nieuwsbrief
menu Asset 14

Niet geleefd worden

Artikel Jan Postma
Mail

Soms, heel soms, is het fijn om geleefd te worden. De dingen gaan vanzelf, je kunt er niets aan doen. Je hebt zelfs geen tijd om te bedenken hoe het zou zijn om wel invloed te hebben. Soms. Veel vaker is het een verschrikkelijk gevoel. Je wilt het uitschreeuwen: “Ik kan niet meer!” of “Laat me met rust!” Wie zoals ik veel e-mails verstuurt, en tot op zekere hoogte (behoorlijk/enorm/gênant) verslaafd is aan Twitter en Facebook, krijgt wel eens het gevoel door deze diensten – diensten horen het leven juist simpeler maken, toch? – te worden geleefd.

De uitvinding van de telefoon was natuurlijk al een gigantische inbreuk op de persoonlijke levenssfeer. Je kunt diep in gedachten verzonken zijn wanneer iemand honderd kilometer verderop zonder veel nadenken de telefoon oppakt om je te bellen met de alleszins redelijke vraag of je misschien een abonnementje op het een of ander wil. NEEEEEM MIIIJJ OOOPPPP!! schreeuwt het apparaat vervolgens. De sms was wat dat betreft een enorme vooruitgang, wat Jonathan Safran Foer ook beweert, het was een manier om te communiceren met net iets meer wederzijds respect, iemand iets te vragen maar erbij te zeggen: “Rustig, wanneer het je uitkomt.” De sms, het klinkt alweer hopeloos verouderd, iets uit de tijd van de Concorde en mobiele telefoons die in je broekzak pasten terwijl de batterij toch een ruime week meeging.

Waar ik naartoe wil zijn de ingebouwde ‘handigheidjes’ die ons zogenaamd helpen bij de communicatie, maar in feite weinig meer zijn dan manieren om ons te dwingen meer gebruik te maken van een programma. Whatsapp vertelt mijn vrienden wanneer ik het programma voor het laatst heb geopend, ook wanneer ik geen berichten heb bekeken. Facebook gaat daar overheen en schrijft onder ieder bericht het precieze tijdstip van openen. Dit ongetwijfeld minieme stukje code dat een slimme jongen van Facebook heeft geschreven, heeft geleid tot een gigantische hoeveelheid angst en vertwijfeling. Op dit moment zien overal ter wereld mensen dat tijdstip staan en vragen zich af: “Waarom krijg ik geen antwoord? Heb ik iets verkeerds gezegd? Ben ik niet interessant genoeg? Haat zij/hij mij? Aaaaargggh??!!” Althans, ik ben bang dat mensen dat denken en gooi alles waarmee ik bezig was opzij om eenieder uit zijn of haar lijden te verlossen.

Beeld: © Nate Bolt.

E-mails, godzijdank zijn die vooralsnog verschoond gebleven van deze terreur. Maar hoe lang nog? We lijken op weg naar de onvermijdelijke singulariteit. Eén berichtenservice, een dienst die zegt wanneer een bericht is gelezen, maar je ook direct informeert over de eerste gut-reaction van je gesprekspartner. “Pupillen worden groter. Mond vertrekt in een grijns. Ze is aan het typen. Hmm, deze zin begint niet al te best. Wat wordt het?” Suspense wordt ingebouwd.

Ik wil het niet meer. Dit soort geklooi. Ik wil niet geleefd worden door mijn apps, ik wil niet verweten worden dat ik een bericht al 23 minuten geleden gezien heb, maar heb nagelaten te antwoorden. Ik wil niet al mijn mail per omgaande retourneren, alleen omdat het binnenstroomt op mijn telefoon, en mensen zien dat ik het heb gelezen, ik wil niet denken: laat ik hem of haar nu niet langer in onzekerheid laten zitten, mijn eigen bezigheden kunnen wel even wachten.

Nee, het is tijd voor een nieuwe internetcommunicatie-etiquette. We zouden moeten afspreken dat niemand iets van iemand verwacht op basis van de mededeling dat een bericht is gelezen. Of misschien is de tip simpelweg: trek het je niet teveel aan. Misschien moet niemand meer iets van iemand anders verwachten. Ja, dat is het, stel je verwachtingen bij, naar beneden. Dat antwoord komt wel. Of niet. Maar ook dan is het leven draaglijk en de moeite waard. Net.


Jan Postma Jan Postma (Delft, 1985) is politicoloog, fotograaf, journalist, parttime einzelgänger en meer. Maar, voordat u zich een beeld denkt te kunnen vormen, toch vooral dat laatste.

Steun ons en word kunstverzamelaar

Hard//hoofd is al bijna tien jaar een vrijhaven voor jonge en experimentele kunst, journalistiek en literatuur. Een walhalla voor hemelbestormers en constructieve twijfelaars, een speeltuin voor talentvolle dromers en ontheemde jonge honden. Elke dag verschijnen op onze site eigenzinnige artikelen, verhalen, poëzie, kunst, fotografie en illustraties van onze jonge makers. Én onze site is helemaal gratis.

Zonder jou kunnen we dit niet blijven doen. Als je ons steunt, dan maken wij jou meteen kunstverzamelaar door je speciaal geselecteerde kunstwerken toe te sturen. Verzamel kunst en help je favoriete tijdschrift het volgende decennium door.

Steun ons
het laatste
Essay: Je bent pas weg als je niet reageert 2

Je bent pas weg als je niet reageert

Moderne communicatie komt met allerhande sociale ongemakken en twijfels. Maarten Buser over nabijheid en afstand en wat Kanye West hiermee te maken heeft.

Actueel Maarten Buser
Beeld Pirmin Rengers
Column: Glitterachtig afscheid

Glitterachtig afscheid

Oud en nieuw doet Iduna Paalman altijd aan glitters en aan afscheid denken. Door die ene oudjaarsavond van 1999.

Columns & Commentaar Iduna Paalman
Beeld Daphne Prochowski
Gedicht: Heilig is de tong waar de waarheid op ligt


Heilig is de tong waar de waarheid op ligt

Yentl van Stokkum brengt in het kader van de Fakeweek een ode aan de tong, die ieder woord kan omkeren tot het klinkt als de waarheid.

Best of 2018 Yentl van Stokkum
Beeld Ka-Tjun Hau
De noodzaak van het nietsdoen

De noodzaak van het nietsdoen

Koen Schouwenburg schrijft over het schemergebied tussen luieren voor de lol en luieren omdat je niet anders kunt. Proust, Kabouterland, Ottessa Moshfegh en Louis-Ferdinand Céline staan hem bij.

Best of 2018 Koen Schouwenburg
Beeld Merlijn van Bijsterveld
Hard//talk: Het beste van 2018

Het beste van 2018

Hard//hoofd zet de tien beste hard//talks van 2018 op een rij.

Actueel Hard talk-redactie

Donkere materie

Marijn van der Leeuw maakte foto's en Selin Kuscu gebruikte die als uitgangspunt voor een kort verhaal.

Best of 2018 Selin Kuscu
Beeld Marijn van der Leeuw
Biechtweek: Kutmus

Kutmus

Als mensen je niet de kans geven om je diepste gevoelens aan hen op te biechten, kun je altijd nog te biecht gaan bij mussen. Een kort verhaal van Wiard van der Kooij.

Best of 2018 Wiard van der Kooij
Beeld Friso Blankevoort
Mag ik even de aandacht

Mag ik even de aandacht?

'Als we onze gestolen momenten willen terugeisen, moeten we eerst erkennen dat de huidige digitale middelen onze vrijheid niet vergroten, maar inperken.'

Actueel Mathijs Hoogenboom
Beeld Chloé Pérès-Labourdette
Filmtrialoog: The Disciples – een straatopera

The Disciples – een straatopera

'Een opera maken met twintig daklozen is vragen om problemen.' Onze redacteuren namen de proef op de som.

Actueel Redactie
Beeld Friso Blankevoort
Messy shit 3

Messy shit

Lot Veelenturf veranderde hun naam en begon daarmee een zoektocht naar hun nieuwe stem. De acceptatie van hun flexibele genderidentiteit vereist ook een onbevooroordeeld luisteren van hen omgeving, aan wie Lot zich opnieuw voorstelt.

Actueel Lot Veelenturf
Beeld Evelien Cambré

Hard//hoofd is al bijna tien jaar een artistieke en journalistieke vrijhaven voor jong talent en experiment. Elke dag verschijnen op onze site eigenzinnige artikelen, verhalen, poëzie, kunst, fotografie en illustraties van onze jonge makers. Helemaal gratis. We kunnen dit niet blijven doen zonder jouw hulp. Als je ons steunt, dan sturen we je als dank de interessantste Hard//hoofd-kunstwerken toe. Word kunstverzamelaar en help Hard//hoofd het volgende decennium door.

Steun ons