nieuwsbrief
menu Asset 14

We zijn er bijna!

Mark Bakker vindt de pretentieloze toeristen in We zijn er bijna! verfrissend afsteken bij de ironische reacties erop.

Mail

Socioloog Herman Vuijsje schreef vorig weekend in NRC een opiniebijdrage dat het wel meevalt met het racisme in Nederland. Het feit dat Nederlanders van allochtone afkomst zich gediscrimineerd voelen is onderdeel van hun emancipatieproces. Vuijsje vergeleek het met de emancipatie van ouderen die blijkbaar sinds de jaren 80 plaatsvind. Zelf had hij toentertijd een ironisch stuk geschreven wat tot veel negatieve reacties van ouderen leidde. Maar nu de oudjes geëmancipeerd zijn (en Vuijsje zelf binnen de doelgroep valt) gebeurt dit natuurlijk niet meer: “Maar zou ik, zouden wij, ook zo gepikeerd reageren als een stel snotneuzen een ironisch stuk over ‘oudjes’ zou schrijven?” Welnee, dacht Vuijsje, wij zouden er onze schouders over ophalen.

Op de volgende pagina van het NRC stond een ingezonden brief. Een boze brief, naar aanleiding van een ironische recensie over We zijn er bijna!, het tv-programma van omroep MAX over oudere caravantoeristen. Dubbele ironie, zou je kunnen zeggen. Vuijsje had wellicht beter kunnen weten: de partij 50plus bewijst dat het slachtoffergevoel van ouderen nog (of weer?) springlevend is.

“De beelden die ik zag waren veelbelovend. Een hele fles ketchup die in een sauspan leeggespoten wordt.”

Ik besloot zelf eens naar We zijn er bijna! te gaan kijken. De beelden die ik zag waren veelbelovend. Vrouwen in de zestig die driftig de buitenkant van de caravan poetsen. Een hele fles ketchup die in een sauspan leeggespoten wordt. Een hoog Man Bijt Hond-gehalte. Ik vond het merendeels lieve mensen, toeristen, zoals je ze vaker op de camping tegenkomt.

De brievenschrijver viel er vooral over dat de recensent zich laatdunkend uitliet over het opleidingsniveau van de caravantoeristen. Wat ik opvallender vond is de recensiepassage waarin gesuggereerd wordt dat de caravantoerist niet geïnteresseerd is in de lokale bevolking. In een eerdere recensie in de Volkskrant werd een slechte beheersing van de Spaanse taal en een desinteresse in schilderkunst geconstateerd.

Wat hieraan ten grondslag lijkt te liggen is een waardeoordeel over vakanties. Je kunt op een goede en een foute manier op vakantie gaan. De foute manier noemen we toerisme, de goede manier noemen we reizen. De reiziger probeert zoveel mogelijk te integreren in het gastland en is op zoek naar authenticiteit. Het ergste wat hem kan overkomen is andere Nederlanders tegenkomen. De caravantoeristen uit het tv-programma zijn precies die mensen die de queeste naar authentieke ervaringen verstoren.

“De reizende toerist is niet heel anders dan de vakantieganger. Een backpack is niet beter dan een rolkoffer.”

Maar de ‘reizende’ toerist is niet heel anders dan de vakantieganger. En voor de locals is ook een backpack niet beter dan een rolkoffer. Zolang de bezoekers geld uitgeven en niet te veel overlast veroorzaken is het goed. Eigenlijk zijn de vakantiegangers van We zijn er bijna! ideaal: ze stoppen wat geld in de lokale economie, lopen een rondje langs wat bezienswaardigheden en gaan terug naar de camping om te klaverjassen. Geen pretenties om meer te zijn dan een simpele, burgerlijke toerist. Authentieke mensen die gewoon een fijne vakantie willen.

Over het commentaar van journalisten op het programma zegt Elma Drayer terecht dat het doel vooral is om over te brengen dat ‘de scribent zelve uit héél ander hout is gesneden’. Voor veel mensen is burgerlijkheid een grote angst. Je moet laten zien dat je erboven staat. Zowel de recensent van de Volkskrant als het NRC refereert aan het tv-programma de Hokjesman. Dat is niet voor niets. Alles is beter als er een VPRO-logo in de bovenhoek van de tv staat, het keurmerk van goede smaak. En mensen met goede smaak hebben als geen ander het voorrecht om ironisch te doen en anderen met dedain te benaderen. Gelukkig begint Zomergasten dit weekend weer. Eens zien of we daarover onze schouders zullen ophalen.

Lees verder Lees verder Lees verder
Mark Bakker (1984) is historicus en freelance redacteur.

Steun ons en word kunstverzamelaar

Hard//hoofd is al bijna tien jaar een vrijhaven voor jonge en experimentele kunst, journalistiek en literatuur. Een walhalla voor hemelbestormers en constructieve twijfelaars, een speeltuin voor talentvolle dromers en ontheemde jonge honden. Elke dag verschijnen op onze site eigenzinnige artikelen, verhalen, poëzie, kunst, fotografie en illustraties van onze jonge makers. Én onze site is helemaal gratis.

Zonder jou kunnen we dit niet blijven doen. Als je ons steunt, dan maken wij jou meteen kunstverzamelaar door je speciaal geselecteerde kunstwerken toe te sturen. Verzamel kunst en help je favoriete tijdschrift het volgende decennium door.

Steun ons
het laatste
Essay: Je bent pas weg als je niet reageert 2

Je bent pas weg als je niet reageert

Moderne communicatie komt met allerhande sociale ongemakken en twijfels. Maarten Buser over nabijheid en afstand en wat Kanye West hiermee te maken heeft.

Column: Glitterachtig afscheid

Glitterachtig afscheid

Oud en nieuw doet Iduna Paalman altijd aan glitters en aan afscheid denken. Door die ene oudjaarsavond van 1999.

Gedicht: Heilig is de tong waar de waarheid op ligt


Heilig is de tong waar de waarheid op ligt

Yentl van Stokkum brengt in het kader van de Fakeweek een ode aan de tong, die ieder woord kan omkeren tot het klinkt als de waarheid.

De noodzaak van het nietsdoen

De noodzaak van het nietsdoen

Koen Schouwenburg schrijft over het schemergebied tussen luieren voor de lol en luieren omdat je niet anders kunt. Proust, Kabouterland, Ottessa Moshfegh en Louis-Ferdinand Céline staan hem bij.

Hard//talk: Het beste van 2018

Het beste van 2018

Hard//hoofd zet de tien beste hard//talks van 2018 op een rij.

Donkere materie

Marijn van der Leeuw maakte foto's en Selin Kuscu gebruikte die als uitgangspunt voor een kort verhaal.

Biechtweek: Kutmus

Kutmus

Als mensen je niet de kans geven om je diepste gevoelens aan hen op te biechten, kun je altijd nog te biecht gaan bij mussen. Een kort verhaal van Wiard van der Kooij.

Mag ik even de aandacht

Mag ik even de aandacht?

'Als we onze gestolen momenten willen terugeisen, moeten we eerst erkennen dat de huidige digitale middelen onze vrijheid niet vergroten, maar inperken.'

Filmtrialoog: The Disciples – een straatopera

The Disciples – een straatopera

'Een opera maken met twintig daklozen is vragen om problemen.' Onze redacteuren namen de proef op de som.

Messy shit 3

Messy shit

Lot Veelenturf veranderde hun naam en begon daarmee een zoektocht naar hun nieuwe stem. De acceptatie van hun flexibele genderidentiteit vereist ook een onbevooroordeeld luisteren van hen omgeving, aan wie Lot zich opnieuw voorstelt.

Essay: ‘Dank voor jullie inzet!'

‘Dank voor jullie inzet!'

Mensen willen het liefst werk doen dat in een positieve zin bijdraagt aan het leven van anderen. Maar is dit wel een haalbaar ideaal?

 1

Kerstbezoek voor Gavin Marley

Gavin en Susan lopen elkaar jaren na hun middelbareschooltijd weer tegen het lijf. Gavin, die inmiddels steenrijk is, nodigt de dakloze Susan bij hem thuis uit.

Gedachtes over het imposter​syndroom

Gedachtes over het imposter​syndroom

Het jaar is bijna voorbij en daarom zet Hard//hoofd de beste stukken van 2018 nog één keer in de schijnwerpers.   Slimme, competente mensen die ervan overtuigd zijn dat ze hun succes niet verdienen. Het komt zo vaak voor dat er een term voor bestaat: het impostersyndroom. In het kader van de Fakeweek een persoonlijke […]

Tip: Neem je beste vriend(in) mee naar een kerstdiner

Neem je beste vriend(in) mee naar een kerstdiner

In deze laatste tip van 2018 geeft Emma Stomp op de valreep een onmisbaar advies voor de feestdagen.

Mentale maandag: kerst 1

All I Want for Christmas

Mentale gezondheid is belangrijk, maar we praten er weinig over. Daarom gidst Nastia Cistakova je in deze tweewekelijkse beeldcolumn langs de taboes, onhandige vragen en ongemakkelijke antwoorden over psychische problemen. Nastia weet hoe het voelt als het er in dat prachtige hoofd van je soms net wat anders aan toegaat dan ‘normaal’, en ze illustreert herkenbare […]

Willen wonen in een kerstetalage

Willen wonen in een kerstetalage

Ieder jaar met kerst willen we heel veel spullen kopen. Het zijn rekwisieten voor wanneer we ons even de protagonist in een kerstverhaal willen wanen. Maar doen we dit eigenlijk niet het hele jaar?

Alles vijf sterren: Amstelveen, een kroeg en klassieke muziek 1

Stoofvlees, heiligen en de liefde

Deze week spraken drie hard//hoofd-redactieleden hun kersttip voor je in. Van stoofvlees, via Nick Cave, naar oude liefde.

De komma in mijn komedie

De komma in mijn komedie

'Roken is niks anders dan spelen met de dood', iedereen weet dat het een slecht idee is, maar toch beginnen mensen eraan. Koen Schouwenburg schrijft over de absurditeit van een verslaving en hoe daarmee om te gaan.

Hard//talk: Sociaal ondernemers: stop met vliegen afvangen

Sociaal ondernemers: stop met vliegen afvangen

De wereld staat in brand en dat mag niet onbeschreven blijven. Sociaal ondernemen is de beste keuzes maken in een imperfecte wereld. Stop daarom met elkaar afvallen, vorm samen een front, en focus op de positive impact van duurzame innovatie, betoogt Dylan Meert. Het wordt tijd dat duurzame, eerlijke en sociale initiatieven ophouden met elkaars […]

Column: Skaten is overleven

Olympisch gezien

Iduna Paalman wil nét naar bed gaan als haar broertje belt. Met gewéldig nieuws.

Steun ons en word kunstverzamelaar
Hardhoofd vecht voor de vrijheid van jonge makers om te kunnen maken wat ze willen. Word nu kunstverzamelaar en ontvang de interessantste Hard//hoofd kunstwerken.

Steun ons vanaf €5