nieuwsbrief
menu Asset 14

IJsbloemen

Column: IJsbloemen

Halverwege een etentje bij vrienden kwam het gesprek op de dood. Iedere leeftijd kent nu eenmaal zijn favoriete thema’s. Nadat we een aantal dierbare overledenen hadden behandeld, kwamen kwesties als reïncarnatie, euthanasie en donorregistratie ter tafel. Al babbelend gaven we elkaar de sla door en schonk de gastheer ons nog eens bij.

Mail

En terwijl de meningen en inzichten over elkaar heen buitelden, klopte een oude herinnering aan mijn deur - zo hard dat ik hem wel moest binnenlaten.

Ik zal een jaar of acht, negen geweest zijn. Het was winter en zo koud, dat de ijsbloemen al op de ramen hadden gestaan toen mijn vader me ’s avonds was komen instoppen. Ik had even geslapen maar nu lag ik al een tijdje wakker. Mijn kruik was gelukkig niet meer zo heet.

En ineens overviel het me, vanuit het niets: een verstikkende, peilloze angst, alsof ik ergens heel erg van geschrokken was. Maar er was niets gebeurd. Er was me alleen maar een woord ingevallen. Eerst lag ik nog heerlijk opgerold onder de dekens, en ineens was het woord er: dood. Of eigenlijk waren het twee woorden: ‘ik’ en ‘dood’. Tot dan toe had ‘dood’ alleen in verband gestaan met opa, oma en oom Jo. Het overweldigende besef dat ik zelf ook dood kon gaan, was in een flits tot me doorgedrongen en liet me niet meer los.

Ik hield het al snel niet meer uit en kroop uit bed - weg van het donker, de trap af naar de veilige huiskamer. Mijn moeder stond te strijken, mijn vader zat aan tafel de krant te lezen. Ze keken allebei op, zonder te schrikken, alsof ze het heel gewoon vonden dat ik daar stond te bibberen in mijn kikkerpyjama. Mijn vader legde zijn krant neer en klopte op zijn knie. Hij dacht waarschijnlijk dat ik ‘eng gedroomd’ had – de enige legitieme reden om halverwege de avond nog even bij ze aan tafel te komen zitten.

Maar ik had niet eng gedroomd, ik was zomaar bang geworden. Eenmaal op zijn knie probeerde ik het hem uit te leggen. Mijn moeder ging door met strijken, wetend dat mijn vader het enige juiste antwoord zou geven. ‘Lieverd,’ zei hij, terwijl hij over mijn bol streek, ‘maak je maar geen zorgen. Kinderen gaan niet dood, alleen oude mensen gaan dood. En ga nu maar lekker slapen’.

Het ploffen van een wijnkurk bracht me weer terug in het nu.

‘Laatst had ik ’s nachts zoiets raars’, klonk de stem van de gastvrouw. ‘Heel beangstigend. Ik lag al een tijdje wakker en ineens had ik een soort inzicht. Een glashelder besef: als ik straks doodga, is alles weg.’
Weer hoorde ik de echo van mijn vaders woorden - achteraf een liefdevolle leugen, maar wel een verbluffend heilzame. Geen godsdienst, goeroe of filosofie zou in mijn latere leven kunnen tippen aan de kracht van zijn troost.

We keken elkaar aan en zwegen. Haar man sloeg een arm om haar heen, zoals hij dat waarschijnlijk ook in die bewuste nacht had gedaan.

Liefde. Een ander antwoord was er niet op de dood.
Nu hoefden we ons er alleen nog maar mee te verzoenen.

Lees verder Lees verder Lees verder
Trudy Kunz werd in de jaren tachtig en negentig bekend door haar werk voor Libelle en Marie Claire. Voor Plus Magazine was zij bijna vijftien jaar columniste. Zij publiceerde meerdere interviewbundels en in 2013 verscheen haar eerste roman, Kroniek van een bange liefde. Als pensionado zonder pensioen verdeelt zij haar tijd, net als daarvoor, tussen schrijven, schilderen en ander (on)nuttigs.
Rosanne van Leusden is illustrator, wonend en werkend in Amsterdam.

Steun ons en word kunstverzamelaar

Hard//hoofd is al bijna tien jaar een vrijhaven voor jonge en experimentele kunst, journalistiek en literatuur. Een walhalla voor hemelbestormers en constructieve twijfelaars, een speeltuin voor talentvolle dromers en ontheemde jonge honden. Elke dag verschijnen op onze site eigenzinnige artikelen, verhalen, poëzie, kunst, fotografie en illustraties van onze jonge makers. Én onze site is helemaal gratis.

Zonder jou kunnen we dit niet blijven doen. Als je ons steunt, dan maken wij jou meteen kunstverzamelaar door je speciaal geselecteerde kunstwerken toe te sturen. Verzamel kunst en help je favoriete tijdschrift het volgende decennium door.

Steun ons
het laatste
Essay: Je bent pas weg als je niet reageert 2

Je bent pas weg als je niet reageert

Moderne communicatie komt met allerhande sociale ongemakken en twijfels. Maarten Buser over nabijheid en afstand en wat Kanye West hiermee te maken heeft. Lees meer

Column: Glitterachtig afscheid

Glitterachtig afscheid

Oud en nieuw doet Iduna Paalman altijd aan glitters en aan afscheid denken. Door die ene oudjaarsavond van 1999. Lees meer

Gedicht: Heilig is de tong waar de waarheid op ligt


Heilig is de tong waar de waarheid op ligt

Yentl van Stokkum brengt in het kader van de Fakeweek een ode aan de tong, die ieder woord kan omkeren tot het klinkt als de waarheid. Lees meer

De noodzaak van het nietsdoen

De noodzaak van het nietsdoen

Koen Schouwenburg schrijft over het schemergebied tussen luieren voor de lol en luieren omdat je niet anders kunt. Proust, Kabouterland, Ottessa Moshfegh en Louis-Ferdinand Céline staan hem bij. Lees meer

Hard//talk: Het beste van 2018

Het beste van 2018

Hard//hoofd zet de tien beste hard//talks van 2018 op een rij. Lees meer

Donkere materie

Marijn van der Leeuw maakte foto's en Selin Kuscu gebruikte die als uitgangspunt voor een kort verhaal. Lees meer

Biechtweek: Kutmus

Kutmus

Als mensen je niet de kans geven om je diepste gevoelens aan hen op te biechten, kun je altijd nog te biecht gaan bij mussen. Een kort verhaal van Wiard van der Kooij. Lees meer

Mag ik even de aandacht

Mag ik even de aandacht?

'Als we onze gestolen momenten willen terugeisen, moeten we eerst erkennen dat de huidige digitale middelen onze vrijheid niet vergroten, maar inperken.' Lees meer

Filmtrialoog: The Disciples – een straatopera

The Disciples – een straatopera

'Een opera maken met twintig daklozen is vragen om problemen.' Onze redacteuren namen de proef op de som. Lees meer

Messy shit 3

Messy shit

Lot Veelenturf veranderde hun naam en begon daarmee een zoektocht naar hun nieuwe stem. De acceptatie van hun flexibele genderidentiteit vereist ook een onbevooroordeeld luisteren van hen omgeving, aan wie Lot zich opnieuw voorstelt. Lees meer

Essay: ‘Dank voor jullie inzet!'

‘Dank voor jullie inzet!'

Mensen willen het liefst werk doen dat in een positieve zin bijdraagt aan het leven van anderen. Maar is dit wel een haalbaar ideaal? Lees meer

 1

Kerstbezoek voor Gavin Marley

Gavin en Susan lopen elkaar jaren na hun middelbareschooltijd weer tegen het lijf. Gavin, die inmiddels steenrijk is, nodigt de dakloze Susan bij hem thuis uit. Lees meer

Gedachtes over het imposter​syndroom

Gedachtes over het imposter​syndroom

Het jaar is bijna voorbij en daarom zet Hard//hoofd de beste stukken van 2018 nog één keer in de schijnwerpers.   Slimme, competente mensen die ervan overtuigd zijn dat ze hun succes niet verdienen. Het komt zo vaak voor dat er een term voor bestaat: het impostersyndroom. In het kader van de Fakeweek een persoonlijke... Lees meer

Tip: Neem je beste vriend(in) mee naar een kerstdiner

Neem je beste vriend(in) mee naar een kerstdiner

In deze laatste tip van 2018 geeft Emma Stomp op de valreep een onmisbaar advies voor de feestdagen. Lees meer

Mentale maandag: kerst 1

All I Want for Christmas

Mentale gezondheid is belangrijk, maar we praten er weinig over. Daarom gidst Nastia Cistakova je in deze tweewekelijkse beeldcolumn langs de taboes, onhandige vragen en ongemakkelijke antwoorden over psychische problemen. Nastia weet hoe het voelt als het er in dat prachtige hoofd van je soms net wat anders aan toegaat dan ‘normaal’, en ze illustreert herkenbare... Lees meer

Willen wonen in een kerstetalage

Willen wonen in een kerstetalage

Ieder jaar met kerst willen we heel veel spullen kopen. Het zijn rekwisieten voor wanneer we ons even de protagonist in een kerstverhaal willen wanen. Maar doen we dit eigenlijk niet het hele jaar? Lees meer

Alles vijf sterren: Amstelveen, een kroeg en klassieke muziek 1

Stoofvlees, heiligen en de liefde

Deze week spraken drie hard//hoofd-redactieleden hun kersttip voor je in. Van stoofvlees, via Nick Cave, naar oude liefde. Lees meer

De komma in mijn komedie

De komma in mijn komedie

'Roken is niks anders dan spelen met de dood', iedereen weet dat het een slecht idee is, maar toch beginnen mensen eraan. Koen Schouwenburg schrijft over de absurditeit van een verslaving en hoe daarmee om te gaan. Lees meer

Hard//talk: Sociaal ondernemers: stop met vliegen afvangen

Sociaal ondernemers: stop met vliegen afvangen

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. Sociaal ondernemen is de beste keuzes maken in een imperfecte wereld. Stop daarom met elkaar afvallen, vorm samen een front, en focus op de positive impact van duurzame innovatie, betoogt Dylan Meert. Het wordt tijd dat duurzame, eerlijke en sociale initiatieven ophouden met elkaars... Lees meer

Column: Skaten is overleven

Olympisch gezien

Iduna Paalman wil nét naar bed gaan als haar broertje belt. Met gewéldig nieuws. Lees meer

Steun ons en word kunstverzamelaar
Hardhoofd vecht voor de vrijheid van jonge makers om te kunnen maken wat ze willen. Word nu kunstverzamelaar en ontvang de interessantste Hard//hoofd kunstwerken.

Steun ons vanaf €5