus Magazine was zij bijna vijftien jaar columniste. Zij publiceerde meerdere interviewbundels en in 2013 verscheen haar eerste roman, Kroniek van een bange liefde. Als pensionado zonder pensioen verdeelt zij haar tijd, net als daarvoor, tussen schrijven, schilderen en ander (on)nuttigs.

Bram Dirven

Lees verder Lees verder

We willen je iets vertellen. Hard//hoofd is al bijna tien jaar een vrijhaven voor jonge en experimentele kunst, journalistiek en literatuur. Een walhalla voor hemelbestormers en constructieve twijfelaars, een speeltuin voor talentvolle dromers en ontheemde jonge honden. Elke dag verschijnen op onze site eigenzinnige artikelen, verhalen, poëzie, kunst, fotografie en illustraties van onze jonge makers. Én onze site is helemaal gratis.

Hoe graag we ook zouden willen; zonder jou kunnen we dit niet blijven doen. We hebben namelijk te weinig inkomsten om dit vol te houden. Met jouw hulp kunnen we de journalistiek, kunst en literatuur van de toekomst mogelijk blijven maken, en zelfs versterken.

Als je ons steunt, dan maken wij jou meteen kunstverzamelaar door je speciaal geselecteerde kunstwerken toe te sturen. Verzamel kunst en help je favoriete tijdschrift het volgende decennium door. We zullen je eeuwig dankbaar zijn. Draag Hard//hoofd een warm hart toe.

Word kunstverzamelaar
het laatste
Tip: Kijk slechte televisie

Kijk slechte televisie

'Ik heb afleveringen van The Real Housewives waar Shakespeares beste stukken niet aan kunnen tippen.' Lees meer

 Kamikazeplastics

Kamikazeplastics

Immuuncellen die de minuscule deeltjes onschadelijk proberen te maken, bekopen dat vervolgens met hun eigen leven. Lees meer

Alles vijf sterren: DEZE SERIE IS GEWOON ZO GOED

Het voert te ver om het hele verhaal uit te leggen

Deze week worden we blij van stekjes, een queer Lees meer

Over wulken en burgemeesters 2

Over wulken en burgemeesters

'Een huis is een constructie, maar een huis is ook een gevoel dat gedeeld wordt. Er blijven sporen achter wanneer bewoners sterven. Een huis verandert terwijl het blijft staan.' Lees meer

We laten ons niet sussen 1

We laten ons niet sussen

Twee weken geleden onthaalden politici en de media 2500 protesterende boeren met open armen op het Malieveld. De 35.000 klimaatstakers en de bezorgde burgers van Extinction Rebellion konden rekenen op een stuk minder steun. Wat is er nodig om de urgentie van de klimaatcrisis echt te laten voelen?, vraagt Jarmo Berkhout zich af. De legers... Lees meer

Tip: Leer een ambacht

Leer een ambacht

Nora van Arkel ging spontaan een dag in de leer bij een Berlijnse Meisterbacker. Daar leerde ze minder te denken en meer te doen. Een tip om eens te vragen of iemand je een ambacht wil leren. Lees meer

 Staakt-het-boeren

Staakt-het-boeren

Duizenden boeren toogden naar het Malieveld met hooivork en tractor. Lees meer

Column: September Blues

September Blues

De maand september is weer voorbij en dat betekent voor Trudy afscheid nemen en opnieuw beginnen. Van haar zomerhuisje op het platteland keert ze terug naar het leven in de stad. Lees meer

Filmtrialoog: Manta Ray

Manta Ray

Redacteuren Eva van den Boogaard, Mat Hoogenboom en Oscar Spaans bezochten de bioscoop om het speelfilmdebuut van de Thaise regisseur Phuttiphong Aroonpheng te zien. Het werd een magische ervaring: Manta Ray bleek een even eenvoudige als betoverende vertelling over een voor dood achtergelaten man die door een visser uit de mangrove wordt gered. Mat: Wat... Lees meer

Hard//talk: Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

Bij gelijke geschiktheid tellen kwaliteit en capaciteit net zo goed

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. In tegenstelling tot Ella Kuijpers ziet Gatool Katawazi er wél het belang van in om voorkeur te geven aan de sollicitant die de diversiteit binnen een organisatie versterkt. Afgelopen zomer schreef Ella Kuijpers een Hard//talk waarin zij pleit tegen positieve discriminatie in sollicitatieprocedures. Juist... Lees meer

Inclusiviteit

Echte inclusiviteit is nog ver weg

Het debat over diversiteit en inclusiviteit in de culturele sector gaat niet ver genoeg. Lees meer

Tip: Geef het voordeel van de twijfel

Geef het voordeel van de twijfel

Redacteur Else Boer schippert tussen cynisme en naïviteit. 'Om naïviteit te vermijden, besloot ik dat cynisme een adequate reactie op de wereld was. Maar het continu bevragen van mensen en hun beweegredenen is vermoeiend.' Lees meer

Alles vijf sterren: 14

Geen douche, geen geloof, geen adem

Deze week worden we blij van een zeiltripje naar het Markermeer, een serie over verkeerd geplaatste bewijslast, en een dansvoorstelling van Arnhemse meisjes. Lees meer

Hard//talk: Greta Thunbergs requiem voor een droom

Greta Thunbergs requiem voor een droom

Thunberg deinst er niet voor terug een onderdeel te worden van haar eigen verhaal. Lees meer

Automatische concepten 26

Over de column (niets dan goeds?)

Iduna schrijft al jaren columns voor Hard//hoofd en vraagt zich af: hoe komt het toch dat ze ergens alsnog verwarde gevoelens heeft bij het fenomeen 'column'? Een overpeinzing die terugvoert naar Iduna's jaren op de universiteit en de twijfel over de plek die ze in mag nemen in de wereld. Lees meer

Het verlies van succes 2

Het verlies van succes

In een tijd waarin het steeds noodzakelijker lijkt te worden om prestaties te etaleren, denkt Mare Groen na over het systeem achter onze opvattingen aangaande succes dan wel mislukking. Ik lig nog steeds op bed en ben de hele dag niet buiten geweest. Het is 20.00 uur. Ik heb afgesproken om naar de film te... Lees meer

Tip: Durf hardop te dromen

Durf hardop te dromen

Rose Doolan vertrok jaren geleden naar San Francisco, met wilde plannen en weinig budget. Lees meer

 De blinddoek komt af

De blinddoek komt af

Vrouwe Justitia heeft haar blinddoek afgenomen. Lees meer

Column: Mammie

Mammie

'Arme mammie, sorry mammie!', hoort Trudy in de wachtkamer van het ziekenhuis. De irritatie die dit oproept komt vanuit een nooit gedichte kloof in het verleden. En dat heeft alles met het woord 'mammie' te maken. Lees meer

Alles vijf sterren: Lava, zonlicht en Dracula

Lava, zonlicht en Dracula

Deze week sterren voor twee klassieke films en een zonnige wekker. Lees meer