nieuwsbrief
menu Asset 14

Concentratiemuziek

Artikel Laura van der Haar
Mail

Een jaar of zeven geleden zat ik met een deken om me heen op het bed van een jongen waar ik een beetje verliefd op was. Hij reikte mij een kom yoghurt met cruesli aan en zette muziek op.

"Ken je dit?"

Ik hoorde één piano, een beetje een futloos melodietje. Het kwam me niet bekend voor. Er kwam al gauw nog een piano bij: een felle toets die me op een hinderlijke manier uit mijn concentratie haalde terwijl ik mij niet eens ergens op concentreerde (behalve dan misschien op het zo achteloos mogelijk rechtop in bed zitten met een bak yoghurt op schoot). Er klonk een derde piano die het geheel een beetje liet wringen, tot er nóg een bijkwam. Deze vierde piano roerde alles door elkaar, bleef dat doen en maakte de nonchalante klanken tot een van de mooiste muziekstukken die ik tot dan toe had gehoord. Ik staarde uit het raam en alles leek in elkaar te vlechten: de meeuwen boven het water en de treinen die op de achtergrond voorbijreden en de regen van een winterochtend in 2005 en een mooie  krullenbol. Een gigantisch kitscherig moment.

De jongen is al lang uit het oog, maar Canto Ostinato, het bekendste stuk van de zondag overleden componist Simeon ten Holt, staat hoog in mijn lijst van meest afgespeelde muziek.

De eerste maanden na de ontdekking (een slordige dertig jaar na dato) ben ik er als een zendeling van minimalistisch klassiek mee tekeergegaan bij vrienden, kennissen en familie: iedereen die jarig was, geslaagd of gewoonweg lief kreeg een cd van me. Sindsdien werd ik er zelf overigens ook mee doodgegooid: op ieder treinstation groter dan Zwolle en in iedere stad kleiner dan Rotterdam is weleens een uitvoering geweest. Je zou verwachten dat zoveel aandacht de liefde zou verstikken, maar dat is niet gebeurd: nog steeds kan ik de hele sessie (afhankelijk van de pianisten varieert die van één tot bijna drie uur) als aan de grond genageld beluisteren. En inmiddels is het stuk ook favoriet in mijn map concentratiemuziek.

Die muziekmap heeft ervoor gezorgd dat ik deadlines haalde, diploma’s verzilverde en misschien wel dat ik nog steeds werk heb. Het selectiecriterium voor de map is duidelijk: het is muziek zonder zang (of het moet onverstaanbaar zijn), zónder plotselinge trompetten en het is (inmiddels) voorspelbaar en repetitief. Dan werkt het als een matig drukke kroeg, waar achtergrondrumoer het storende geluid van pennenklikkers, secondewijzers en gegiechel wegfiltert. Zo functioneert deze muziek voor mijn concentratie als bliksemafleider. Flarden wegschietende aandacht worden er door afgevangen en op een zijspoor gezet, waar ze gestaag blijven rijden. Die afleidingsmanoeuvre maakt dat ik ongehinderd aan de slag kan.

Andere muziek die ik vaak gebruik om bij te werken zijn stukken van Arvo Pärt (onder meer Fratres, Tabula Rasa en Alina), nummers van Trentemøller (bijvoorbeeld The Very Last Resort) en een dj-set van ene Juha.

Arvo Pärt leerde ik kennen toen mijn moeder ooit shit! shit! shit! roepend met een rokende blouse de tuin in rende. Ze was aan het strijken toen ze op de radio voor het eerst iets van de Estse componist hoorde en bleef een paar minuten roerloos staan luisteren. Echt waar. Juha kwam van een vriend die op een feestje niet doorhad dat zijn weekendtas al de hele set lang stond te smelten naast het houtvuur. Misschien kwam dat ook nog door wat anders, maar zulk soort hypnotiserende muziek is het wel: tassen smelten, kleding fikt weg én chaoten veranderen plots in vlijtige werkers. Muziek ook die op Youtube steevast gepaard gaat met een genante etherische achtergrond (bospaadjes, zonsondergang, meeuwen). Of gewoon muziek om uren mee rechtop in bed te zitten. Met een bak cruesli en een krullenbol, eventueel.


Laura van der Haar is archeoloog en schrijver.

Steun ons en word kunstverzamelaar

Hard//hoofd is al bijna tien jaar een vrijhaven voor jonge en experimentele kunst, journalistiek en literatuur. Een walhalla voor hemelbestormers en constructieve twijfelaars, een speeltuin voor talentvolle dromers en ontheemde jonge honden. Elke dag verschijnen op onze site eigenzinnige artikelen, verhalen, poëzie, kunst, fotografie en illustraties van onze jonge makers. Én onze site is helemaal gratis.

Zonder jou kunnen we dit niet blijven doen. Als je ons steunt, dan maken wij jou meteen kunstverzamelaar door je speciaal geselecteerde kunstwerken toe te sturen. Verzamel kunst en help je favoriete tijdschrift het volgende decennium door.

Steun ons
het laatste
Essay: Je bent pas weg als je niet reageert 2

Je bent pas weg als je niet reageert

Moderne communicatie komt met allerhande sociale ongemakken en twijfels. Maarten Buser over nabijheid en afstand en wat Kanye West hiermee te maken heeft.

Actueel Maarten Buser
Beeld Pirmin Rengers
Column: Glitterachtig afscheid

Glitterachtig afscheid

Oud en nieuw doet Iduna Paalman altijd aan glitters en aan afscheid denken. Door die ene oudjaarsavond van 1999.

Columns & Commentaar Iduna Paalman
Beeld Daphne Prochowski
Gedicht: Heilig is de tong waar de waarheid op ligt


Heilig is de tong waar de waarheid op ligt

Yentl van Stokkum brengt in het kader van de Fakeweek een ode aan de tong, die ieder woord kan omkeren tot het klinkt als de waarheid.

Best of 2018 Yentl van Stokkum
Beeld Ka-Tjun Hau
De noodzaak van het nietsdoen

De noodzaak van het nietsdoen

Koen Schouwenburg schrijft over het schemergebied tussen luieren voor de lol en luieren omdat je niet anders kunt. Proust, Kabouterland, Ottessa Moshfegh en Louis-Ferdinand Céline staan hem bij.

Best of 2018 Koen Schouwenburg
Beeld Merlijn van Bijsterveld
Hard//talk: Het beste van 2018

Het beste van 2018

Hard//hoofd zet de tien beste hard//talks van 2018 op een rij.

Actueel Hard talk-redactie

Donkere materie

Marijn van der Leeuw maakte foto's en Selin Kuscu gebruikte die als uitgangspunt voor een kort verhaal.

Best of 2018 Selin Kuscu
Beeld Marijn van der Leeuw
Biechtweek: Kutmus

Kutmus

Als mensen je niet de kans geven om je diepste gevoelens aan hen op te biechten, kun je altijd nog te biecht gaan bij mussen. Een kort verhaal van Wiard van der Kooij.

Best of 2018 Wiard van der Kooij
Beeld Friso Blankevoort
Mag ik even de aandacht

Mag ik even de aandacht?

'Als we onze gestolen momenten willen terugeisen, moeten we eerst erkennen dat de huidige digitale middelen onze vrijheid niet vergroten, maar inperken.'

Actueel Mathijs Hoogenboom
Beeld Chloé Pérès-Labourdette
Filmtrialoog: The Disciples – een straatopera

The Disciples – een straatopera

'Een opera maken met twintig daklozen is vragen om problemen.' Onze redacteuren namen de proef op de som.

Actueel Redactie
Beeld Friso Blankevoort
Messy shit 3

Messy shit

Lot Veelenturf veranderde hun naam en begon daarmee een zoektocht naar hun nieuwe stem. De acceptatie van hun flexibele genderidentiteit vereist ook een onbevooroordeeld luisteren van hen omgeving, aan wie Lot zich opnieuw voorstelt.

Actueel Lot Veelenturf
Beeld Evelien Cambré

Hard//hoofd is al bijna tien jaar een artistieke en journalistieke vrijhaven voor jong talent en experiment. Elke dag verschijnen op onze site eigenzinnige artikelen, verhalen, poëzie, kunst, fotografie en illustraties van onze jonge makers. Helemaal gratis. We kunnen dit niet blijven doen zonder jouw hulp. Als je ons steunt, dan sturen we je als dank de interessantste Hard//hoofd-kunstwerken toe. Word kunstverzamelaar en help Hard//hoofd het volgende decennium door.

Steun ons